V SA 2128/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie W składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Iwona Dąbrowska Sędzia WSA - Ewa Grochowska - Jung Asesor WSA - Joanna Kube (spr.) Protokolant: - Iwona Cichocka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2004 r. sprawy ze skargi L. F. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 1997 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 47 ust. 2 w związku z art. 9 ust. 2 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 nr 87, poz. 960 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania L. F. od decyzji Prezydenta S. z dnia [...] lutego 1997 r. nr [...] uchylającej czynność materialno-techniczną zameldowania na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ul. [...] w S., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wojewoda uzasadniając wskazaną na wstępie decyzję podał, że w sprawie ustalono, że L. F. w przedmiotowym lokalu zamieszkuje, jednakże dokonując czynności zameldowania nie uzyskał potwierdzenia uprawnień do pobytu w przedmiotowym lokalu od jego najemcy J. F.. Wskazano, że L. F. wprowadził w błąd organy meldunkowe, bowiem potwierdzenia faktu pobytu dokonał poprzedni najemca lokalu. Organ przyjął, że skoro wykazane zostało, że rejestracji zameldowania dokonano nieprawidłowo, to czynność tę należało uchylić w trybie art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W dniu 6 sierpnia 2002 r. L. F. złożył do protokołu w Urzędzie Miejskim w S. wniosek o wznowienie postępowania w sprawie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania. Prezydent Miasta S. w dniu [...] listopada 2002 r. wydał na podstawie art. 145 § 1 i 149 § 3 kpa decyzję o odmowie wznowienia. Decyzja ta została uchylona przez Wojewodę [...] w dniu [...] stycznia 2003 r. i postępowanie przed organem I instancji umorzono z uwagi na brak właściwości tego organu do rozpatrzenia wniosku o wznowienie. Następnie w dniu [...] lutego 2003 r. Wojewoda [...] na podstawie art. 149 § 3 kpa w związku z art. 145 § 1 kpa odmówił wznowienia postępowania w sprawie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ul. [...] w S.. Uzasadniając, organ wskazał, że L. F. zarówno w ustnie złożonym do protokołu wniosku o wznowienie, jak i w piśmie z dnia 11 grudnia 2002 r., podnosił jedynie merytoryczne zarzuty, co do zasadności decyzji o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania, nie wskazując żadnego faktu, który zobowiązywałyby organ administracji publicznej do ustalenia wystąpienia przyczyn wznowienia postępowania. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania od tej decyzji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i uzasadniając stwierdził, że instytucja wznowienia postępowania wskazana w art. 145 kpa polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy zakończonej decyzją ostateczną w celu sprawdzenia, czy któraś z wad wymienionych w tym przepisie nie wpłynęła na treść decyzji. Minister wyjaśnił, że działając jako organ odwoławczy badał rozstrzygnięcie Wojewody [...] jedynie pod kątem przesłanek enumeratywnie wyliczonych w art. 145 § 1 kpa, które uprawniają organ do wznowienia postępowania. Zdaniem organu materiał dowodowy pozwala stwierdzić, że w sprawie nie zaistniała żadna z przesłanek wymienionych w powołanym ostatnio przepisie. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego L. F. zakwestionował wydane w sprawie decyzje. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie przytaczając argumentację zbieżną z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stąd, właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, bowiem na obszarze tego Sądu znajduje się siedziba Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji – art. 13 § 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd, nie będąc związany granicami skargi (art. 134 § 1 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) dokonał kontroli sprawy pod względem zgodności z prawem we wszystkich jej aspektach prawnych i stwierdził, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazano. Zgodnie z art. 149 § 3 kpa odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji. Wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania jest możliwe w razie, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 1 i § 2 kpa, a nie ma podstaw do jego przywrócenia. Niedopuszczalność wznowienia z przyczyn przedmiotowych będzie miała również miejsce, gdy strona żąda wznowienia w sprawie, w której organ działał w innej formie prawnej np. czynności materialno-technicznej (por. B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, wydawnictwo C. H. Beck 1996 r. str. 653). W takiej sytuacji postępowanie wszczęte wniesieniem wniosku w tym przedmiocie podlega umorzeniu zgodnie z art. 105 § 1 kpa w związku z art. 61 § 1 i § 3 kpa (por. B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, wydawnictwo C. H. Beck 1996 r. str. 654). Obowiązek meldunkowy, obejmujący zameldowanie i także wymeldowanie się z pobytu stałego lub czasowego, wynika wprost z przepisów prawa (art. 5, 6, 10) i nie wymaga konkretyzacji w decyzjach administracyjnych. Wykonanie tego obowiązku polega na zgłoszeniu wymaganych do zameldowania (wymeldowania) danych właściwemu organowi administracji państwowej, który dokonuje stosownego aktu rejestracji – czynności rodzącej skutki prawne. Przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych nie zawierają takiej normy prawnej, która podlegałaby konkretyzacji w formie decyzji administracyjnej stwierdzającej obowiązek indywidualnie oznaczonego podmiotu zameldowania się na pobyt stały w określonym lokalu mieszkalnym. W szczególności podstaw takiego rozstrzygnięcia nie dostarcza przepis art. 47 ust. 2 w z związku z art. 11 ust. 1 tej ustawy. Przepis ten jest podstawą kompetencyjną dla organu administracji państwowej do rozstrzygnięcia o zameldowaniu osoby, ale tylko wtedy, gdy dane zawarte w zgłoszeniu osoby wykonującej obowiązek meldunkowy budzą wątpliwości. Przepis ten natomiast nie stanowi podstawy do wydania decyzji, w której na wniosek osoby trzeciej lub z urzędu organ stwierdza obowiązek meldunkowy indywidualnie określonego podmiotu (por. wyrok z dnia 15 grudnia 1987 r. sygn. akt SA/Wr 730/87 (ONSA 1988/1/18). Sąd Najwyższy w Uchwale Siedmiu Sędziów z dnia 31 października 1991 r. sygn. akt III AZP 6/91 – OSNC 1992, Nr 4, poz. 51 wskazał, że właściwe organy administracyjne winny w każdym czasie podejmować czynności służące rejestracji prawdziwych danych o ludności i jej ruchu naturalnym, wśród nich mieści się również rozstrzyganie wątpliwości dotyczących danych rejestrowanych w ramach ewidencji ludności. Zwłaszcza, że czynność materialno-techniczna wprawdzie może tworzyć skutki prawne i najczęściej je powoduje, ale sama nie ma cechy ostateczności ani też prawomocności. Skoro więc przyjęcie zgłoszenia meldunkowego jest czynnością materialno-techniczną polegającą na dokonaniu odpowiednich wpisów i nie wymaga wydania decyzji, to zdaniem Sądu w każdym przypadku zaistnienia nowych okoliczności faktycznych lub prawnych, strona może zwrócić się do organu ewidencyjnego celem dokonania czynności materialno-technicznej zameldowania lub wymeldowania. Wobec powyższego należy uznać, że wznowienie postępowania na podstawie art. 145 kpa w sprawie zakończonej decyzją wydaną w trybie art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest z przyczyn przedmiotowych niedopuszczalne, a postępowanie wszczęte wnioskiem w tym przedmiocie podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 kpa w związku z art. 61 § 1 i § 3 kpa. Mając na względzie powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na mocy art. 152 powołanej ustawy.