IV SO/Wa 25/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-07-07

Skład orzekający: Karolina Kisielewicz – Malec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał spełnienie przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, który nie przedstawił wszystkich wymaganych dokumentów źródłowych, co uniemożliwiło ocenę jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych.
Stan faktyczny
A. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu, wskazując na miesięczny dochód netto w wysokości 1528 zł. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie wyciągów z rachunków bankowych, faktur i rachunków dotyczących wydatków oraz dokumentu potwierdzającego wysokość dochodu. Skarżący przedłożył zaświadczenie o dochodach, kopię faktury za energię elektryczną oraz wyciąg z rachunku bankowego za jeden miesiąc. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu niewykazania przez skarżącego spełnienia przesłanek ustawowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia: - odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy. A. S. wnioskiem z dnia 9 maja 2016 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) zwrócił się do Sądu o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. We wniosku oświadczył, że utrzymuje się z dochodu w wysokości 1528 zł. netto miesięcznie, jest właścicielem, domu powierzchni 70 m2 oraz współwłaścicielem nieruchomości rolnej (1/12), nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 23 maja 2016 r. wezwał wnioskodawcę do nadesłania: 1) wyciągów z posiadanych rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy obejmujących informacje o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie, 2) kopii faktur i rachunków dotyczących wydatków na utrzymanie domu oraz inne niezbędne potrzeby (np. lekarstwa, pożywienie, środki czystości itp.), 3) dokumentu potwierdzającego wysokość dochodu skarżącego (np. zaświadczenie pracodawcy o wysokości dochodu z okresu ostatnich 3 miesięcy). A. S. w odpowiedzi na wezwanie nadesłał do Sądu: 1) zaświadczenie pracodawcy skarżącego z 3 czerwca 2016 r. o wysokości dochodu uzyskanego w marcu i w kwietniu 2016 r. (2.100 zł. brutto, 1.528 zł, netto miesięcznie), 2) kopię faktury za energie elektryczną (651,69 zł. za sześć miesięcy), 3) wyciąg z rachunku bankowego za okres od 4 kwietnia do 29 kwietnia 2016 r. Stwierdzono, co następuje: Wniosek skarżącego o ustanowienie radcy prawnego nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie wykazał on, że spełnione zostały przesłanki przyznania prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718). W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści tego przepisu wynika wprost, że ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w treści art. 252 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Jeżeli oświadczenie to okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego strony lub budzi wątpliwości, to strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Strona ma zatem inicjatywę dowodową w zakresie właściwego przedstawienia przyczyn uzasadniających przyznanie prawa pomocy, a sąd na podstawie przedstawionych przez stronę dowodów dokonuje oceny, czy wystąpiły przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Jak już powiedziano, skarżący nie przedstawił wszystkich dokumentów źródłowych, o jakie był wzywany. Z nadesłanych dokumentów nie wynika, jaki jest stosunek dochodów skarżącego do jego niezbędnych wydatków. Złożenie wyciągu z posiadanego rachunku bankowego jedynie z okresu jednego miesiąca również nie może zostać ocenione jako przyczyniające się do wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych niezbędnych do rozpoznania wniosku o prawo pomocy. W tej sytuacji niekwestionowana okoliczność otrzymywania przez stronę wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia w wysokości 2.100 zł. brutto miesięcznie nie daje wystarczającej podstawy do uwzględnienia jego wniosku. Trzeba podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i z tego względu powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę, że skarżący nie przedstawił w sposób rzetelny i pełny całokształtu swojej sytuacji majątkowej, zaś z nadesłanych dokumentów nie wynika, by nie był w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, należy stwierdzić, że nie wykazał on spełniania przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z powyższych względów referendarz sądowy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło