V SA 3813/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Sędziowie WSA - Beata Krajewska, WSA - Marzenna Zielińska, Protokolant - Magdalena Tołwińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2004 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej Port Lotniczy w W. z dnia ... sierpnia 2003 r. Nr ... w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz A. W. kwotę ... zł ( ...) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Postanowieniem z dnia ... sierpnia 2003 r. Dyrektor Izby Celnej Port Lotniczy w W. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w W. z dnia ...05.2003 r. nr ... przez pełnomocnika A. W.-K. N.. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby wskazał, że w myśl art. 262 ustawy Kodeks celny w sprawach celnych mają zastosowanie art. 12 i przepisy działu IV ustawy Ordynacja Podatkowa. Zgodnie z art.223 §2 pkt 1 Ordynacji Podatkowej odwołanie składa się w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji. W myśl art.148 § 1 Ordynacji Podatkowej osobom fizycznym pisma doręcza się w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Zgodnie z art.150 § 1 Ordynacji w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 lub art.149 : 1. poczta przechowuje pismo przez okres 7 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę, 2. pismo składa się na okres 7 dni w urzędzie gminy (miasta) – w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę. Zgodnie z § 2 art.150 zawiadomienie o pozostawieniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za doręczone z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w §2, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W przedmiotowej sprawie, decyzja Naczelnika Urzędu Celnego wobec niemożności jej doręczenia w trybie art.148 § 1, była dwukrotnie awizowana w dniach 10 czerwca 2003 r. i 17 czerwca 2003 r. co wynika z adnotacji doręczyciela . W takiej sytuacji termin doręczenia przesyłki określony w art. 150 § 1 pkt 1 Ordynacji Podatkowej upłynął w dniu 17 czerwca 2003 r. a dla skuteczności tego doręczenia we wskazanym terminie, nie ma znaczenia fakt, że po jego upływie pełnomocnik faktycznie odebrała przesyłkę w dniu 30 czerwca 2003r., co powoduje, że odwołanie wniesione w dniu 11 lipca 2003 r. należy uznać za wniesione z uchybieniem terminu. Na powyższe postanowienie A. W. złożył w dniu 8 września 2003r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucił organowi naruszenie art.122, art.144, art.148§2 pkt 2, art 150, art. 210§4, art. 212, art. 223§2 pkt. 1 Ordynacji podatkowej, a poprzez to obrazę przepisów art.120, art. 121§1, art.124 ustawy Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu skargi wnioskodawca podniósł, jego zdaniem, niezgodne z prawem wyeliminowanie przez organ celny właściwego sposobu doręczenia, który powinien być regułą w postępowaniu administracyjnym( podatkowym) poprzez przyjęcie niewłaściwej, w stanie faktycznym, fikcji doręczenia. W ocenie skarżącego regulacja dotycząca fikcji doręczenia nie zawiera opcji, iż w przypadku odbioru przez adresata pisma po upływie 7 dni od otrzymania awiza doręczenie przestaje być skuteczne. Skoro zaskarżona decyzja została bezpośrednio odebrana przez pełnomocnika strony w dniu 30 czerwca 2003r.,od tej daty biegnie termin do wniesienia odwołania. Wnioskodawca ponadto podkreślił, iż jedną przesłanek pozwalających na przyjęcie określonej w art. 150 Ordynacji podatkowej fikcji doręczenia jest stwierdzenie "niemożności" doręczenia pisma w trybie art. 148 ( doręczenie właściwe) lub 149 ( doręczenie zastępcze).Niemożność ta powinna być potwierdzona odpowiednim dowodem. Brak takiego dowodu czyni bezpodstawnym przyjęcie fikcji doręczenia pisma na podstawie art. 151§2 ustawy Ordynacja podatkowa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż myśl art. 97§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisów wprowadzających ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02 Nr 153 poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sądy administracyjne w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W powyższym kontekście – oceniając skargę stwierdzić należy, że zasługuje ona na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są zasadne. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 150 ustawy Ordynacja podatkowa, którego naruszenie zarzuca skarżący, koniecznym warunkiem skutecznego doręczenia zastępczego jest pozostawienie pisemnego zawiadomienia o złożeniu przesyłki ( w przypadku doręczenia pisma przez pocztę, co miało miejsce w sprawie niniejszej) w placówce pocztowej (art.150§1pkt 1 i §2). W tych przypadkach doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu na jaki zostało złożone. Decyzja organu I instancji została wysłana na adres wskazany przez pełnomocnika. Z dowodu zwrotnego poświadczenia odbioru nie wynika czy i w jaki sposób doręczyciel powiadomił adresata o przesyłce. Brak informacji o dokonaniu tzw." awiza" w dniu 10 czerwca 2003r. jak również o sposobie zawiadomienia adresata o przesyłce wobec braku adnotacji na druku dowodu doręczenia o przyczynie nieoddania przesyłki adresatowi , w ocenie Sądu nie uprawniał organu odwoławczego do ustalenia, że doręczenie to zostało skutecznie dokonane z dniem 10 czerwca 2003r. Doręczenia nie można bowiem uznać za dokonane, jeżeli nie wiadomo jak działał doręczający jak również pozostawienie przesyłki bez adnotacji na druku dowodu doręczenia o przyczynie nieoddania przesyłki adresatowi , a także administratorowi domu nie może być uznane za skuteczne doręczenie ( wyrok NSA z 28 czerwca 2001r II SA 2871/00 wyrok NSA z 20 marca 2002r II SA/GD2552/99 odnoszące się do trybu doręczenia przewidzianego w art. 44 k.p.a. odpowiednika art. 150 Ordynacji podatkowej). Biorąc powyższe pod uwagę zdaniem Sądu organ odwoławczy z naruszeniem art. 150 Ordynacji podatkowej ustalił termin doręczenia decyzji adresatowi. Jednocześnie Sąd nie podzielił argumentów skarżącego, iż w przypadku odbioru pisma przez adresata po upływie 7 dni od otrzymania "awiza" datą doręczenia pisma jest dzień bezpośredniego odebrania przesyłki. Zgodnie z art. 150§1 pkt 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 sierpnia 2003r. co do pism pozostawionych w urzędzie pocztowym termin ich odbioru czyli termin w którym powinny być odebrane przez adresata w placówce oddawczej wynosił 7 dni. Odebranie pisma przez adresata po upływie określonego w tym przepisie terminu, może nastąpić, niemniej dzień faktycznego odbioru pisma po tym terminie nie będzie dla niego datą doręczenia. Z przyczyn, o których mowa powyżej Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając iż zaskarżone postanowienie narusza przepisy proceduralne art. 122, art.150, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na mocy art. 145§1 pkt 1 lit "c" i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz. U. nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji.