V SA 3476/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bronisław Szydło Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.) WSA Adam Lipiński Protokolant Bartłomiej Naróg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2004 r. sprawy ze skargi P.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę - Decyzją z [...] maja 2003 r. nr [...] Prezydent W., powołując się na przepis art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. Nr 87 z 2001 r., poz. 960 ze zm.), oraz w oparciu o wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. sygn. akt K 20/01 (Dz. U. Nr 78, poz. 716) orzekł o wymeldowaniu P.S. z pobytu stałego z budynku przy ulicy G.w W.. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że na wniosek Z.S., współwłaścicielki budynku przy ulicy [...] w W., zostało wszczęte postępowanie w sprawie wymeldowania z pobytu stałego pana P.S.. W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że wyżej wymieniony nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu od około 10 lat. Z przedmiotowego lokalu wyprowadził się wraz z matką jako osoba niepełnoletnia w 1994 r. Z wyjaśnień p. S. wynika, że nie utrzymywał żadnych kontaktów ze swoją babcią do 1999 r., spotkali się na pogrzebie jego ojca. Fakt niezamieszkiwania p. P.S. w budynku przy ulicy [...] w W. potwierdzają wszyscy świadkowie przedstawieni zarówno przez p. Z.S. jak i p. P. S.. Świadkowie zgłoszeni przez p. P.S. zgodnie stwierdzają, że zamieszkuje on w R. przy ulicy [...]. W tej sytuacji zachodzą podstawy do wymeldowania p. P.S. na podstawie przepisu art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 87 z 2001 r., poz. 960 ze zm.). W następstwie odwołania złożonego przez p. P. S., decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Jako podstawę prawną decyzji powołano art. 138 § l pkt l kpa w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) oraz wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. (sygn. akt K 20/01) orzekającym o niezgodności art. 9 ust. 2 ustawy z art. 52 ust. l i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U z 2002 r. Nr 78, poz. 716). Organ odwoławczy wskazał, że w konsekwencji ww. orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, do wydania decyzji o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego w trybie pierwszej części art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, niezbędne jest spełnienie wyłącznie jednej z dwóch przesłanek określonych w tym artykule, tj. warunku faktycznego opuszczenia miejsca pobytu stałego bez dokonania obowiązku wymeldowania się. Zgodnie bowiem z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, wprowadzenie do ustawy o ewidencji ludności przez ustawę zmieniającą z dnia 26 kwietnia 1984 r., przepisu art. 9 ust. 2, który uzależnił zameldowanie od przedstawienia uprawnień do przebywania w lokalu, a także wymeldowanie od utraty tych uprawnień, naruszało istotę ewidencji ludności, która polega wyłącznie na rejestracji danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc na rejestracji stanu faktycznego. Z zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego bezspornie wynika, że P. S. faktycznie nie zamieszkuje w budynku przy ulicy [...] w W. od 1994 r. (dowód zeznania świadków wskazanych zarówno przez Z. S., jak i P.S.), a podkreślić należy, że okoliczność ta wynika również w sposób jednoznaczny z wyjaśnienia samego zainteresowanego. Ponieważ funkcją ewidencji ludności jest ustalenie i rejestrowanie faktycznego miejsca pobytu osób, a p. P.S. opuścił sporny lokal, należało utrzymać w mocy decyzję organu I instancji o wymeldowaniu. W skardze na powyższą decyzję p. P.S. wniósł o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi podał, że w stosunku do jego sytuacji nie ma zastosowania art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Zarzuca ponadto, że organ wydając decyzję dopuścił się dowolnej interpretacji prawa. Skarżący przyznaje, że opuścił budynek przy ulicy [...] w W. jako dziecko, ale teraz jest dorosłym mężczyzną i ma zamiar stałego pobytu w tym budynku. Aby zrealizować ten zamiar wystąpił do sądu powszechnego o ustalenie sposobu korzystania z nieruchomości, ponieważ przysługuje mu prawo do części nieruchomości po zmarłym ojcu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał argumenty i stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podkreślając, że P. S. faktycznie opuścił w 1994 r. przedmiotowy lokal bez wymeldowania się. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do treści art. 13 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. –Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga nie jest zasadna. Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa zarówno procesowego, jak i materialnego. Przesłanki wymeldowania z miejsca stałego pobytu zostały określone w przepisie art. 15 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Według tego przepisu organ administracji wydaje decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która utraciła uprawnienia do przebywania w lokalu przewidziane w art. 9 ust. 2 tej ustawy i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego albo osoby, która bez wymeldowania opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić. Powołany w art. 15 ust. 2 przepis art. 9 ust. 2 dotyczy zameldowania i stanowi, że przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące należy przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu (pomieszczeniu), w którym ma nastąpić zameldowanie. W wyroku z dnia 27 maja 2002 r. sygn. akt K 20/01 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepis art. 9 ust. 2 cyt. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest niezgodny z art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej z tego względu – jak wynika z motywów wyroku – że nakłada na osobę meldującą się obowiązek przedstawienia potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu (pomieszczeniu), w którym ma nastąpić zameldowanie. Oznacza to, że w świetle art. 9 ust. 2 i art. 10 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, przesłanką zameldowania określonej osoby w oznaczonym lokalu (pomieszczeniu) jest sam fakt jej przebywania w oznaczonym lokalu (pomieszczeniu), bez konieczności legitymowania się potwierdzeniem uprawnienia do przebywania w nim. Jest to konsekwencją charakteru i istoty czynności zameldowania, wyłącznie jako aktu rejestracji danych o miejscu pobytu oznaczonej osoby (art. 1 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r.). Analogicznie jak zameldowanie, również wymeldowanie (por. art. 15 ust. 1 powyższej ustawy), jest wyłącznie aktem rejestracji danych dotyczących pobytu określonej osoby, o ustaniu jej pobytu w dotychczasowym miejscu (o jego opuszczeniu). Identycznie więc jak w przypadku zameldowania, również przy wymeldowaniu źródłem powinności organu administracji dokonania tej czynności jest sam fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę podlegającą wymeldowaniu, niezależnie do tego, czy utraciła uprawnienie do przebywania w tym lokalu. Podnoszone przez skarżącego zarzuty odnośnie do posiadania uprawnień do przebywania w przedmiotowym lokalu są zatem w obecnym stanie prawnym bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej o wymeldowanie. Trafnie ustalił organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, że zebrany w badanej sprawie materiał dowodowy dawał podstawy do przyjęcia, że p. P.S. opuścił budynek położony przy ulicy [...] w W. dobrowolnie i nie wymeldował się z niego. P.S. faktycznie nie zamieszkuje w przedmiotowym budynku od 1994 r. Spełniona została zatem ww. przesłanka do wymeldowania. Podkreślić również należy, że kwestia posiadania przez p. P. S. praw do spornego budynku w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie może mieć wpływu na merytoryczne rozstrzygniecie w sprawie niniejszej. Zameldowanie w budynku nie jest źródłem praw do niego, a jego posiadanie nie ma znaczenia dla kształtu stosunków cywilnoprawnych pomiędzy stronami. W konkluzji należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze, na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.