V SA 3414/02
WyrokWSA w Warszawie2004-05-11
Skład orzekający: Barbara Mleczko-Jabłońska, Czesław Zieliński, Irena Kudiura
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy celne mogą zakazać importerowi ujmowania w odrębnych pozycjach zgłoszenia celnego towarów różnego gatunku, lecz tego samego rodzaju, w celu zastosowania różnych stawek celnych, jeśli przepisy nie zawierają takich zakazów?Ratio decidendi
Organy celne nie mogą zakazywać importerowi ujmowania w odrębnych pozycjach zgłoszenia celnego towarów różnego gatunku, lecz tego samego rodzaju, w celu zastosowania różnych stawek celnych, jeśli przepisy Kodeksu celnego lub Taryfy celnej nie zawierają takich zakazów. Taryfikacja według kodów PCN nie uwzględnia podziału na gatunki, a przepisy nie zabraniają ani nie nakazują sumowania ilości i wartości kwiatów tego samego rodzaju, ale różnych gatunków, przed wyborem stawki celnej.Stan faktyczny
Skarżący, wspólnicy spółki cywilnej, sprowadzili z H. kwiaty cięte (róże i chryzantemy) różnych gatunków, zgłaszając je do procedury dopuszczenia do obrotu. Organy celne uznały zgłoszenia za nieprawidłowe, klasyfikując kwiaty do jednego kodu PCN i określając kwotę długu celnego w podwyższonej wysokości. Dyrektor Izby Celnej utrzymał te decyzje w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając niezgodność decyzji z prawem, w szczególności w zakresie stosowania stawek celnych i naliczania odsetek wyrównawczych.Rozstrzygnięcie
Zaskarżoną decyzję uchyla. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Sędzia NSA - Czesław Zieliński, Sędzia WSA - Irena Kudiura, Protokolant Edyta Jankowska, po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2004 r. sprawy ze skargi R. K., E. A., P. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2002 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia kwoty długu celnego 1. Zaskarżoną decyzję uchyla. 2. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz skarżących: R. K., P. K., E. A. solidarnie kwotę 200 (dwieście) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
[...] Agencja Celna Spółka z o.o. w W., działając jako przedstawiciel bezpośredni, zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym na podstawie dokumentów SAD nr [...] z dnia [...].01.2000 r. i nr [...] z dnia [...]. 01. 2000r. sprowadzone z H. przez R. K., E. ., P. K. – wspólników "F." s.c. w L. kwiaty cięte przypisując im następujące kody PCN:
- chryzantemy cięte gat. I – kod PCN 0603 10 50 9 (importowane w okresie od 1 listopada do 31 maja) ze stawką celną autonomiczną w wysokości 0,07 EURO/szt.
- chryzantemy cięte gat. II – kod PCN 0603 10 50 9 ze stawką celną konwencyjną (ad walorem) w wysokości 45 %
- róże cięte gat. I – kod PCN 0603 10 10 9 (importowane w okresie od 1 listopada do 31 maja) ze stawką celną autonomiczną w wysokości 0,08 EURO/szt., oraz
- róże cięte gat. II – kod PCN 0603 10 10 9 ze stawką celną konwencyjną (ad valorem) w wysokości 45 %.
-kwiaty cięte - o różnych nazwach kod PCN 0603 10 80 9 – zgłaszając je w odrębnych pozycjach dokumentu SAD do kodu PCN
Po dopuszczeniu w/w towarów do obrotu na polskim obszarze celnym zgodnie ze zgłoszeniami zawartymi w dokumentach SAD, Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W., decyzjami z dnia [...].07.2002 r. Nr [...] i Nr [...] uznał zgłoszenia celne za nieprawidłowe i zaklasyfikował
• róże I i II gatunku łącznie do jednego kodu PCN 0603 10 10 9 ze stawką celną autonomiczną w wysokości 0,08 EURO/szt.,
• chryzantemy I i II gatunku łącznie do jednego kodu PCN 0603 10 50 9 ze stawką celną konwencyjną (ad walorem) 45 %,
• kwiaty o nazwie: mimoza, anturium, banksia, strelicja, kalia , protea oraz pozostałe kwiaty nie wymienione z nazwy, do jednego kodu PCN 0603 10 80 9 ze stawką celną konwencyjną (ad walorem) w wysokości 35 %
oraz określił kwotę długu celnego w podwyższonej wysokości i stwierdził, że pobór i kwotę odsetek wyrównawczych określi odpowiedni wydział Izby Celnej w W..
W wyniku odwołań wniesionych przez importera, Dyrektor Izby Celnej w W., po uprzednim połączeniu postanowieniem wydanym w dniu [...] 10. 2002r. do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia toczących się postępowań, decyzją z dnia [...].10.2002 r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone decyzje.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że z postanowień taryfy celnej wynika wprost, że klasyfikacja taryfowa kwiatów nie jest uzależniona od ich gatunku, lecz od czasu zgłoszenia celnego. Mając na uwadze, iż przedmiotowe kwiaty zostały zgłoszone do procedury dopuszczenia do obrotu w styczniu, organ odwoławczy uznał, że należy je zataryfikować do:
• kodu PCN 0603 10 10 9 właściwego dla róż,
• kodu PCN 0603 10 50 9 właściwego dla chryzantem,
• kodu PCN 0603 10 80 9 właściwego dla pozostałych kwiatów
Taryfa celna dla zastosowanych kodów PCN przewiduje stawki celne: autonomiczną, konwencyjną i preferencyjną (dla krajów DEV i LDC). Mając na uwadze, że sporne towary pochodzą z H. oraz to, że do w/w kodów nie ustalono stawki celnej dla towarów pochodzących z Unii Europejskiej, organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z zasadą określoną w Taryfie celnej (część pierwsza, tytuł A Stawki celne pkt 3 lit. b) dla róż zastosowanie miała stawka celna autonomiczna w wysokości 0.08 EURO/ szt. lub stawka celna konwencyjna w wysokości 45 %, natomiast dla chryzantem stawka celna autonomiczna w wysokości 0,07 EURO/szt. lub stawka celna konwencyjna w wysokości 45 %, a o wyborze jednej z tych stawek decyduje porównanie wysokości cła obliczonego odrębnie z zastosowaniem jednej i drugiej stawki, przy czym podstawą wymiaru cła w przypadku stawki konwencyjnej (ad valorem) jest wartość celna towaru, zaś stawkę autonomiczną mnoży się przez jednostkę miary towaru (w niniejszej sprawie sztuki). W efekcie należy zastosować tę stawkę celną, przy której obliczona kwota cła jest mniejsza, przyjmując do tych wyliczeń odpowiednio łączną wartość celną lub łączną ilość towaru, bez podziału na gatunek towaru.
Organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 1 lit.a i b) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10 listopada 1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz.U. Nr 104, poz. 1193) towary klasyfikowane do jednego kodu PCN taryfy celnej, mogą być zgłaszane w oddzielnych pozycjach SAD, ale nie ze względu na gatunek czego domaga się strona, lecz ze względu na różne pochodzenie towaru lub różną stawkę podatkową.
Odnosząc się do złożonej przez stronę opinii prof. dr hab. W. C. w sprawie stosowania stawek celnych w odniesieniu do kwiatów ciętych pochodzących z Unii Europejskiej organ odwoławczy wyjaśnił, że organy celne dokonując wymiaru i poboru należności celnych, biorą pod uwagę przepisy regulujące obrót towarowy z zagranicą, w związku z tym stwierdził, że opinia ta nie może być podstawą do zastosowania dla spornych towarów dwóch różnych stawek (w zależności od gatunku importowanych kwiatów), czego domaga się strona.
Odnośnie odsetek wyrównawczych organ odwoławczy wyjaśnił, iż obowiązek ich uiszczenia powstaje jeśli nastąpiło przesunięcie daty powstania długu celnego lub zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu i spowodowało to uzyskanie korzyści finansowej, oraz że sytuacje, w których dłużnik zobowiązany jest do zapłaty odsetek wyrównawczych reguluje rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania (Dz. U z 1997 r. Nr 143, poz. 58 ze zm.).
W skardze do Sądu i uzupełniającym zarzuty skargi piśmie procesowym z dn. 9.01.2004 r. byli wspólnicy spółki cywilnej "F." R. K., P. K., E. A. wnieśli o uchylenie decyzji organów obydwu instancji zarzucając, że są one niezgodne z prawem. Skarżący podnieśli, że cena sprowadzonych kwiatów jest zależna od ich jakości. W związku z tym kwiaty gatunku I powinny być objęte stawką celna autonomiczną, ponieważ jest ona niższa od stawki celnej konwencyjnej, a kwiaty gatunku II powinny być objęte stawką celną konwencyjną, gdyż występują, jako odrębna grupa towarowa. Zdaniem skarżących towar tego samego rodzaju ale w innym gatunku jest "różnym" towarem i pomimo tej samej taryfikacyjnej przynależności należy do niego stosować różne stawki celne, co potwierdza złożona do akt sprawy opinia prof. dr hab. W. C.
Skarżący podnieśli ponadto, że w rozpoznawanej sprawie decyzja organu odwoławczego została wydana przez ten sam organ, który orzekał w pierwszej instancji, wyrazili przekonanie, że adresatem decyzji winna być także agencja celna, oraz zakwestionowali decyzję również co do rozstrzygnięcia dotyczącego odsetek.
Dyrektor Izby Celnej w W. wnosił o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wobec tego, że w sprawie niniejszej skarga została wniesiona przed dniem 1 stycznia 2004 r., a postępowanie nie zostało przed tym dniem zakończone, to stosownie do art. 97 ustawy z dn. 30 sierpnia 2003 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) właściwy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w W.. Sąd ten sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej między innymi przez orzekanie w sprawach ze skarg na decyzje administracyjne(art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Skarżący zgłosili do procedury dopuszczenia do obrotu, sprowadzone z H. kwiaty cięte - wymieniając w JDA SAD, w ramach tego samego dla danego rodzaju kwiatów kodu PCN, jako odrębną pozycję towarową - kwiaty pierwszego i drugiego gatunku. Uczynili to w tym celu by móc odrębnie w odniesieniu do kwiatów I i II gatunku dokonać wyboru korzystniejszej dla importera stawki celnej. Taryfa celna, stanowiąca załącznik nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 1999 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej ( Dz.U. Nr 107, poz. 1217) przewidziała bowiem w części pierwszej, tytuł A - stawki celne, pkt 3 lit.b w odniesieniu do towarów pochodzących z krajów będących członkami Światowej Organizacji Handlu (WTO) stosowanie stawki autonomicznej w sytuacji, gdyby stawka konwencyjna była wyższa. Taki sposób dokonania zgłoszenia celnego, którego konsekwencją był wybór przez importera przy właściwym kodzie PCN różnych stawek celnych dla kwiatów tego samego rodzaju lecz różnych gatunków został jednak przez organy celne zakwestionowany. Użyto argumentacji, iż "z postanowień taryfy celnej wynika wprost, że klasyfikacja taryfowa spornych kwiatów nie jest uzależniona od ich gatunku, lecz od czasu zgłoszenia celnego". Z twierdzeniem tym należy się zgodzić, gdyż zarówno w przypadku znajdujących w sprawie zastosowanie kodów Taryfy celnej jak i generalnie, taryfikacja wg kodów PCN nie uwzględnia podziału na gatunki. W sprawie niniejszej rozbieżność dotyczy stosowania stawek celnych i związanego z tym sposobu zgłaszania towaru do procedury celnej. W tym zaś zakresie ani przepisy Kodeksu celnego (Dz.U. z 2001 r., Nr 75, poz. 802 ze zm.) ani rozporządzenia w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. z 1999 r., Nr 107, poz. 1217) nie przewidują żadnych unormowań, które zabraniałyby importerowi dla celów związanych ze stosowaniem stawek celnych ujmować w odrębnych pozycjach zgłoszenia celnego towar różnego gatunku, czy też przymuszały, jak to uczyniły organy celne, do zsumowania ujętych odrębnie w fakturze handlowej ilości i wartości kwiatów danego rodzaju lecz różnego gatunku i dopiero po zsumowaniu pozwalały na wybór stawki celnej. Wskazać trzeba, że tego rodzaju zakazy czy nakazy nie byłyby racjonalne, gdyż można było zgłosić kwiaty I i II gatunku na podstawie osobnych faktur przy osobnych dokumentach SAD i wówczas dokonać wyboru stawek celnych.
W zaskarżonej decyzji dla uzasadnienia trafności rozstrzygnięcia powołano przepis § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10 listopada 1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz.U. Nr 104, poz. 1193). Zauważyć należy, że organ celny w sposób wybiórczy odniósł się do tej regulacji wskazując, że towary klasyfikowane do jednego kodu PCN zgłasza się w oddzielnych pozycjach SAD "...ze względu na różne pochodzenie towaru lub różną stawkę podatkową...", a pomijając, że podstawą ujęcia w oddzielnej pozycji może być także w myśl tych przepisów różna stawka celna.
Zasadny jest również zarzut naruszenia przepisu art. 222 § 4 Kodeksu celnego dotyczącego poboru odsetek wyrównawczych. Zawarte w sentencjach decyzji utrzymanych w mocy decyzją zaskarżoną stwierdzenie iż "pobór i kwotę odsetek wyrównawczych określi Dział Finansowy" nie odpowiada wymaganiom art. 210 ordynacji podatkowej. Jest to zapis ujęty w formie informacyjnej późniejszego wyliczania kwoty odsetek w drodze czynności materialno-technicznej przez Dział Finansowy Izby Celnej w W.. W ocenie Sądu, decyzja wymiarowa nie musi zawierać wyliczenia konkretnej kwoty należnych odsetek, ale powinna zawierać rozstrzygnięcie o tym, że odsetki są należne, według jakich zasad powinny być obliczone oraz wskazywać początkową datę ich naliczania wraz ze wskazaniem daty końcowej. Ponadto, stosownie do postanowień art. 222 § 4 Kodeksu celnego, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, organ celny pobiera odsetki wyrównawcze, jeżeli przesunięcie daty powstania długu celnego lub zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu powoduje uzyskanie korzyści finansowej. Ta przesłanka także powinna znaleźć swoje odzwierciedlenie w decyzji wymierzającej odsetki.
Biorąc powyższe pod uwagę należało uznać, że zaskarżona decyzja uznająca zgłoszenia celne za nieprawidłowe narusza w sposób mający wpływ na wynik sprawy przepis art. 65 § 4 pkt 2 i art.222 par. 4 ustawy z dn. 9.01.1997 r. - Kodeks celny (Dz.U z 2001 r. Nr 75, poz 802 ze zm.) oraz przepisy Taryfy celnej przez błędną ich wykładnię.
Chybiony jest natomiast zarzut, jakoby dłużnikiem w sprawie była [...] Agencja Celna w W., bowiem Agencja ta jako przedstawiciel bezpośredni (vide upoważnienie nr [...] z dn. [...] grudnia 1998 r.) zgodnie z art.253 § 1 pkt 1 Kodeksu celnego działała w imieniu i na rzecz importera, co oznacza, że zgłaszającym i zarazem dłużnikiem jest podmiot przez nią reprezentowany (por. wyrok SN sygn. IIIRN89/01, publ. ONSP 2003/8/190).
Mając na względzie przedstawione wyżej, mające wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów prawa materialnego oraz mogące mieć istotny wpływ na ten wynik naruszenia przepisów postępowania należało, na mocy art. 145 § 1 lit. a oraz c ustawy z dn. 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzec jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło