IV SO/Wa 9/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA - Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat K. Z. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. W. o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy O. za nieprzekazanie skargi z dnia 26 stycznia 2014 r. postanawia: - odmówić przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne. W. W. (dalej "skarżący") zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wymierzenie Wójtowi Gminy O. grzywny za nieprzekazanie jego skargi z dnia 26 stycznia 2014 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W dniu 24 lutego 2014 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w niniejszej sprawie. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 23 kwietnia 2014 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. W piśmie z dnia 21 maja 2014 r. Okręgowa Rada Adwokacka w W poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącego pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata K. Z. W dniu 5 czerwca 2014 r. wyznaczony w sprawie pełnomocnik przeglądał akta sprawy w czytelni Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Postanowieniem z dnia 26 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek o wymierzenie grzywny stwierdzając, że jest on niedopuszczalny, gdyż nie dotyczy skargi w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej powoływanej również jako P.p.s.a.). W dniu 8 lipca 2014 r. adwokat K. Z. złożył wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając, że nie zostały one uiszczone w całości, ani w części. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazał, że po wyznaczeniu go przez Okręgową Radę Adwokacką w W. pełnomocnikiem dla skarżącego podjął szereg czynności, za które nie otrzymał stosownego wynagrodzenia. Stwierdzono, co następuje: Wniosek adwokata K. Z. nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 250 P.p.s.a. wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie pełnomocnika wyznaczonego przez właściwy organ samorządu zawodowego przysługuje za nieopłaconą pomoc prawną. Dla pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku pełnomocnika muszą zatem zostać spełnione łącznie dwie przesłanki, po pierwsze - pomoc prawna musi zostać rzeczywiście udzielona, po drugie zaś – pomoc ta musi pozostawać nieopłacona. Za każdym więc razem, gdy rozpoznaniu podlega wniosek wyznaczonego pełnomocnika o przyznanie kosztów zastępstwa prawnego wykonanego na zasadzie prawa pomocy, konieczne jest ustalenie nie tylko okoliczności nieopłacenia udzielonej pomocy, ale przede wszystkim to, czy pełnomocnik w istocie udzielił pomocy prawnej. Tylko w przypadku pozytywnej odpowiedzi na tak postawione pytanie, dopuszczalne jest obciążenie Skarbu Państwa wypłatą wynagrodzenia na rzecz pełnomocnika. Powyższe stanowisko jest utrwalone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym wskazuje się również na powinność wykazania przez pełnomocnika, że pomoc prawna przybrała realny wymiar (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 720/04. ONSAiWSA 2005 nr 5, poz. 93; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OZ 212/12. Niepublikowane. Dostępne: www.nsa.gov.pl, LEX nr 1138258; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2007 r. sygn. akt II FZ 515/07. Niepublikowane. Dostępne: www.nsa.gov.pl, LEX nr 1011762). We wniosku z dnia 8 lipca 2014 r. pełnomocnik wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wskazując, że w niniejszej sprawie podjął różne czynności, tj. skontaktował się z biurem obsługi interesantów tut. Sądu - celem ustalenia terminu, w którym będzie mógł zapoznać się z aktami sprawy, następnie w dniu 5 czerwca 2014 r. dokonał przeglądu akt sprawy oraz wykonał z nich fotokopie, ostatecznie wobec braku kontaktu ze skarżącym przesłał do mocodawcy pismo z informacją o stanie sprawy. W ocenie Sądu wyznaczony w niniejszej sprawie pełnomocnik w okresie od wyznaczenia go przez Okręgową Radę Adwokacką do reprezentowania skarżącego z urzędu do dnia odrzucenia wniosku o wymierzenie grzywny nie podjął w imieniu skarżącego czynności, które można by uznać za faktyczne udzielenie skarżącemu pomocy prawnej. Podkreślenia wymaga, że faktyczne udzielenie nieopłaconej pomocy prawnej ma miejsce dopiero wówczas, gdy sporządzony przez profesjonalnego pełnomocnika środek prawny zapewnia jego mocodawcy dostęp do sądu. To zaś następuje wtedy, gdy środek ten został sporządzony w sposób umożliwiający jego merytoryczne rozpoznanie (Jan Paweł Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2011 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie V) s. 776, ISBN: 978-83-7620-986-9). Za udzielenie takiej pomocy nie może być w niniejszej sprawie bynajmniej uznane wykonanie telefonu do Sądu w celu uzyskania informacji o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, czy też samo przejrzenie akt sprawy w czytelni Sądu i wykonanie z nich fotokopii, bez podjęcia dalszych czynności procesowych. Zapoznanie się z aktami sprawy stanowi jedynie czynność poprzedzającą faktyczne udzielenie stronie pomocy prawnej, która na etapie przeglądami w dniu 5 czerwca 2014 r. akt sprawy zasadniczo powinna łączyć się z wyrażeniem przez pełnomocnika oceny legalności zaniechania organu administracji publicznej (Wójta Gminy O.), a po wydaniu przez Sąd postanowienia o odrzuceniu wniosku o wymierzenie grzywny - legalności postanowienia Sądu z dnia 26 czerwca 2014 r. Wyznaczony z urzędu pełnomocnik nie przygotował w niniejszej sprawie żadnego pisma procesowego, nie sporządził również opinii o braku podstaw do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z dnia 26 czerwca 2014 r. Mając powyższe na uwadze nie można uznać, że pomoc prawna udzielona przez pełnomocnika przybrała realny wymiar. Z przedstawionych względów, na podstawie art. 250 P.p.s.a., należało orzec jak w postanowieniu.