IV SO/Wa 80/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. A. na decyzję Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zezwolenia na zamieszkanie postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. M. A. (dalej "skarżący", "wnioskodawca"), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika r.pr. M. K., zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2013 r. Nr [...]. Z nadesłanego formularza PPF wynika, że wnioskodawca jest obywatelem [...]. Skarżący nie uzyskuje żadnych dochodów, utrzymuje się z pożyczek od znajomych. Według wiedzy i oświadczenia pełnomocnika nie posiada on żadnego majątku, ani przedmiotów wartościowych. Ponieważ złożone przez pełnomocnika skarżącego oświadczenie nie zawierało pełnych informacji co do aktualnej sytuacji finansowej wnioskodawcy, został on pismem Sądu z dnia 14 stycznia 2014 r. wezwany do uzupełnienia, w terminie 7 dni przedmiotowego wniosku poprzez nadesłanie: a) wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, b) oświadczenia z czego skarżący się utrzymuje, jeżeli nie uzyskuje żadnych dochodów, c) oświadczenia, gdzie skarżąca mieszka i czy z tego tytułu ponosi wydatki. W odpowiedzi na wezwanie Sądu pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 5 lutego 2014 r. oświadczył, że nie posiada wyciągów z kont bankowych należących do skarżącego. Z posiadanej przez niego wiedzy skarżący utrzymuje się z pieniędzy otrzymywanych od rodziny i pomocy finansowej znajomych. Pełnomocnik wskazał jednocześnie, że nie wie, gdzie dokładnie skarżący zamieszkuje, aktualnie znane mu są dwa adresy. Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje: W postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostały wyjaśnione podstawowe okoliczności dotyczące rzeczywistego stanu majątkowego skarżącego i jego możliwości płatniczych. Informacje, do których udzielenia zobowiązano pełnomocnika skarżącego, a które nadal pozostały niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez niego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę sytuacji materialno – bytowej wnioskodawcy. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony zarówno referendarza sądowego jak i Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości, albo po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny. W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego wnioskował o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Warunkiem przyznania prawa pomocy w powyżej wskazanym zakresie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. jest wykazanie braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z informacji przedstawionych w formularzu wniosku wynika, że skarżący utrzymuje się z pomocy finansowej rodziny oraz znajomych. Kwota otrzymywanej pomocy nie została jednak przez pełnomocnika skarżącego określona. Na wezwanie do wskazania źródeł i wysokości uzyskiwanych przez skarżącego środków finansowych pełnomocnik powtórzył jedynie, że skarżący na terytorium Polski utrzymuje się dzięki pomocy rodziny i kolegów. Nieudzielanie przez pełnomocnika skarżącego wymaganych informacji powoduje, iż brak jest możliwości ustalenia, czy skarżący spełnia przesłankę z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeżeli strona pomimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji – do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu. Powyższe stanowisko jest również prezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W postanowieniu z 27 lipca 2011 r. o sygn. akt II OZ 650/11 podkreślono, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia oraz dokumentacji dotyczącej jej sytuacji materialnej uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Przywołać warto również stanowisko wyrażone w postanowieniu z 5 listopada 2010 r. o sygn. akt II GZ 318/10, w uzasadnieniu którego Sąd stwierdził, iż czynności określone w art. 255 p.p.s.a. podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Strona wezwana do uzupełnienia oświadczenia winna z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania. To w jej interesie leży bowiem przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy (orzeczenia dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Jak wskazano powyżej, referendarz sądowy uznał zawarte w urzędowym formularzu PPF z dnia 19 grudnia 2013 r. oświadczenie pełnomocnika skarżącego odnośnie sytuacji majątkowej skarżącego za niewystarczające dla dokonania oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych. Przedłożenie przez pełnomocnika skarżącego żądanych dokumentów i oświadczeń pozwoliłoby nie tylko na merytoryczną ocenę złożonego wniosku, ale także potwierdziłoby ewentualną, trudną sytuację materialną, w jakiej skarżący się znajduje. Stwierdzić zatem należało, iż pełnomocnik skarżącego nie przedstawił istotnych dla oceny wniosku informacji, wobec czego nie było możliwe dokonanie porównania wysokości obciążeń finansowych z jakimi winien liczyć się skarżący w postępowaniu sądowym z jego rzeczywistymi możliwościami płatniczymi. Okoliczności te powodują ostatecznie, iż brak jest podstaw aby przyjąć, że wnioskodawca uprawdopodobnił, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Należy jednocześnie mieć na względzie, że odmowa przyznania skarżącemu prawa pomocy w niniejszym postanowieniem nie oznacza automatycznie, że wykazane przez niego stan majątkowy i możliwości płatnicze pozwalają na poniesienie przez niego kosztów postępowania. Odmowa przyznania prawa pomocy podyktowana jest nienależytym, sprowadzającym się do przedstawienia niepełnych i niejasnych informacji, wykonaniem wezwania z dnia 14 stycznia 2014 r. Okoliczności te spowodowały, iż nie jest możliwe obecnie ustalenie, czy skarżący spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy. W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.