V SA 2441/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.) Sędziowie WSA - Irena Kudiura NSA - Stanisław Kaliński Protokolant - Beata Smulska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1) uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odsetek wyrównawczych; 2) oddala skargę w pozostałej części; 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja w uchylonej części nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Na podstawie dokonanego w dniu [...] . 01. 2000 r. zgłoszenia celnego SAD nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego w P. objął procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym importowany z N. samochód osobowy marki [...] , na warunkach zadeklarowanych w zgłoszeniu, tj. ze stawką celną obniżoną UE, na podstawie deklaracji eksportera o preferencyjnym pochodzeniu towaru. W wyniku kontroli postimportowej stwierdzono rozbieżności między zadeklarowanym przez stronę krajem pochodzenia (B.), a krajem pochodzenia wynikającym z numeru identyfikacyjnego pojazdu (J.). W związku z tym Naczelnik Urzędu Celnego w P. wszczął z urzędu postępowanie, a następnie w dniu [...] . 01. 2003 r. wydał decyzję, w której uznał ww. zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej zastosowanej stawki celnej i obliczył kwotę długu celnego z zastosowaniem stawki celnej autonomicznej oraz określił, że odsetki wyrównawcze zostaną wyliczone przez Wydział Rozliczeń Ceł i Podatków Pośrednich Izby Celnej w W. od dnia [...] . 01. 2000 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2003 r., który w jej uzasadnieniu stwierdził m.in., że w niniejszej sprawie ma zastosowanie Protokół 4 Układu Europejskiego, określający m.in. w art. 13 i art. 16 wymogi, których spełnienie jest niezbędne dla uzyskania przez polskiego importera preferencji celnych w postaci stawek celnych obniżonych UE. Zgodnie z art. 16 Protokołu 4, z postanowień Układu Europejskiego korzystają; - produkty pochodzące ze Wspólnoty w imporcie do Polski oraz - produkty pochodzące z Polski w imporcie do Wspólnoty pod warunkiem przedłożenia świadectwa przewozowego EUR 1 lub, w przypadkach określonych w art. 21, deklaracji, której tekst jest zamieszczony w załączniku IV, złożonej przez eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie handlowym, który opisuje produkty, o których mowa, w sposób wystarczający do ich identyfikacji. Zgodnie z ust. 5 części A (stawki celne) Postanowień wstępnych Taryfy celnej oraz art. 16 Protokołu 4 stawki celne obniżone stosuje się w przypadku jednoczesnego spełnienia następujących warunków: - określenia takich stawek w Taryfie celnej, - pochodzenia importowanego do Polski towaru z Unii Europejskiej zgodnie z Protokołem 4, - udokumentowania bezpośredniego przywozu towaru do Polski z obszaru Unii Europejskiej, - udokumentowania pochodzenia towaru zgodnie z wymogami Protokołu 4 Układu Europejskiego. Organ wskazał, że przedłożony przez stronę dowód pochodzenia w postaci deklaracji na fakturze Nr [...] z dnia [...]. 01.2000 r. nie spełnia wymogów formalnych określonych w przepisach Protokołu 4, brak bowiem na tym dokumencie czytelnego podpisu osoby sporządzającej deklarację, co stanowi naruszenie art. 21 pkt. 5 i załącznika nr IV do ww Protokołu. Ponadto Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że w toku przeprowadzonego postępowania zostało ustalone, iż sporny towar nie jest pochodzenia unijnego, jak zadeklarowała strona, lecz j, o czym świadczy rozkodowany przez dealera samochodów [...] numer identyfikacyjny samochodu VIN, składający się z kombinacji 17 znaków – liter i cyfr. W przedmiotowej sprawie pierwsza litera kodu VIN – "J" oznacza, że sprowadzony samochód został wyprodukowany w J., a nie w B. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego T. K. zarzucił, że rozkodowanie numeru VIN przez polskiego autoryzowanego dealera firmy [...] nie stanowi podstawy do weryfikacji świadectw pochodzenia z Unii Europejskiej, weryfikacji takiej mogą dokonywać władze celne kraju eksportera. Podpis na deklaracji o preferencyjnym pochodzeniu samochodu nie musiał być czytelny, ponieważ nazwa firmy P. to jednocześnie nazwisko jej właściciela, a więc osoby składającej podpis. Skarżący podkreślił, że sprowadzony przez niego samochód został poddany częściowej kontroli. Została przeprowadzona kontrola dokumentów. Kontrola nie wykazała nieprawidłowości lub niekompletnych danych, co potwierdzono na deklaracji celnej. Uważa, że został wprowadzony w błąd przez dokonującego odprawę celną, który nie poinformował o zaistniałych nieprawidłowościach. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumenty jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, orzekając w sprawie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja, w zakresie dotyczącym odsetek wyrównawczych, została wydana z naruszeniem prawa. Zawarte w sentencji decyzji utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją orzeczenie co do odsetek nie odpowiada wymaganiom art. 210 Ordynacji podatkowej, gdyż stanowiąc, że "Wyliczenia odsetek wyrównawczych dokona Wydział Rozliczeń Ceł i Podatków Pośrednich Izby Celnej w W. od dnia [...]. 01. 2000 r. ", przesądza jedynie zasadę, iż odsetki należą się, podczas gdy prawidłowe rozstrzygnięcie winno określać ich wysokość za jeden dzień oraz początkową datę ich naliczania wraz ze wskazaniem daty końcowej (do dnia zapłaty należnej kwoty). Zawarty w decyzji zapis ujęty w formie informacyjnej, w zestawieniu z dalszą praktyką postępowania organów celnych wyliczania kwoty odsetek w drodze czynności materialno-technicznej, stwarza swoistą pułapkę, powodującą, iż strona pozbawiona jest na etapie ustalenia wysokości odsetek możliwości odwołania się, co narusza jej podstawowe procesowe uprawnienia, godząc w zasadę zaufania do organów państwa (art. 121 § l Ordynacji podatkowej) Jeśli zaś chodzi o przepisy prawa materialnego, to stosownie do postanowień art. 222 § 4 Kodeksu celnego, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, jeżeli przesunięcie daty powstania długu celnego lub zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu powoduje uzyskanie korzyści finansowej organ celny pobiera odsetki wyrównawcze. W wykonaniu ustawowego upoważnienia zamieszczonego w art. 222 § 5 Kodeksu celnego wypadki i warunki pobierania tych odsetek oraz sposób ich naliczania określone zostały w obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r. (Dz. U. Nr 143, poz. 958 ze zm.). Zgodnie z unormowaniami zawartymi w tym rozporządzeniu organ celny pobiera odsetki wyrównawcze w wypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, z wyjątkiem gdy: 1) dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami, nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania, 2) kwota odsetek wyrównawczych, naliczonych w odniesieniu do towarów objętych tym samym zgłoszeniem celnym, nie przekracza równowartości 20 EURO Z powyższego wynika, że w sytuacjach określonych ww. rozporządzeniem, mimo wypełnienia dyspozycji art.222 § 4 Kodeksu celnego, odsetki nie są pobierane. W tym kontekście należy więc zwrócić uwagę, że skarżący w odwołaniu powoływał się na okoliczności, które winny być przez organ rozważone w świetle cytowanych wyżej przepisów rozporządzenia, a zwłaszcza (wymienionych wyżej) przesłanek mówiących o "zaniedbaniu" lub "świadomym działaniu", w szczególności podnosił, ze podanie nieprawidłowych danych odnośnie pochodzenia towaru z UE nie wynikało z jego zaniedbania. Wskazywał, że eksporter samochodu zapewniał, że samochód został wyprodukowany w B. Tymczasem w decyzji organu I instancji nie uzasadniono rozstrzygnięcia dotyczącego odsetek wyrównawczych, a w decyzji II instancji w sposób arbitralny przyjęto, że "Strona wprowadziła w błąd organy celne i poprzez świadome działanie dokonała zaniżenia kwoty długu celnego", pomijając przy tym ocenę z punktu widzenia owych przesłanek treści (jak się później okazało – mylących) adnotacji zawartych w n. dokumencie F. oraz deklaracji pochodzenia na fakturze zakupu pojazdu. Zaskarżona decyzja w ogóle nie zawiera odniesienia do tych zarzutów, mimo obowiązku organu odwoławczego ponownego rozpatrzenia całokształtu okoliczności sprawy w aspekcie całokształtu obowiązujących przepisów prawa z odniesieniem do argumentacji odwołania. Powyższe naruszenia przepisów art. 210 § 4 w zw. z art.235 O. p. należy uznać za mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów Sąd na podstawieart.145 § l lit. a oraz lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz 1270) uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odsetek wyrównawczych, natomiast w pozostałej części, stosownie do art. 151, Sąd skargę oddalił uznając, że w tym zakresie decyzja nie narusza prawa.