V SA 3583/03

WyrokWSA w Warszawie2004-11-03

Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak, Ewa Jóźków, Mirosława Pindelska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny prawidłowo uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie zastosowanej stawki celnej i wymiaru cła, obciążając jednocześnie importera odsetkami wyrównawczymi, mimo braku dowodów na uzyskanie przez niego korzyści finansowej oraz potencjalnych błędów w dokumentacji celnej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Brak w aktach sprawy kluczowych dokumentów uniemożliwił kontrolę merytorycznej prawidłowości decyzji. Ponadto, organ celny nie wykazał, aby strona uzyskała korzyść finansową, co czyniło obciążenie odsetkami wyrównawczymi niezgodnym z przepisami Kodeksu celnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie zastosowanej stawki celnej i wymiaru cła dla części gumowych. Skarżąca spółka zarzuciła organom celnym błędy w dokumentacji, naruszenie przepisów dotyczących kontroli celnej oraz nieuzasadnione obciążenie odsetkami wyrównawczymi, twierdząc, że nie uzyskała korzyści finansowej i opierała się na zaufaniu do dokonanych przez organ wyliczeń.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. i stwierdzono, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej kwotę 1500 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędziowie - Ewa Jóźków, - Mirosława Pindelska, Protokolant - Agnieszka Będzikowska-Sadura, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2004 r. sprawy ze skargi D.- (...) S.A. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia (...) lipca 2003 r. Nr (...) w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia kwoty wynikającej z długu celnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz skarżącej kwotę 1500 (jeden tysiąc pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu sądowym. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej w [...], powołując się na art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 13§1 i 4, art.14, art. 85 § 1 oraz art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (Dz.U. Nr 75 z 2001 r., poz. 802 ze zm.), § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 1999r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. nr 107, poz. 1217), rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 25.01.2000r. w sprawie ustanowienia kontyngentów taryfowych na niektóre towary przywożone z zagranicy dla przemysłu motoryzacyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 8, poz.89), rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 27.09.1999r. w sprawie warunków wykonywania czynności kontroli celnej (Dz. U. z 1999r. Nr 80, poz. 909), § l ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997 r. w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania (Dz. U z 1997r. Nr 143, poz. 958 z późn. zm. ) oraz art. ust. l ustawy z dnia 20 marca 2002r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2002r., Nr 41, poz. 365), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego II w W. z dnia [...] marca 2003 r. nr [...], uznającą za nieprawidłowe zgłoszenie celne z dnia [...] kwietnia 2000 r. nr [...] w zakresie dotyczącym zastosowanej stawki celnej oraz wymiaru cła w stosunku do towarów opisanych jako "ring, nakładka odpowietrznika, korek, osłona uszczelki, listwa przedniej szyby, przelotka i inne części z gumy" ( poz. 8 SAD BIS) w następującym stanie faktycznym: W dniu [...].03.2000r. zgłoszeniem celnym SAD nr jw. objęto procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym m. in. towary ujęte w pozycji 8 SAD BIS o nazwie "ring, nakładka odpowietrznika, korek, osłona uszczelki, listwa przedniej szyby, przelotka i inne części z gumy". Przedmiotowe produkty zaklasyfikowano odpowiednio do kodu [...] PCN z zerową stawką celną w ramach kontyngentu taryfowego. W dniu zgłoszenia celnego Strona dysponowała pozwoleniem Ministra Gospodarki w postaci decyzji nr [...] z dnia [...].02.2002r. na przywóz określonych towarów pochodzących z Republiki [...], po zerowej stawce celnej w okresie od 23.02.2000r. do 23.05.2000r. Wartość towarów klasyfikowanych do kodu [...] PCN (poz.8) objętych pozwoleniem nr [...] nie mogła przekroczyć kwoty 245.002,95 EUR. W polu 44 poz. 8 SAD BIS (załączone dokumenty, świadectwa i pozwolenia) zgłaszający wpisał jako załącznik decyzję Ministra Gospodarki nr [...] z dn. [...].02.2002r. W wyniku kontroli przeprowadzonej przez funkcjonariuszy inspekcji celnej ustalono, iż ww. towaru nie odnotowano w decyzji Ministra Gospodarki nr [...] z dnia [...].02. 2002r. Postanowieniem z dnia [...].05.2001r. nr [...] organ celny I instancji wszczął z urzędu postępowanie celne w prawie uznania zgłoszenia celnego SAD nr [...] za nieprawidłowe w zakresie dotyczącym zastosowania zerowej preferencyjnej stawki celnej w stosunku do towaru opisanego w polu 31 w poz. 8 w ww. SAD jako "ring, nakładka odpowietrznika, korek, osłona uszczelki, listwa przedniej szyby, przelotka i inne części z gumy." Pismem z dnia [...] lipca 2001r. Skarżąca wniosła o umorzenie postępowania wyjaśniając, iż import towaru zgłoszonego w poz. 21 SAD odbywał się w ramach kontyngentu taryfowego, w okresie obowiązywania pozwolenia Ministra Gospodarki z dnia [...].02.2000r. nr [...]. Decyzją nr [...] z dnia [...].03.2003r. Naczelnik Urzędu Celnego II w W. uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej stawki celnej oraz wymiaru cła w stosunku do towaru zgłoszonego w poz. 8 SAD BIS i dokonał wymiaru kwoty wynikającej z długu celnego z zastosowaniem stawki celnej konwencyjnej 9%. Strona została również obciążona odsetkami wyrównawczymi. Rozpoznając sprawę wskutek odwołania strony Dyrektor Izby Celnej w [...] w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że organ I instancji w stosunku do przedmiotowego towaru – zasadnie określił kwotę wynikającą z długu celnego z zastosowaniem stawki celnej konwencyjnej, gdyż pozwolenie, na które powoływała się Strona w polach 44 dokumentu SAD odnośnie przedmiotowego towaru zostało wykorzystane. Dyrektor nie zgodził się ze Skarżącą, że obowiązek kontroli ważności pozwolenia Ministra Gospodarki na import w ramach kontyngentu taryfowego z preferencyjna stawką celną spoczywa tylko na organach celnych. Zgodnie z § l ust.2 rozporządzenia w sprawie warunków wykonywania czynności kontroli celnej – organ celny dokonuje w momencie przyjęcia zgłoszenia celnego na oryginale pozwolenia Ministra Gospodarki adnotacji o wartości lub ilości przywożonego lub wywożonego towaru, a także o całkowitym wykorzystaniu pozwolenia, jeżeli towar ten został w całości wywieziony lub przywieziony. Czyni to w oparciu o pozwolenie Ministra Gospodarki załączone do zgłoszenia celnego, a także w oparciu o zapis w polu 44 zgłoszenia celnego, którego wypełnienie należy do obowiązków importera. Zastosowanie stawek celnych preferencyjnych jest wyjątkiem od zasady powszechności ceł i odbywa się na wniosek zgłaszającego, o ile zostaną przedstawione dokumenty wymagane przez przepisy prawa do skorzystania z takiego przywileju (tj. przedstawienie ważnego pozwolenia). Przepis § 3 pkt.3 ww. rozporządzenia nakłada na Stronę obowiązek badania wykorzystania pozwolenia, poprzez wprowadzenie wymogu przesłania fotokopii takiego pozwolenia po jego wykorzystaniu do Ministerstwa Gospodarki. W zakresie obciążenia Strony odsetkami wyrównawczymi organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie obowiązek przedłożenia prawidłowych dokumentów dla zastosowania stawek celnych obniżonych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 25.01.2000r. w sprawie ustanowienia kontyngentów taryfowych na niektóre towary przywożone z zagranicy dla przemysłu motoryzacyjnego spoczywał na importerze towaru. Strona nie wykazała należytej staranności w wypełnianiu obowiązków wynikających z przepisów prawa celnego. Zasadnie organ I instancji uznał, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą szczególne okoliczności, o których mowa w §1 ust.3 pkt.l rozporządzenia Ministra Finansów z 26.06.98 (Dz.U. Nr 86, poz.544) i obciążył stronę odsetkami wyrównawczymi. W skardze na powyższą decyzję Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Urzędu Celnego II w W.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie : - § l ust. 2 pkt l i 2 rozporządzenia z dnia 27.09.1999 r. sprawie warunków wykonywania czynności kontroli celnej (Dz. U. z 1999 r. Nr 80, poz. 909) poprzez obciążenie konsekwencjami wynikającymi z błędu organu celnego podmiotu dokonującego importu. W tym zakresie wskazała, że fakt nieodnotowania przez organy celne (wbrew obowiązkowi wynikającemu z cytowanego rozporządzenia) wartości odprawionego towaru, na oryginale przedstawionej do odprawy celnej decyzji, nie może obciążać importera. Zgłoszenie celne było dokonane w okresie obowiązywania ww. pozwolenia Ministra Gospodarki, a zgodnie z czynionymi "odsaldowaniami" przez pracownika Urzędu Celnego limit przyznany w tym pozwoleniu nie został w dniu zgłoszenia celnego wykorzystany. Strona opierała się na zaufaniu do dokonanych wyliczeń salda. Ponadto w dniu dokonania zgłoszenia celnego organy celne były zobowiązane do zastosowania Komunikatu nr [...] Prezesa GUC z dnia [...].03.1997 r. [...] w sprawie pozwoleń wartościowych wydanych przez Ministra Gospodarki, z którego wynika, iż przekroczenie 5% wartości udzielonego pozwolenia jest dopuszczalne. - art. 222 § 4 Kodeksu celnego poprzez niewykazanie uzyskania korzyści finansowej przez Stronę oraz § l ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 listopada 1997r.w sprawie określenia wypadków i warunków pobierania odsetek wyrównawczych oraz sposobu ich naliczania (Dz. U. Nr 143, poz. 958) poprzez nałożenie na Stronę odsetek wyrównawczych, pomimo istnienia dowodów ekskulpujących postępowanie Strony; - naruszenie przepisów postępowania – art. 121 § l i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów celnych oraz poprzez nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte z zaskarżonej decyzji. Dodatkowo w zakresie zarzutu niezastosowania Komunikatu nr [...] Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...].03.1997r. [...] w sprawie pozwoleń wartościowych wydawanych przez Ministra Gospodarki – organ wyjaśnił, że przekroczenie 5% wartości udzielonego pozwolenia było dopuszczalne jedynie jeżeli różnica ta wynikała ze zmiany kursów walutowych. W takiej sytuacji Strona powinna zwrócić się do Ministerstwa Gospodarki z wnioskiem o dokonanie odpowiedniej zmiany wartości pozwolenia. W niniejszym stanie faktycznym taka sytuacja nie miała miejsca i cytowany komunikat nie znajdował zastosowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny, orzekając w sprawie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), zważył, co następuje: Rozpatrując niniejszą sprawę Sąd uznał, że w toku prowadzonego przez organ celny postępowania doszło do naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W aktach postępowania administracyjnego brak jest bowiem dokumentów na które powołuje się organ zarówno I-szej, jak i II-giej instancji w uzasadnieniu decyzji tj. protokołu końcowego kontroli przeprowadzonej w firmie D. S.A., protokołu badania dokumentów, wyjaśnień firmy do protokołu badania dokumentów z [...].02.2001r. W aktach znajduje się jedynie kserokopia decyzji Ministra Gospodarki z [...].02.2000r. nr [...] z przyznanym limitem kontyngentu na towary objęte kodem [...] w wys. 245.002,95 EUR, jednak na odwrocie tej decyzji znajdują się odsaldowania dot. towarów o kodzie [...]. Braki te uniemożliwiają Sądowi kontrolę merytorycznej prawidłowości decyzji. Wada ta tzn. brak właściwego uzasadnienia faktycznego decyzji (art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej) stanowi takie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zasadne są ponadto zarzuty skargi dotyczące odsetek wyrównawczych. Decyzje organów celnych w tym zakresie należy uznać za niezgodne z przepisami Kodeksu celnego w brzmieniu z dnia dokonania zgłoszenia celnego. Zgodnie z art. 222 § 4 Kodeksu celnego, w ówczesnym brzmieniu, organ celny miał prawo i obowiązek pobrać odsetki wyrównawcze, jeżeli przesunięcie daty powstania długu celnego lub zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu powoduje uzyskanie korzyści finansowej przez dłużnika. W przypadku skarżącej organy celne w żaden sposób nie wykazały, aby uzyskała ona jakąkolwiek korzyść finansową. Brak dowodu, iż strona odniosła korzyść finansową i obciążenie skarżącej odsetkami wyrównawczymi stanowiło zatem naruszenie przepisów ustawy w zakresie w jakim upoważniały organy celne do wymierzenia odsetek wyrównawczych. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ celny winien uzupełnić materiał dowodowy o dokumenty wymienione powyżej, a następnie rozważy czy w dacie zgłoszenia celnego strona mogła skorzystać z kontyngentu bezcłowego zgodnie z deklaracją w polu 44 poz. 8 SAD BIS. Nadto rozważy czy strona w wyniku przesunięcia długu celnego odniosła korzyść finansową. W tym zakresie organ winien wziąć pod uwagę twierdzenia skarżącej, że gdyby odsaldowania były dokonywane przez organy celne w sposób właściwy to skarżąca mogła skorzystać z kontyngentu bezcłowego przyznanego inną decyzją Ministra Gospodarki. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję w całości jako wydaną z naruszeniem prawa materialnego i procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło