V SA 3701/03

WyrokWSA w Warszawie2004-12-29

Skład orzekający: Barbara Wasilewska, Marzenna Zielińska, Krystyna Madalińska-Urbaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy termin trzech lat do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, liczony od dnia powstania długu celnego, powinien być interpretowany jako termin liczony od daty wydania decyzji, której nieważności dotyczy wniosek?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin trzech lat do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, określony w art. 2652 § 1 Kodeksu celnego, należy liczyć od dnia powstania długu celnego, a nie od daty wydania decyzji, której nieważności dotyczy wniosek. Dług celny powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego, co potwierdza orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżona decyzja, odmawiająca wszczęcia postępowania z uwagi na upływ tego terminu, jest zgodna z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. [...] Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W., która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w W. uznającej zgłoszenie celne farmaceutyków za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej i wymiaru cła. Organ celny odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na upływ trzyletniego terminu od powstania długu celnego. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa celnego, w szczególności art. 2652 § 1 Kodeksu celnego, twierdząc, że termin ten należy liczyć od daty wydania decyzji, a nie od powstania długu celnego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Barbara Wasilewska, Sędzia NSA - Marzenna Zielińska, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Protokolant - Anna Michałowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi J.[...] Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2003r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W., po ponownym rozpoznaniu sprawy, powołując w podstawie prawnej art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 221 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz art. 262 ustawy Kodeks celny (Dz. U. z 1997r. Nr 23, poz. 117 z późn. zm.), utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] czerwca 2003r. Nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] stycznia 2003r. Nr [...] uznającej zgłoszenie celne farmaceutyków wg SAD nr [...] z dnia [...] lutego 2000r. przez J.[...]spółka z o.o. za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej towaru i wymiaru cła. Odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionej decyzji organ powołał treść art. 2652 § 1 Kodeksu celnego, zgodnie z którym odmawia się wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli minęły 3 lata od dnia powstania długu celnego. W sprawie niniejszej dług celny powstał w dniu [...] lutego 2000r., to jest w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 65 § 3 pkt 2 Kodeksu celnego). Trzyletni termin z art. 2652 kodeksu celnego upłynął zatem w dniu [...] lutego 2003r. Na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2003r r. J.[...]sp. z o.o. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając powyższej decyzji naruszenie przepisów prawa celnego zawartych w rozdziale IX Kodeksu celnego oraz przepisów działu IV Ordynacji podatkowej a w szczególności naruszenie art. 2652 § 1 Kodeksu celnego w związku z art. 65 i art. 3 tego Kodeksu poprzez ich błędną interpretację i zastosowanie. Skarżąca podniosła, że trzyletni termin, przesądzający o możliwości podjęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji należy liczyć od daty wydania tej decyzji przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W., czyli w niniejszej sprawie od [...] stycznia 2003r. Podniosła ponadto, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W., o stwierdzenie nieważności której wnosiła, została wydana na krótko przed upływem terminu przedawnienia, tym samym skarżąca została pozbawiona możliwości uzyskania, po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego czy też po uchyleniu decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny, zreformowanej decyzji stwierdzającej prawidłowość dokonanego przez niż zgłoszenia celnego. Ta okoliczność, zdaniem skarżącej, również przemawia za przyjęciem jako prawidłowego stanowiska, że bieg trzyletniego terminu do stwierdzenia nieważności decyzji powinien być liczony od daty jej wydania. Niezależnie od powyższego skarżąca podniosła szereg zarzutów natury merytorycznej i procesowej odnoszącej się do treści decyzji z [...] stycznia 2003r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wnosił o jej oddalenie powołując się na argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, właściwy do rozpoznania sprawy z mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył co następuje. Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Zawierający samodzielne uregulowanie prawne przepis art. 2652 kodeksu celnego, obowiązujący w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego, nie zezwala na wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia powstania długu celnego. W ocenie sądu brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska skarżącej, że trzyletni termin, o którym mowa w powołanym wyżej przepisie, powinien być liczony od daty wydania decyzji w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Dług celny powstaje – zgodnie z przepisem art. 209 § 2 Kodeksu celnego – w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Z tą datą powstał dług celny rozumiany, zgodnie z treścią art. 3 § 1 pkt 2 Kodeksu celnego, jako powstałe z mocy prawa zobowiązanie do uiszczenia należności celnych. Na gruncie art. 209 § 2 Kodeksu celnego Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18.09.2001r. sygn. VSA 3822/00 zajął stanowisko, iż dług celny powstaje już z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego i od tego samego dnia rozpoczyna swój bieg 3-letni termin z art. 2652 . Dokonując weryfikacji zgłoszenia celnego na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego w zakresie wartości celnej i długu celnego, organ celny rozstrzyga o kwocie długu celnego ale tylko co do jego wysokości, nie orzeka zaś o jego powstaniu co do zasady. Skorygowanie przez organ celny zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru i w następstwie określenie kwoty długu celnego, powoduje niekiedy obowiązek zapłaty różnicy między kwotą cła wyliczonego a już zapłaconego, a czasem gdy stawka celna nie ulega zmianie i tak jak w przedmiotowej sprawie wynosi ona zero, obowiązek taki nie powstaje. Treść art. 265 2 § 1 Kodeksu celnego jest jednoznaczna i nie pozwala na jego interpretację w sposób wskazywany przez stronę. Brak jest tym samym podstaw ażeby uznać za zasadne zarzuty skargi. W szczególności wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, fakt wydania i doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu na kilka dni przed upływem terminu do jej wydania, nie przemawia za stanowiskiem skarżącej. Organ celny ( chodzi tu o organ celny I instancji) ma na wydanie decyzji w trybie art.65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, przez co rozumie się także jej doręczenie, zgodnie z § 5 tego artykułu, 3 lata. W sprawie niniejszej termin ten został dochowany i gdyby strona wniosła w terminie odwołanie, mogłaby dochodzić weryfikacji decyzji, przy czym jej wynik byłby zależny jedynie od oceny jej prawidłowości, a nie od tego, na jaki czas przed upływem terminu do jej wydania w istocie to nastąpiło. Należy nadto podnieść, iż art. 2652 Kodeksu celnego nie wiąże skutków upływu przewidzianego w nim 3-letniego terminu z merytoryczną wagą zarzutów stawianych decyzji, o stwierdzenie nieważności której strona wnosi. W tym stanie rzeczy uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło