IV SO/Wa 21/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-06-30
Skład orzekający: Joanna Dziedzic-Bukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony bez uzupełnienia brakujących informacji dotyczących sytuacji majątkowej wnioskodawcy?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych wymaga wykazania braku możliwości poniesienia kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Brak uzupełnienia przez wnioskodawcę wymaganych informacji dotyczących sytuacji majątkowej uniemożliwia ocenę przesłanek przyznania prawa pomocy, co skutkuje odmową przyznania tego prawa.Stan faktyczny
Wnioskodawca E. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o odmowie wydania zezwolenia na zamieszkanie. Wnioskodawca oświadczył, że utrzymuje się z zasiłku rodzinnego i nie posiada majątku, jednak nie uzupełnił wezwania sądu dotyczącego dostarczenia dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową i finansową. Termin na uzupełnienie wniosku upłynął bezskutecznie.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. M. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
E. M. (dalej "skarżący", "wnioskodawca") zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na wskazaną w sentencji decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2014 r. Nr [...].
Z nadesłanego formularza PPF wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i małoletnim synem. Skarżący wskazał, że nie posiada nieruchomości ani przedmiotów wartościowych, zaś jedynym źródłem utrzymania jego rodziny jest zasiłek rodzinny w wysokości 77 zł miesięcznie.
Ponieważ złożone przez skarżącego oświadczenie nie zawierało pełnych informacji co do jego aktualnej sytuacji finansowej, pismem Sądu z dnia 22 maja 2014 r. został on wezwany do uzupełnienia, w terminie 14 dni przedmiotowego wniosku poprzez nadesłanie:
a) wyciągów z posiadanych przez niego oraz jego żonę rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
b) oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości,
c) aktualnego zaświadczenia o sytuacji rodzinnej, wydanego przez właściwą do spraw zdrowia lub opieki społecznej jednostkę organizacyjną gminy,
d) oświadczenia, gdzie mieszka i czy z tego tytułu ponosi wydatki,
e) oświadczenia o wszystkich źródłach utrzymania w okresie ostatnich 6 miesięcy oraz o wysokości tych źródeł,
f) dokumentu potwierdzającego wysokość otrzymywanego przez żonę skarżącego zasiłku rodzinnego.
Wezwanie do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało dwukrotnie awizowane (28 maja 2014 r. i 5 czerwca 2014 r.) oraz zwrócone z adnotacją poczty "zwrot nie podjęto w terminie" (dowód: zwrot listu poleconego, k. 8 akt sądowych). Uznać zatem należy, iż zgodnie z art. 73 § 1- 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej jako P.p.s.a.) skuteczne doręczenie przesyłki dla skarżącego nastąpiło w dniu 11 czerwca 2014 r. Tym samym termin do uzupełnienia braków wniosku upłynął bezskutecznie w dniu 25 czerwca 2014 r. Skarżący w zakreślonym terminie nie wykonał wezwania Sądu.
Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje:
W postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostały wyjaśnione podstawowe okoliczności dotyczące rzeczywistego stanu majątkowego skarżącego i jego możliwości płatniczych.
Informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżącego, a które nadal pozostały niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez niego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę jego sytuacji materialno – bytowej. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony zarówno referendarza sądowego jak i Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości lub są rozbieżne z posiadanymi już przez Sąd, albo po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny.
W niniejszej sprawie skarżący wnioskował o zwolnienie go od kosztów sądowych.
Warunkiem przyznania prawa pomocy w powyżej wskazanym zakresie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. jest wykazanie braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Nieudzielanie wymaganych informacji powoduje, iż brak jest możliwości ustalenia, czy skarżący spełnia tę przesłankę.
Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeżeli strona pomimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji – do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu.
Jak wskazano powyżej, referendarz sądowy uznał zawarte w urzędowym formularzu PPF oświadczenie skarżącego za niewystarczające dla dokonania oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych. Przedłożenie przez skarżącego żądanych dokumentów i oświadczeń pozwoliłoby nie tylko na weryfikację dochodów wskazanych przez niego w rubryce 10 formularza PPF ale także potwierdziłoby ewentualną, trudną sytuację materialną, w jakiej skarżący się znajduje.
Wnioskodawca na skierowane do niego w dniu 22 maja 2014 r. wezwanie nie udzielił odpowiedzi. Za wystarczające dla merytorycznej oceny wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie mogą natomiast być uznać dane zawarte w formularzu wniosku.
Okoliczności te powodują ostatecznie, iż brak jest podstaw aby przyjąć, że wnioskodawca uprawdopodobnił, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy.
Stwierdzić zatem należało, iż wnioskodawca nie przedstawił istotnych dla oceny wniosku dokumentów, wobec czego nie było możliwe dokonanie porównania wysokości obciążeń finansowych z jakimi winien się liczyć w postępowaniu sądowym z jego rzeczywistymi możliwościami płatniczymi.
W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło