IV SO/Wa 21/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R.B. o wymierzenie Komisji Regulaminowej, Spraw Poselskich i Immunitetowych grzywny za nieprzekazanie skargi na bezczynność wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: odrzucić wniosek. R. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie grzywny Komisji Regulaminowej, Spraw Poselskich i Immunitetowych za nieprzekazanie sądowi administracyjnemu skargi na bezczynność wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w przedmiocie braku odpowiedzi na skargę skierowaną przeciwko sejmowej Komisji do Spraw Służb Specjalnych. W odpowiedzi na wniosek Komisja Regulaminowa, Spraw Poselskich i Immunitetowych stwierdziła, że brak jest trybu rozpatrzenia skargi na pracę Komisji do Spraw Służb Specjalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; dalej zwanej "p.p.s.a.") organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 tej ustawy, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Natomiast stosownie do treści art. 64 § 3 p.p.s.a. do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Złożony wniosek, jako niedopuszczalny, należało odrzucić, gdyż nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, w pierwszej kolejności bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.; dalej zwanej "p.u.s.a."), zgodnie z którym sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne, ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. Kognicja sądów administracyjnych określona została m. in. w art. 3 § 2 p.p.s.a. Przepis ten zawiera szczegółowy katalog spraw objętych właściwością rzeczową sądów administracyjnych. Z treści wskazanego przepisu wynika, że sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z kolei zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Natomiast w myśl art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, iż sprawa nie jest objęta kontrolą sądu administracyjnego, a tym samym będzie podlegała odrzuceniu, jako niedopuszczalna. Zasady funkcjonowania sejmowej Komisji Regulaminowej, Spraw Poselskich i Immunitetowych zostały uregulowane w Uchwale Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. Regulaminie Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M.P. z 2012 r. poz. 32 ze zm.). Zgodnie z art. 9 ww. Uchwały organami Sejmu są: Marszałek Sejmu, Prezydium Sejmu, Konwent Seniorów oraz komisje sejmowe. Natomiast jak stanowi art. 17 ust. 1 i 2 tej uchwały komisje sejmowe są organami powołanymi do: rozpatrywania i przygotowywania spraw stanowiących przedmiot prac Sejmu, wyrażania opinii w sprawach przekazanych pod ich obrady przez Sejm, Marszałka Sejmu lub Prezydium Sejmu, jak również organami kontroli sejmowej w zakresie określonym Konstytucją i ustawami. W art. 18 ust. 1 pkt 18) ww. uchwały wskazano, że Komisja Regulaminowa, Spraw Poselskich i Immunitetowych jest komisją stałą, a zgodnie z załącznikiem do powołanej uchwały do zakresu działań tej Komisji należą sprawy związane z wyrażeniem przez Sejm zgody na pociągnięcie posła, Rzecznika Praw Obywatelskich, Prezesa Najwyższej Izby Kontroli, Rzecznika Praw Dziecka, Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych oraz Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu do odpowiedzialności za przestępstwa lub wykroczenia albo aresztowanie bądź zatrzymanie, z warunkami wykonywania przez posłów mandatu poselskiego, jego wygaśnięcia, z działalnością biur poselskich, dotyczące wykładni i stosowania Regulaminu Sejmu oraz dokonywania analiz skarg i wniosków kierowanych do Sejmu i jego organów; rozpatrywanie zarzutów niewykonywania przez posłów obowiązków poselskich; sprawowanie stałego nadzoru nad pracą Kancelarii Sejmu. Ponadto zgodnie z brzmieniem art. 204b ww. regulaminu Komisja ta uchwala projekt swojego regulaminu określający szczegółowy jej tryb działania i pracy. Z powyższego wynika, iż Komisja Regulaminowa, Spraw Poselskich i Immunitetowych jest organem pomocniczym władzy publicznej pochodzącej z powszechnych wyborów (sejmu). Zgodnie bowiem z art. 110 ust. 3 Konstytucji RP Sejm powołuje komisje stałe, a tryb powoływania i ich działalności określa regulamin Sejmu uchwalony przez Sejm (art. 112 Konstytucji). Natomiast kontroli sądów administracyjnych poddana została działalność administracji publicznej (rządowej i samorządowej) stosownie do art. 184 Konstytucji. Stwierdzić zatem należało, iż Komisja Regulaminowa, Spraw Poselskich i Immunitetowych jako organem pomocniczy Sejmu, czyli władzy publicznej ustawodawczej, nie należy do organów administracji publicznej, których działanie podlega kontroli sądów administracyjnych. Wobec tego niniejsza sprawa nie mieści się w katalogu aktów i czynności podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Z uwagi na powyższe nie przysługuje również wniosek o wymierzenie Komisji Regulaminowej, Spraw Poselskich i Immunitetowych grzywny za nieprzekazanie sądowi administracyjnemu skargi na bezczynność, skoro niedopuszczalna jest sądowa kontrola działań tej Komisji z uwagi na to, że nie jest ona organem administracji publicznej w rozumieniu art. 1 p.p.s.a. oraz art. 1 § 1 p.u.s.a. W tym stanie rzeczy Sąd odrzucił wniosek o wymierzenie grzywny jako niedopuszczalny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 i art. 55 § 1 p.p.s.a.