V SA 2648/03

WyrokWSA w Warszawie2004-04-14

Skład orzekający: Małgorzata Dałkowska-Szary, Michał Sowiński, Czesław Zieliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest uprawniony do oceny legalności decyzji organu pierwszej instancji, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny legalności decyzji organu pierwszej instancji, jeśli przedmiotem skargi jest postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji. Kontrola sądu w takim przypadku ogranicza się wyłącznie do zbadania prawnych przesłanek wydania postanowienia o uchybieniu terminu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. Sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w W. dotyczącej ustalenia wartości celnej. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu celnego, w tym brak doręczenia pism przedstawicielowi spółki. Sąd rozpoznał sprawę na podstawie przepisów PPSA, zgodnie z art. 97 ustawy wprowadzającej.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. 2. Odrzucono skargę w pozostałej części (dotyczącą decyzji Naczelnika Urzędu Celnego).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.), Asesor WSA - Michał Sowiński, Sędzia NSA - Czesław Zieliński, Protokolant - Katarzyna Kotulińska, po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oraz na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] 1. oddala skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W.; 2. odrzuca skargę w pozostałej części. Dyrektor Izby Celnej w W. postanowieniem z [...] maja 2003 r. nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] maja 2002 r. nr [...], którą uznano zgłoszenie celne za nieprawidłowe i dokonano ponownego ustalenia wartości celnej z uwzględnieniem opłat licencyjnych. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego [....] w W. z [...] maja 2002 r. nr [...] została doręczona stronie w dniu 10 czerwca 2002 r., natomiast odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 25 czerwca 2002 r., a więc z uchybieniem terminu określonego w art.223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. W dniu 25 czerwca 2003 r. P. Sp. z o.o. w B. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na ww. postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] maja 2003 r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania i poprzedzającą je decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] maja 2002 r. nr [...], którą uznano zgłoszenie celne za nieprawidłowe i dokonano ponownego ustalenia wartości celnej z uwzględnieniem opłat licencyjnych i wniósł o ich uchylenie. Skarżący zarzucił: - naruszenie art. 139, art. 140 oraz art. 125 Ordynacji podatkowej polegające na nie rozpoznaniu przez Dyrektora Izby Celnej w W. pisma strony w postępowaniu odwoławczym o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji z dnia [...].08.2002 r.; - naruszenie art. 227 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na niedotrzymaniu przez Urząd Celny 14 dniowego terminu na przekazanie odwołania - rażące naruszenie prawa i obrazę naczelnych zasad postępowania administracyjnego, tj: art. 165§ 1 i § 4 , art. 123 § 1 i art. 200 § 1, art.211 oraz 212 i 214 jak również art. 121 § 1 w zw. z art. 145§ 1 i § 2 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego poprzez nie doręczenie ustanowionemu przez stronę w sprawie zgłoszenia celnego SAD [...] przedstawicielowi – Agencji Celnej "P." - postanowienia o wszczęciu postępowania i decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] maja 2002 r. nr [...], którą uznano zgłoszenie celne za nieprawidłowe i dokonano ponownego ustalenia wartości celnej z uwzględnieniem opłat licencyjnych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wobec tego, że w sprawie niniejszej skarga została wniesiona przed dniem 1 stycznia 2004r. a postępowanie nie zostało przed tym dniem zakończone, stosownie do art. 97 ustawy z dn. 30 sierpnia 2003 r.- Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz 1271 ze zm) sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis art. 3 § 2 kt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) dopuszcza kontrolę legalności niektórych postanowień organów administracji, w tym również postanowień o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołań oraz o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Jednakże kontrola tych postanowień przez Sąd ogranicza się jedynie do zbadania prawnych przesłanek ich wydania. Sąd nie jest natomiast uprawniony do oceny legalności wydanych wcześniej decyzji w tym samym postępowaniu administracyjnym. Z tych względów pominięto zarzuty skarżącego odnośnie wniosku strony o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] maja 2002 r. nr [...], którą uznano zgłoszenie celne za nieprawidłowe i dokonano ponownego ustalenia wartości celnej z uwzględnieniem opłat licencyjnych, jako nie dotyczące postępowania objętego zaskarżonym postanowieniem. Przepis art. 228 Ordynacji podatkowej stanowiący materialnoprawną podstawę zaskarżonego postanowienia stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia o niedopuszczalności odwołania oraz uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Istota zaskarżonego do sądu administracyjnego postanowienia sprowadza się jedynie do stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, a więc kwestii o charakterze formalnym. Zgodnie z art. 223 Ordynacji podatkowej odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Termin do wniesienia odwołania wynosi czternaście dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W świetle akt sprawy (potwierdzenie odbioru - k. 59 akt adm.) nie ma wątpliwości, że doręczenie decyzji organu I instancji - zawierającej prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia odwołania - nastąpiło w dniu 10 czerwca 2002 r. Strona również nie kwestionuje tego faktu. Złożenie zatem odwołania (nadanie w urzędzie pocztowym) dopiero w dniu 25 czerwca 2002 r. uchybiło terminowi, o jakim mowa w art. 223 Op. W tej sytuacji Dyrektor Izby Celnej w W., jako organ II instancji obowiązany był, stosownie do dyspozycji przepisu art. 228 § 1 Op, do stwierdzenia w drodze postanowienia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Zarzuty skargi dotyczące nieprawidłowości doręczenia stronie decyzji organu celnego I instancji i naruszenia przepisu art. 145 § 1 i § 2 Op są nieuzasadnione. W ocenie Sądu brak jest podstaw do przyjęcia, że w badanym stanie faktycznym na organach celnych ciążył obowiązek doręczania pism ustanowionemu przez skarżącego w trybie art. 254 Kodeksu celnego przedstawicielowi bezpośredniemu – Agencji Celnej "P.". Stosownie do przepisu art. 145 § 1 Op pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela- temu przedstawicielowi. Określony w art. 145 § 1 Op obowiązek doręczania pism przedstawicielowi działającemu za stronę dotyczy jednak tylko przedstawiciela ustanowionego do działania za stronę niezdolną do czynności prawnych lub osoby nieobecnej - na podstawie art. 138 § 1 lub 2 Op. i nie ma zastosowania do szczególnego rodzaju przedstawicielstwa określonego w Kodeksie celnym. W świetle przepisów Kodeksu celnego odnoszących się do instytucji przedstawicielstwa należy uznać, że przedstawiciel nie jest pełnomocnikiem strony ani w rozumieniu Kodeksu celnego, ani w rozumieniu prawa cywilnego. Określając zakres upoważnienia w formie przedstawicielstwa bezpośredniego Agencji Celnej "P." strona nie upoważniła Agencji do odbioru pism w postępowaniu celnym. Wskazała jedynie, że Agencja ma możliwość wnoszenia odwołań i innych wniosków podlegających rozpatrzeniu przez organy celne, co nie może być utożsamiane z obowiązkiem organów celnych do doręczania wszelkich pism skierowanych do strony, jako zgłaszającego, Agencji. W konkluzji stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2002 r. nie narusza prawa , w związku z czym, należało skargę na to postanowienie oddalić jako bezzasadną na podstawie przepisu art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. W niniejszej sprawie, w odniesieniu do wydanej w I instancji decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [....] maja 2002 r. nr [...], warunek ten nie został spełniony, ponieważ odwołanie od tej decyzji nie zostało wniesione w sposób skuteczny, co powoduje, iż nie było przedmiotem merytorycznego rozpoznania przez organ II instancji. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [....] maja 2002 r. nr [...], należało odrzucić, jako niedopuszczalną. UZASADNIENIE pkt. 2 wyroku Dyrektor Izby Celnej w W. postanowieniem z [...] maja 2003 r. nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] maja 2002 r. nr [...], którą uznano zgłoszenie celne za nieprawidłowe i dokonano ponownego ustalenia wartości celnej z uwzględnieniem opłat licencyjnych. W dniu 25 czerwca 2003 r. P. Sp. z o.o. w B. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na ww postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] maja 2003 r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania i poprzedzającą je decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] maja 2002 r. nr [...], którą uznano zgłoszenie celne za nieprawidłowe i dokonano ponownego ustalenia wartości celnej z uwzględnieniem opłat licencyjnych. Wobec tego, że w sprawie niniejszej skarga została wniesiona przed dniem 1 stycznia 2004r. a postępowanie nie zostało przed tym dniem zakończone, stosownie do art. 97 ustawy z dn. 30 sierpnia 2003 r.- Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz 1271 ze zm) sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. W niniejszej sprawie, w odniesieniu do wydanej w I instancji decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] maja 2002 r. nr [...], warunek ten nie został spełniony, ponieważ odwołanie od tej decyzji nie zostało wniesione w sposób skuteczny, co powoduje, iż nie było przedmiotem merytorycznego rozpoznania przez organ II instancji. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] maja 2002 r. nr [...], należało odrzucić, jako niedopuszczalną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza , że niniejsze orzeczenie jest prawomocne od dnia 1 lipca 2004r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło