V SA 1931/03

WyrokWSA w Warszawie2004-02-18

Skład orzekający: Irena Kudiura, Ewa Jóźków, Piotr Piszczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy termin 3 lat do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, liczony od dnia powstania długu celnego, powinien być liczony od daty zgłoszenia celnego, czy od daty wydania decyzji korygującej wartość celną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin 3 lat do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, liczony od dnia powstania długu celnego, powinien być liczony od daty przyjęcia zgłoszenia celnego, a nie od daty wydania decyzji korygującej wartość celną. Przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa określenie długu celnego, nawet jeśli jego kwota wynosi zero ze względu na zerową stawkę celną. Sąd oddalił również zarzut naruszenia przepisów o wyłączeniu funkcjonariusza celnego, uznając, że podpisanie pisma informacyjnego po przeprowadzeniu postępowania dowodowego nie stanowi udziału w wydaniu decyzji w rozumieniu przepisów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi N. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego. Skarżąca kwestionowała termin, od którego należy liczyć 3-letni okres do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, oraz zarzuciła naruszenie przepisów o wyłączeniu funkcjonariusza celnego. Organ celny odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że upłynął 3-letni termin od daty zgłoszenia celnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Kudiura (spr.), Sędzia NSA del. do WSA - Ewa Jóźków, Sędzia NSA del. do WSA - Piotr Piszczek, Protokolant - Elżbieta Winiarska, po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2004 r. sprawy ze skargi N. Sp. z o.o w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie nieważności decyzji z dnia [...].04.2002 r. Oddala skargę Decyzją Dyrektora Izby Celnej [...] z [...].04.2003 r. nr [...] po rozpoznaniu wniosku N. Sp. z o.o w W. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymano w mocy decyzję tegoż Dyrektora Izby Celnej z dnia [...].02.2003 r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. nr [...] z dnia [...].04.2002 r. Organ II instancji uzupełniając treść podstawy prawnej rozstrzygnięcia o art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa i art. 262 ustawy z dnia 9.01.1997 r. Kodeks celny (t.j. Dz.U. 7/2001 poz. 802) w motywach wskazał, iż brak jest podstaw do zmiany decyzji organu I instancji ponieważ organ ten dokonał prawidłowych ustaleń w oparciu o przeprowadzone postępowanie dowodowe i wydał właściwe rozstrzygnięcie. Przede wszystkim Dyrektor Izby Celnej [...] w W. podniósł, że w sposób trafny zastosowana została w przedmiotowej sprawie treść art. 265 2 pkt 1 Kodeksu celnego, w oparciu o który odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ze względu na to, że przed datą wpływu wniosku strony w tym przedmiocie tj. [...] lutego 2003 r. upłynęło 3 lata od daty zgłoszenia celnego. Organ celny wskazał iż w myśl art. 65 § 3 pkt 2 Kodeksu celnego przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa określenie kwoty wynikającej z długu celnego. Dlatego też od tej daty należy liczyć termin do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Od decyzji organu II instancji strona złożyła skargę, w której żądając uchylania obu decyzji zarzuciła: • naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej zawartych w rozdziale IX i IV Ordynacji podatkowej oraz przepisów Kodeksu celnego w szczególności art. 265 2 pkt 1 w związku z art. 65 i art. 3 poprzez ich błędną interpretację, a następnie błędne zastosowanie do niniejszej sprawy. Dyrektor Izby Celnej [...] w odpowiedzi na skargę wnosił o oddalenie skargi podtrzymując argumenty zawarte uprzednio w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi, tak jak w niniejszej sprawie, zostały wniesione do Naczelnego Sądu administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga nie jest zasadna. Na wstępie zauważyć należy, że w myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis ten określa podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się postępowania. Jest nią bez wątpienia sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że podstawowym celem kontroli sądowej jest eliminowanie z obowiązującego porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień) i czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem. Ta funkcja kontroli sądowej jest istotna zarówno z punktu widzenia podmiotu skarżącego jak i całego aparatu administracji państwa, który winien być zainteresowany w eliminowaniu z obrotu prawnego niezgodnych z prawem aktów i czynności swoich funkcjonariuszy. W powyższym kontekście – oceniając skargę wskazać trzeba, że brak jest podstaw do uwzględnienia zarówno zarzutów skargi jak i zarzutu naruszenia art. 262 1 § 2 Kodeksu celnego, podniesionego w piśmie procesowym strony z [...] lutego 2004 r. złożonego na rozprawie przed WSA. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska skarżącej, że termin 3 lat o jakim jest mowa w treści art. 265 2 pkt 1 Kodeksu celnego, w czasie którego możliwe jest wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, i który liczony jest od dnia powstania długu celnego, powinien być liczony nie od daty dokonania zgłoszenia celnego towaru wg SAD[...] tj. [...].12.1999r., a od daty wydania decyzji z dnia [...].04.2002 r. w sprawie uznania zgłoszenia celnego towaru objętego tym SAD za nieprawidłowe. Zdaniem WSA trafne jest stanowisko organu II instancji, który wskazuje, że dniem powstania długu celnego w procedurze dopuszczenia towaru do obrotu, jest data przyjęcia zgłoszenia celnego – zgodnie z art. 209 § 2 Kodeksu celnego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji – (vide wyrok NSA V SA 753/02 zd. 2). Nie ma także racji skarżąca gdy podnosi, że w istocie dług celny w przedmiotowej sprawie nie powstał, bo kwota cła, wyliczona zarówno w zgłoszeniu celnym jak i w decyzji z [...].04.2002 r. korygującej wartość celną i kwotę długu celnego wynosi "0" ze względu na zerową stawkę celną. Stwierdzić bowiem trzeba, że przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa objęcie towaru procedurą celną i określenie długu celnego (art. 65 § 3 Kodeksu celnego). Długiem celnym w przywozie w myśl treści art. 3 § 1 pkt 2 powołanego kodeksu, jest zobowiązanie powstałe z mocy prawa do uiszczenia należności celnych przywozowych. Zgodnie z art. 85 § 1 Kodeksu celnego należności celne przywozowe są wymagalne wg wartości celnej towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego. Tak więc dla powstania długu celnego i jego wartości istotna jest wartość celna towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego. W przypadku gdy w zgłoszeniu celnym dla towaru zastosowana zostanie stawka "0", kwota długu celnego niezależnie od wartości celnej będzie miała wartość zerową. W przedmiotowej sprawie prawidłowo przyjęto, że datą zgłoszenia celnego jest data [...].12.1999 r. a nie data [...].04.2002 r., tj. data wydania decyzji korygującej wartość celną w zgłoszeniu celnym wydanej w wyniku czynności kontrolnych na podstawie art. 65 § 4 Kodeksu celnego. Jeśli chodzi zaś o zarzut dotyczący nieważności zaskarżonej decyzji organu II instancji z dnia [...] kwietnia 2003 r. ze względu na naruszenie treści art. 262 1 § 2 Kodeksu celnego (w brzmieniu na datę wydania decyzji), który stanowi, że pracownik lub funkcjonariusz celny, który brał udział w wydaniu decyzji, której dotyczy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, podlega wyłączeniu od udziału w ponownym rozpatrzeniu sprawy i wydaniu decyzji, to zdaniem WSA jest on niesłuszny. Zarzut ten dotyczy osoby, która podpisała pismo z dnia [...].04.2003 r. (k. 34 akt) czyli D. P. Istotnie funkcjonariusz ten wydał z upoważnienia Dyrektora Izby Celnej [...] decyzję z dnia [...].02.2003 r., którą odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. z dnia [...].04.2002 r. nr [...]. Faktem jest także, że podpisał on pismo z dnia [...].04.2003 r. skierowane do strony, w którym w oparciu o art. 200 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa (mającej w sprawie zastosowanie zgodnie z art. 262 Kodeksu celnego), poinformował stronę, że przed wydaniem decyzji , organ wyznaczył stronie 7-mio dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, w czasie którego może ona skorzystać z przysługującego jej prawa, a nadto, że sprawę prowadzi J. A. Z faktu podpisania tego pisma skarżąca wysnuła wniosek, że osoba która go podpisała prowadziła postępowanie dowodowe co skutkuje jej wyłączeniem. Brak jej wyłączenia prowadzi zaś do zaistnienia podstawy do wznowienia postępowania, a co za tym idzie jest to podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do tego stanowiska i nie negując znaczenia art. 200 Ordynacji podatkowej dla obrony praw strony, należy mieć na uwadze to, że przewiduje on określone w nim uprawnienia strony i konieczność wyznaczenia jej przez organ celny terminu do realizacji tego uprawnienia (zapoznania się z całym materiałem dowodowym) po przeprowadzeniu postępowania dowodowego a zatem po zakończeniu czynności ustalania stanu faktycznego sprawy (vide komentarz do ustawy Ordynacja podatkowa – B.Adamiak, J.Borkowski, R.Mastalski, J.Zubrzycki wyd. II Unimex str. 649 i 650). Podpisanie pisma powinno być wobec tego traktowane zgodnie ze stanem faktycznym i jego znaczeniem w sprawie, a więc jako czynność informacyjno-techniczna, podjęta po przeprowadzeniu postępowania dowodowego zmierzająca do poinformowania strony o służących jej uprawnieniach. Z akt sprawy nie wynika, ażeby wspomniany funkcjonariusz wykonywał jakiekolwiek inne czynności przed wydaniem zaskarżonej decyzji jak również ażeby uczestniczył w wydaniu samej decyzji. Uznać zatem należy, że nie brał on udziału w prowadzeniu postępowania dowodowego i wydaniu decyzji w rozumieniu art. 262 1 § 2 Kodeksu celnego. Mając powyższe okoliczności na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w oparciu o art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło