V SA 1277/03
WyrokWSA w Warszawie2004-09-14
Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Zajda, Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary, Sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rabat udzielony przez eksportera importerowi, wynikający z umowy zawartej przed dokonaniem zgłoszenia celnego, ale zrealizowany po tym zgłoszeniu poprzez notę kredytową, powinien zostać uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej towaru?Ratio decidendi
Sąd uznał, że rabat wynikający z umowy zawartej przed zgłoszeniem celnym, nawet jeśli zrealizowany po zgłoszeniu poprzez notę kredytową, stanowi czynnik kształtujący cenę transakcyjną towaru. Wartość celna powinna zatem zostać obniżona o ten rabat. Sąd podkreślił, że umowa z eksporterem stanowiła część składową aktu sprzedaży i przewidywała obligatoryjne udzielenie rabatu, a nie zachodziła sytuacja rabatu "postimportowego".Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która uznała zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej. Skarżąca spółka kwestionowała te decyzje, twierdząc, że organy celne nie uwzględniły rabatu udzielonego przez eksportera, który został zrealizowany po dokonaniu zgłoszenia celnego. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i merytorycznych Kodeksu celnego oraz Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zajda [spr.], Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary, Sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant Piotr Kraczowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2004 r. sprawy ze skargi "B." – Spółki z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej Port Lotniczy w W. z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia kwoty wynikającej z długu celnego; oddala skargę.
Na podstawie zgłoszenia celnego dokonanego przez "P" - Spółka z o.o. w W., poprzednika prawnego skarżącej, według dokumentu SAD z [...] stycznia 2001 r. nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego w W. objął procedurą dopuszczenia do obrotu sprowadzoną z Luksemburga partię leków, przyjmując deklarowaną wartość celną towaru w wysokości odpowiadającej wartości (cenie) transakcyjnej w kwocie [...] USD, wynikającej z przedstawionych przy zgłoszeniu celnym faktur handlowych: nr[...], nr [...] i nr [...] z [...] stycznia 2001 r.
Decyzją z [...] kwietnia 2002 r. nr [...], wydaną w trybie art. 65 § 4 pkt 2 lit. "a" Kodeksu celnego, Dyrektor Urzędu Celnego w W. uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej i kwoty wynikającej z długu celnego i orzekając w tej części, będącą podstawą wymiaru cła wartość celną towaru określił w skorygowanej (obniżonej) wysokości, ustalonej z uwzględnieniem udzielonego importerowi przez eksportera rabatu, obniżającego fakturowane pierwotnie należności eksportera.
Orzekając w sprawie na skutek odwołania strony, Dyrektor Izby Celnej - Port Lotniczy w W. decyzją z [...] lutego 2003 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że po przyjęciu zgłoszenia celnego, w wyniku kontroli przeprowadzonej u importera ujawniono zawartą przez niego z eksporterem umowę o sprzedaży, dystrybucji i wsparciu technicznym z [...] stycznia 1996 r., przewidującą stosowanie w imporcie leków rabatu udzielanego importerowi, według okresowo ustalanych przez te podmioty zasad. W ramach powyższej umowy, rabaty (zniżki) realizowane były na podstawie not kredytowanych eksportera, określających kwotowe wysokości otrzymywanych przez importera rabatów.
Według ustaleń pokontrolnych, deklarowana przez stronę w zgłoszeniu celnym wartość leków została zawyżona z powodu nieuwzględnienia wystawionych przez eksportera not kredytowych. Zdaniem organu orzekającego, w świetle art. 23 § 1 Kodeksu celnego uzasadniona była w tym stanie rzeczy korekta (obniżenie) wartości celnej towaru dokonana przez organ celny pierwszej instancji.
W skardze na powyższa decyzję "B." - Spółka z o.o. w W. wystąpiła z żądaniem uchylenia decyzji organów celnych obu instancji, zarzucając naruszenie przepisów:
- art. 120-124 i art. 187 Ordynacji podatkowej,
- art. 21, art. 23 § 1 (w związku z art. 65 § 3 i art. 85 § 1) Kodeksu celnego,
- art. 64, art. 65 § 5 i art. 246 § 3 Kodeksu celnego.
Rozwijając w motywach skargi zarzuty w sferze stanowiącej przedmiot regulacji prawa procesowego, w szczególności powołanych w skardze przepisów Ordynacji podatkowej, skarżąca wywodziła, że postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało z naruszeniem powinności organów celnych wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Ograniczając się bowiem do ustaleń dokonanych w toku kontroli u importera, organy celne nie podjęły innych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
W konsekwencji, decyzje organów celnych wydane zostały w oparciu o niepełny materiał dowodowy, bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, z naruszeniem obowiązującej w postępowaniu administracyjnym zasady prawdy obiektywnej, a także powinności działania w sposób budujący zaufanie do organów celnych.
W ramach zarzutów o charakterze merytorycznym skarżąca podkreślała, że rabat od zafakturowanej ceny dostawy został jej udzielony "wstecznie", już po zgłoszeniu celnym, miał charakter "wstępny", mógł być zmieniony i w dniu zgłoszenia celnego nie było możliwości określenia wartości celnej odmiennie, niż według i w wysokości ceny transakcyjnej wynikającej z faktur przedstawionych przy zgłoszeniu celnym.
Wynikało to również stąd, że rabat przewidziany został jako fakultatywny w tym sensie, że "istniała tylko możliwość jego otrzymania."
W tym stanie rzeczy, ze względu na tzw. "postimportowy" charakter udzielonego rabatu, dopiero po dokonaniu zgłoszenia celnego, nie powinien on - zdaniem skarżącej - wpływać na wartość celną towaru, która według skargi kształtowała się w wysokości wartości (ceny) transakcyjnej określonej w przedstawionych przy zgłoszeniu fakturach eksportera.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 85 § 1 Kodeksu celnego, należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia i według stawek w tym dniu obowiązujących.
Stosownie do zasady przewidzianej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego, wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny ustalona, o ile jest to konieczne, z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 tej ustawy.
W niniejszej sprawie wartość celna przedmiotu importu zadeklarowana została w przyjętym przez organ celny zgłoszeniu celnym, w wysokości odpowiadającej wartości (cenie) transakcyjnej określonej w fakturach eksportera przedstawionych przy zgłoszeniu.
W wyniku kontroli przeprowadzonej u importera ujawniona została zawarta przez importera z eksporterem umowa z [...] stycznia 1996 r. o sprzedaży, dystrybucji i wsparciu technicznym, przewidująca stosowanie w imporcie leków upustu dla importera oraz noty kredytowe eksportera, według których skarżąca otrzymała rabat od zgłoszonych leków w wysokości 33-50% zafakturowanej przez eksportera ceny.
Na tym tle istotna w sprawie jest kwestia, czy wartością transakcyjną, wyznaczającą w myśl zasady art. 23 § 1 Kodeksu celnego wartość celną towaru, jest fakturowana przez eksportera cena pomniejszona o kwotę uzyskanego przez importera rabatu, czy cena w wysokości określonej w fakturach, nie uwzględniającej obniżki z tego tytułu.
Zawarta przez skarżącą z eksporterem umowa sprzedaży leków objętych zgłoszeniem celnym wykonana została w czasie obowiązywania zawartego przez te podmioty porozumienia - umowy z [...]stycznia 1996 r.
Postanowienia tego porozumienia stanowiły więc w istocie część składową aktu sprzedaży importerowi leków objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym, skoro sprzedaż realizowana była w czasie obowiązywania wcześniejszego porozumienia i - w zakresie jego realizacji - na warunkach tego porozumienia.
Stanowi ono, że rabat udzielany będzie jako marża brutto konieczna dla skompensowania kosztów poniesionych w związku z promocją, sprzedażą i dystrybucją oraz, że zasady rabatu będą okresowo ustalane przez strony.
Jest poza sporem, że w praktyce tego rodzaju uzgodnień zasad dotyczących rabatu strony nie dokonywały; skarżąca otrzymywała rabat według dokumentów rozliczeniowych w postaci not kredytowych eksportera, a więc w istocie źródłem uprawnienia importera do rabatu była umowa - porozumienie z [...] stycznia 1996 r.
Uzasadnia to ocenę, że przyczyną usprawiedliwiającą udzielanie rabatu przez eksportera był sam fakt importu leków przez skarżącą, a nie wsparcie techniczne skarżącej, bądź wzajemne jej świadczenia, w szczególności promocja bądź dystrybucja. Świadczenia takie nie zostały udokumentowane, nie stanowiły one - jak wskazano - kryterium kształtującego wysokość rabatu, i w konsekwencji nie może być on uznany za ekwiwalent tego rodzaju świadczeń.
W konkluzji stwierdzić należy, że zastrzeżony w umowie sprzedaży rabat był czynnikiem kształtującym wartość (cenę) transakcyjną towaru w wysokości - pomniejszonej o uzyskany rabat - ceny transakcyjnej wynikającej z faktur eksportera przedstawionych przy zgłoszeniu celnym, i tak określona wartość (cena) transakcyjna stanowiła - stosownie do zasady przewidzianej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego - wartość celną towaru.
Porozumienie - umowa z [...] stycznia 1996 r. w art. V stanowi, że marża w formie rabatu "przekazywana będzie" importerowi, czyli że udzielenie rabatu przewidziane zostało w umowie jako obligatoryjne, a nie fakultatywne. Postanowienie to potwierdza jednocześnie, że rabat zastrzeżony został przez strony już w umowie sprzedaży leków. Nie zachodzi tu więc taka sytuacja, gdy - jak w przypadku tzw. rabatu "postimportowego" - czynność prawna będąca źródłem prawa kupującego do rabatu dokonana jest dopiero po dokonaniu zgłoszenia celnego i jego przyjęciu przez organ celny.
W niniejszej sprawie po dokonaniu zgłoszenia nastąpiło jedynie deklaratywne określenie notą kredytową eksportera zastrzeżonego umową rabatu.
Jeśli strona skarżąca nie zadeklarowała w zgłoszeniu celnym rabatu twierdząc, że w czasie zgłoszenia nie znała jego wysokości, to mogła i powinna na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego wystąpić z wnioskiem o stosowną korektę zgłoszenia celnego po otrzymaniu noty kredytowej obejmującej rabat. Skarżąca tego jednak nie uczyniła.
W tym stanie rzeczy i gdy skarżącej faktycznie rabatu udzielono, uzasadnione było w świetle art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego dokonanie korekty (obniżenia) wartości celnej towaru.
Chybiony jest zarzut naruszenia przepisu art. 65 § 5 Kodeksu celnego stanowiącego, że decyzja korygująca zgłoszenie celne w trybie art. 65 § 4 tej ustawy nie może być wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego.
Decyzja organu celnego pierwszej instancji korygująca zgłoszenie celne z [...] stycznia 2001 r. wydana została [...] kwietnia 2002 r. i doręczona importerowi [...] kwietnia 2002 r., a więc z zachowaniem powyższego trzyletniego terminu.
Decyzja organu odwoławczego z [...] lutego 2003 r. była wyrazem instancyjnej kontroli legalności decyzji organu pierwszej instancji i utrzymując w mocy tę decyzję nie zawierała rozstrzygnięcia korygującego elementy zgłoszenia celnego ponad korektę organu I instancji. W konsekwencji jej wydanie nie podlegało czasowemu ograniczeniu przewidzianemu w art. 65 § 5 Kodeksu celnego.
W konkluzji stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z 30 08 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz.U. Nr 153, poz. 1270] należało oddalić skargę, jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło