V SA 3675/03
WyrokWSA w Warszawie2004-11-26
Skład orzekający: Małgorzata Rysz, Małgorzata Dałkowska-Szary, Ewa Jóźków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu celnego o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej towaru i określeniu kwoty długu celnego, oparta na informacjach od zagranicznych służb celnych, jest zgodna z prawem, a także czy rozstrzygnięcie w zakresie odsetek wyrównawczych spełnia wymogi formalne decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej odsetek wyrównawczych, uznając, że nie spełniają one wymogów decyzji administracyjnej. W pozostałej części skargę oddalił, stwierdzając, że zgłoszenie celne zostało prawidłowo uznane za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej towaru, a informacje od zagranicznych służb celnych mogły stanowić podstawę do weryfikacji zgłoszenia. Sąd podkreślił, że za prawidłowość zgłoszenia celnego odpowiada zgłaszający, a dowody zgromadzone przez organy celne były wystarczające do zakwestionowania wiarygodności pierwotnie przedłożonej faktury.Stan faktyczny
Skarżąca J. K. dokonała zgłoszenia celnego samochodu, dołączając fakturę zakupu na kwotę 10.000 FRF. W wyniku kontroli ustalono, że faktura ta jest fałszywa, a rzeczywista wartość samochodu była wyższa, co potwierdziły informacje od zagranicznych służb celnych. Naczelnik Urzędu Celnego uznał zgłoszenie za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej i określił kwotę długu celnego. Dyrektor Izby Celnej utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i twierdząc, że nie miała świadomości fałszywości faktury. Sąd uchylił decyzję w części dotyczącej odsetek wyrównawczych, a w pozostałej części skargę oddalił.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. w części dotyczącej odsetek wyrównawczych, a w pozostałej części skargę oddalił. Stwierdził również, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja w części uchylonej nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz (spr.), Sędziowie NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary, - Ewa Jóźków, Protokolant - Marianna Igielska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2004 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia (...)lipca 2003 r. Nr (...) w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia (...).11.2002 r. nr (...) w części dotyczącej odsetek wyrównawczych 2. w pozostałej części skargę oddala 3. stwierdza, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja w części uchylonej nie podlega wykonaniu
W dniu (...).12.1999r. według JDA SAD nr (...), J. K. dokonała zgłoszenia celnego samochodu dostawczego marki C. wyprodukowanego w 1994r., nr nadwozia (...), celem objęcia go procedurą dopuszczenia do obrotu. Do zgłoszenia celnego Strona dołączyła m.in. rachunek nr (...) z dnia 10.11.1999r. dotyczący zakupu ww. samochodu za kwotę 10.000 FRF, deklarację wartości celnej, opinię techniczną nr (...) z dnia 30.11.1999r.
Dyrektor Urzędu Celnego w W. przyjął zgłoszenie celne jako odpowiadające wymogom formalnym określonym w art. 64 § 1 i 2 Kodeksu celnego i objął towar procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym.
W wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Działu Powtórnej Kontroli Urzędu Celnego w W. oraz informacji przekazanych przez f. służby celne, ustalono, że załączona do zgłoszenia celnego faktura nr (...)z dnia 10.11.1999 r. jest fałszywa. F. służby celne ustaliły, że eksporter firma E.V.M. wystawiała polskim odbiorcom faktury z zaniżoną wartością oraz nadesłały kopię autentycznej faktury nr (...) z dnia (...).11.1999 r. wystawionej dla J. K. opiewającą na 11.000 FRF.
Dyrektor Urzędu Celnego w W. wszczął z urzędu postępowanie celne w prawie zgłoszenia celnego nr jw. w zakresie wartości celnej towaru oraz kwoty długu celnego.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Naczelnik Urzędu Celnego w P. decyzją nr (...) z dnia (...).11.2002 r. uznał zgłoszenie celne SAD nr (...) z dnia (...).12.1999 r. za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej importowanego towaru i orzekł w tym zakresie oraz określił kwotę wynikającą z długu celnego.
Od powyższej decyzji J. K. odwołała się wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. Przy piśmie z dnia 14.05.2003 r. Strona dołączyła do akt administracyjnych oryginał faktury nr (...) z dnia (...)11.1999 r.
Decyzją z dnia (...).07.2003r., Nr (...) sprostowaną postanowieniem z dnia (...).11.2003r. Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P., nie podzielając zarzutów zawartych w odwołaniu.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż w przedmiotowej sprawie podstawę do weryfikacji zgłoszenia celnego stanowiły wyniki dochodzenia przeprowadzonego przez funkcjonariuszy Działu Powtórnej Kontroli Urzędu Celnego w W. oraz informacje przekazane przez f. służby celne. Z nadesłanej przez f. władze celne faktury nr (...) z dnia (...).11. 1999r. wynika, że samochód marki C. objęty procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym na podstawie ogłoszenia celnego SAD nr (...) z dnia (...).12.1999 r. został sprzedany przez firmę EV J. K. za kwotę 11.000 FRF.
Zgodnie z treścią 6 Protokołu do Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzeczpospolitą Polską z jednej strony a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi z drugiej strony zawierającego postanowienia o wzajemnej pomocy w sprawach celnych na prośbę władz celnych występujących z wnioskiem, władze proszone o pomoc prowadzą dochodzenia, wykrywają naruszenia ustawodawstwa celnego, dostarczają wszystkich stosownych informacji umożliwiających właściwe stosowanie tego ustawodawstwa. Wyniki dochodzenia przekazywane są w formie dokumentów, uwierzytelnionych kopii dokumentów, sprawozdań i temu podobnych, które zgodnie z art. 11 pkt 2 i 3 Protokołu 6, mogą być wykorzystywane w postępowaniu sądowym lub administracyjnym wszczętym w wyniku wykrycia nieprzestrzegania przepisów celnych. W szczególności informacje uzyskane od zagranicznych służb celnych, ujawniające nowe okoliczności, nieznane organowi celnemu w chwili dokonywania wymiaru wysokości długu celnego, mogą stanowić przesłankę do wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszenia do procedury do obrotu.
Znając fakturę ujawnioną przez f. władze celne organ celny I instancji miał podstawy do wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszenia celnego nr jw. i uznania, iż w przedmiotowej sprawie doszło do zaniżenia wartości celnej zgłoszonego towaru. Uwzględniając bowiem treść art. 23§1 Kodeksu celnego oraz mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy należy stwierdzić, iż rzeczywista wartości importowanego samochodu była inna niż to wynika z faktury nr (...) z dnia (...).11.1999r. załączonej do zgłoszenia celnego.
Wobec tego, że ujawniona w wyniku kontroli faktura (...)z dnia (...).11.1999r. nie posiadała pierwotnie deklaracji o preferencyjnym unijnym pochodzeniu wskazanego w niej towaru, jak również z uwagi na to, że przedłożona przez Stronę przy piśmie z dnia 14.05.2003r. ta sama faktura opatrzona dodatkowym zapisem w języku francuskim, nie mogła zostać przyjęta jako prawidłowy dowód pochodzenia uprawniający do zastosowania obniżonej stawki celnej, zasadnie zastosowano wobec importowanego towaru stawkę celną autonomiczną w wysokości 35%.
Od tej decyzji skargę wniosła J. K., zarzucając jej rażące naruszenie prawa, a w szczególności art. 120, 121§1, 122, 140 w zw. art. 125§1, 187 §1 oraz art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu skargi podniosła, że samochód objęty zgłoszeniem celnym będącym przedmiotem niniejszej sprawy sprowadziła za pośrednictwem I. M. zamieszkałego w G., o fakcie wystawiania podwójnych faktur przez firmę f., od której nabyła samochód dowiedziała się w trakcie postępowania celnego. Niesłusznie została oskarżona o wprowadzenie organu celnego w błąd, byłoby to z jej strony działanie całkowicie nieracjonalne, skoro korzyść jaką mogła osiągnąć przedstawiając fakturę opiewającą na niższą o 1000 franków wartość samochodu wyrażała się w kwocie 188 złotych 30 groszy. Wskazała również, iż w toku postępowania przed organem celnym II instancji przedstawiła fakturę zaopatrzoną w deklarację eksportera o pochodzeniu, gdyż w Izbie Celnej poinformowano ją, że w takim przypadku będzie mogła skorzystać z preferencji celnych. Dyrektor Izby Celnej w zaskarżonej decyzji zupełnie się nie odniósł do zarzutów zawartych w jej odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.
Do pisma z 29 grudnia 2003r. Skarżąca dołączyła odpis postanowienia z dnia (...).12.2003r. o umorzeniu dochodzenia o przestępstwo skarbowe z art. 87§3 i art. 56§3 w zw. z art. 7 §1 kks prowadzonego przeciwko niej, z powodu nie popełnienia przestępstwa.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymał zarzuty zawarte w odwołaniu.
W myśl art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi, tak jak w niniejszej sprawie, zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarżąca, jako podstawę wniesionej skargi wskazała naruszenie przez organy celne przepisów Ordynacji podatkowej.
W związku z oparciem skargi na tej podstawie należy wskazać, że w myśl art. 145 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w wypadku naruszenia przepisów postępowania Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu sytuacja taka nie zaistniała w rozpatrywanej sprawie odnośnie zasadniczej części rozstrzygnięcia.
Zawarte w skardze zarzuty mają charakter bardzo ogólny i przede wszystkim zmierzają do wykazania, że Skarżąca nie miała nic wspólnego z wystawieniem a następnie posłużeniem się fałszywą fakturą, gdyż samochód na jej zlecenie sprowadzał z F. I. M., który dokonywał też wszelkich formalności. Należy zważyć, że okoliczności te, jakkolwiek mogły i – jak wynika z rozstrzygnięcia w sprawie toczącej się przeciwko J. K. podejrzanej o popełnienie przestępstwa skarbowego – miały wpływ na sprawę karno – skarbową ( postanowienie o umorzeniu dochodzenia k 25, 26), są bez znaczenia w niniejszym postępowaniu. Zgodnie z treścią art. 64 Kodeksu celnego za prawidłowość zgłoszenia celnego odpowiada zgłaszający, którym w niniejszej sprawie była J. K.. Nie budzą wątpliwości dowody zgromadzone przez organy celne, będące podstawą weryfikacji zgłoszenia celnego z dnia (...).12. 1999r. Informacje przekazane przez f. służby celne wraz z nadesłaną fakturą (...)z dnia (...).11.1999r. wystawioną przez firmą EMV są na tyle konkretne, że pozwalały na zakwestionowanie wiarygodności faktury dołączonej do zgłoszenia celnego i ustalenie wartości celnej sprowadzonego samochodu z uwzględnieniem nowych, wiarygodnych danych. Formalno-prawną podstawą do wykorzystania w postępowaniu celnym prowadzonym przez polskie organy administracji wyników dochodzenia f. służb celnych są postanowienia Protokołu 6, stanowiącego załącznik do Układu Europejskiego( zał. do Dz.U. z 27.01.1994r., nr 11, poz.38) a zawierającego postanowienia o wzajemnej pomocy w sprawach celnych Państw Stron Układu Europejskiego. Zgodnie z nimi, na prośbę władz celnych występujących z wnioskiem władze proszone o pomoc prowadzą dochodzenia, wykrywają naruszenia ustawodawstwa celnego, dostarczają wszystkie stosowne informacje umożliwiające właściwe stosowanie tego ustawodawstwa. Wyniki dochodzenia przekazywane w formie dokumentów, uwierzytelnionych kopii dokumentów, sprawozdań i temu podobnych, mogą być wykorzystywane w postępowaniu sądowym lub administracyjnym wszczętym w wyniku wykrycia nieprzestrzegania przepisów celnych. Autentyczność i wiarygodność faktury nr (...)z dnia (...).12.1999r., została dodatkowo potwierdzona przez samą Skarżącą, która przedstawiła oryginał tej faktury - w toku postępowania odwoławczego, celem potwierdzenia preferencyjnego pochodzenia towaru.
Słusznie jednak Dyrektor Izby Celnej nie uwzględnił deklaracji na fakturze nr (...)jako prawidłowego dowodu pochodzenia uprawniającego do zastosowania obniżonej stawki celnej UE. Deklaracja ta, naniesiona na fakturze dołączonej do pisma Skarżącej z dnia 14.05.2003r. ( k 60-61 akt administracyjnych), nie spełnia warunków przewidzianych w art.21 Protokołu 4 do Układu Europejskiego oraz Załączniku IV do tegoż Protokołu, w szczególności nie posiada czytelnego podpisu eksportera. Wobec tego, że faktura nie zawiera również daty i miejsca późniejszego naniesienia zapisu, nie można stwierdzić kto i kiedy deklarację tę umieścił. Dlatego też, wobec zasadnego odmówienia waloru autentyczności fakturze dołączonej do zgłoszenia celnego oraz nieuwzględnienia deklaracji na fakturze nr (...), brak było podstaw do zastosowania stawki celnej obniżonej UE w stosunku do sprowadzonego towaru.
Z tych wszystkich przyczyn zarzuty skargi należy uznać za chybione.
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie mogła się natomiast ostać w części , w której utrzymuje w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w zakresie odsetek wyrównawczych. Zawarte w sentencji decyzji utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją sformułowanie wskazujące, że "wyliczenia kwoty odsetek wyrównawczych dokona Wydział Rozliczeń Cła i Podatków Pośrednich Izby Celnej w W. od dnia 2 grudnia 1999r." nie spełnia wymagań decyzji jako rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie (odsetek) między oznaczonymi podmiotami, a niezbędnych, by decyzja mogła stanowić tytuł wykonawczy. W szczególności nie wskazuje wysokości odsetek (stopy procentowej), początkowej daty ich naliczania od oznaczonej kwoty i daty końcowej (do dnia jej zapłaty) i nie zawiera oceny merytorycznych przesłanek prawa do odsetek wyrównawczych, w kontekście spełnienia warunków z art. 222§4 Kodeksu celnego. W konsekwencji, decyzje organów celnych obydwu instancji w części dotyczącej odsetek wyrównawczych podlegają uchyleniu na podstawie przepisów art. 145 § 1 lit. a i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
W konkluzji należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja, z wyjątkiem tej części, która dotyczy odsetek wyrównawczych, odpowiada prawu i – poza tym wyjątkiem – skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło