V SA 1949/03
WyrokWSA w Warszawie2005-04-12
Skład orzekający: Piotr Piszczek, Jolanta Bożek, Barbara Mleczko-Jabłońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ celny prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, powołując się na upływ terminu określonego w art. 265 pkt 1 Kodeksu celnego, liczonego od daty powstania długu celnego?Ratio decidendi
Organ celny nieprawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, opierając się na upływie terminu z art. 265 pkt 1 Kodeksu celnego. Naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 262 § 2 Kodeksu celnego, poprzez udział w postępowaniu odwoławczym osoby, która brała udział w wydaniu decyzji podlegającej odwołaniu, stanowiło podstawę do obligatoryjnego uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 b) PPSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi N. Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego. Organ celny odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na upływ terminu z art. 265 pkt 1 Kodeksu celnego, liczonego od daty powstania długu celnego. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa celnego i Ordynacji podatkowej, kwestionując sposób liczenia terminu oraz wskazując na naruszenie przepisów o wyłączeniu funkcjonariusza z postępowania odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej, zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz N. Sp. z o.o. i stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant - ref. sąd Aneta Opyrchał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi N. Spółki z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz N. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
W dniu [...] .07.2002 r. N. złożył do Dyrektora Izby Celnej wniosek o uchylenie na podstawie art. 253 § 1 Ordynacji podatkowej decyzji Dyrektora z dnia [...] lipca 2002 r.. Decyzją nr [...] z dnia [...] .10.2002r. Dyrektor Izby Celnej odmówił uchylenia w/w decyzji.
W dniu [...] stycznia 2003 r. N. Spółka z o.o. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] .04.2002 r. na podstawie art. 248 § l w związku z art. 247 § l pkt 3 ustawy z dnia 29 sierp[...] nia 1997 r. -Ordynacja podatkowa.
Decyzją nr z dnia [...].02.2003 r. Dyrektor Izby Celnej odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. nr [...] z dnia [...].04.2002r. Dyrektor wskazał, iż zgodnie z art. 265- pkt 1 kodeksu celnego organ celny nie wszczyna bądź odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jeżeli upłynęły 3 lata od dnia powstania długu celnego. W myśl art. 3 § 1 pkt 2 kodeksu celnego dług celny to powstałe z mocy prawa zobowiązanie do uiszczenia należności celnych przywozowych (dług celny w przywozie) lub należności celnych wywozowych (dług celny w wywozie) odnoszące się do towarów. W myśl zaś art. 65§ 3 pkt 2 Kodeksu celnego przyjęcie zgłoszenia celnego powoduje z mocy prawa określenie kwoty wynikającej z długu celnego. W niniejszej sprawie przyjąć, więc- zdaniem Dyrektora Izby Celnej - należy, że dług celny, o którym mowa art. 265- powstał w dniu 9.08.1999 r.
Decyzją nr [...] z dnia [...].04.2003 r. Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...].02.2003 r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. dnia [...].04.2002 r.
Od powyższego rozstrzygnięcia N. Spółka z o.o. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz o uchylenia poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lutego 2003 r. z powodu ich niezgodności z prawem oraz zasądzenia na rzecz Skarżącego kosztów postępowania oraz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów prawa celnego oraz przepisów Ordynacji podatkowej, szczególności regulacji zawartych w rozdziale IX Kodeksu celnego oraz przepisów działu IV Ordynacji podatkowej, w tym w szczególności art. 265- pkt. 1 kodeksu celnego w związku z przepisami prawa materialnego tj. art. 65 w związku z art. 3 kodeksu celnego. Zdaniem skarżącej trzyletni termin, o którym mowa w art. 265- pkt 1 kodeksu celnego należy liczyć od daty wydania decyzji Dyrektora Urzędu Celnego, czyli odpowiednio od [...] kwietnia 2002 r., kiedy to, działając na podstawie art.65 § 4 organ określił dług celny Spółki. W związku z tym, zdaniem skarżącej, decyzja może zostać uznana za nieważną w okresie trzech lat od 16 kwietnia 2002 r., czyli w okresie do kwietnia 2005 r.
Zarzuty skargi strona rozszerzyła w piśmie procesowym złożonym w dniu 30 września 2004 r. Wskazała m.in., iż gdyby przyjąć sposób rozumowania Dyrektora Izby Celnej, co do sposobu interpretacji art. 265- kodeksu celnego to przepis ten w ogóle nie mógłby mieć zastosowania, gdyż dług celny nie powstał. Kwota cła wliczona zarówno w zgłoszeniu celnym jak i decyzji uznającej to zgłoszenie za nieprawidłowe wynosi "0". Zgodnie z art. 3 § 1 pkt 2 długiem celnym jest powstałe z mocy prawa zobowiązanie do uiszczenia należności celnych. Jeżeli należności celne wynoszą "0" to nie można twierdzić, że powstało jakiekolwiek zobowiązanie do ich uiszczenia, a więc że powstał dług celny.
Ponadto wskazała, iż postępowanie odwoławcze prowadzone było z naruszeniem art.262- § 2 kodeksu celnego, gdyż brała w nim udział osoba, która podpisała decyzję, od której było składane odwołanie, czego dowodem są pisma kierowane do skarżącej w toku postępowania odwoławczego z 1.04.2003 r. podpisane przez tę samą osobę. Zgodnie natomiast z art. 262- § 2 kodeksu celnego osoba taka podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu odwoławczym.
Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wobec tego, że w sprawie niniejszej skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r., a postępowanie nie zostało przed tym dniem zakończone, stosownie do art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), do rozpoznania skargi właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie zaś z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 i art. 13 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Badając pod tym względem zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, że w toku prowadzonego przez organ celny postępowania doszło do naruszenia przepisów postępowania, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 b) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Pełnomocnik skarżącej złożył do akt kopię pisma skierowanego do N. w toku rozpatrywania wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, w którym organ wyznacza stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Pismo to zostało podpisane przez funkcjonariusza celnego D. P., który z upoważnienia Dyrektora Izby wydał decyzję w I instancji.
Zgodnie z art. 262- § 2 kodeksu celnego pracownik lub funkcjonariusz celny, który brał udział w wydaniu decyzji, której dotyczy odwołanie podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu odwoławczym i wydaniu decyzji w tym postępowaniu. Naruszenie tej normy stanowi przesłankę do wznowienia postępowania ( art. 240 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej), a w konsekwencji także podstawę do obligatoryjnego uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 b) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wobec konieczności uwzględnienia skargi na podstawie najdalej idącego zarzutu Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wypowiada się w sprawie zasadności pozostałych zarzutów zawartych w skardze.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę i uchylił zaskarżoną decyzję, o kosztach orzekając w oparciu o art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło