V SA 3947/02

WyrokWSA w Warszawie2004-02-10

Skład orzekający: Maria Myślińska, Barbara Mleczko-Jabłońska, Małgorzata Rysz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rabat udzielony importerowi przez eksportera, udokumentowany notą kredytową wystawioną tego samego dnia co faktura, ale otrzymaną przez importera po dokonaniu zgłoszenia celnego, powinien wpływać na ustalenie wartości celnej towaru?
Ratio decidendi
Rabat udzielony importerowi przez eksportera, który wynikał z umowy zawartej przed dokonaniem zgłoszenia celnego i był udokumentowany notą kredytową wystawioną tego samego dnia co faktura, stanowi czynnik kształtujący wartość transakcyjną towaru. Nawet jeśli importer otrzymał notę kredytową po dokonaniu zgłoszenia celnego, powinien był wystąpić o korektę zgłoszenia celnego. W przeciwnym razie, gdy rabat faktycznie został otrzymany, jego uwzględnienie przez organ celny w celu obniżenia wartości celnej jest uzasadnione.
Stan faktyczny
Spółka P. Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W., która utrzymała w mocy decyzję organu celnego pierwszej instancji uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej i długu celnego. Spór dotyczył uwzględnienia 10% rabatu udzielonego przez eksportera, który został udokumentowany notą kredytową wystawioną tego samego dnia co faktura, ale otrzymaną przez importera po dokonaniu zgłoszenia celnego. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz błędne ustalenie wartości celnej towaru.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę jako niezasadną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. do WSA - Maria Myślińska, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Sędzia WSA - Małgorzata Rysz (spr.), Protokolant - Katarzyna Wielgosz, po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2004 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...].10.2002 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe skargę oddala W dniu [...].09.1999r. Agencja Celna " [...]" z siedzibą w W. działając jako przedstawiciel bezpośredni Spółki z o.o. w W. P. (poprzednika prawnego skarżącej) zgłosiła do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu według zgłoszenia celnego SAD Nr [...] towar sprowadzony z S.. Do ww. zgłoszenia celnego została dołączona faktura handlowa Nr [...] wystawiona przez eksportera, tj. firmę P. S.A. z L.. Decyzją z dnia [...].04.2002 r. Nr [...], wydaną w trybie art. 65 § 4 pkt 2 lit. a Kodeksu celnego, Dyrektor Urzędu Celnego w W. uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej i długu celnego i orzekając w tej części wartość celną towaru będącą podstawą wymiaru cła, określił w skorygowanej (obniżonej) wysokości, ustalonej z uwzględnieniem udzielonego importerowi przez eksportera rabatu obniżającego o 10% fakturowane pierwotnie należności eksportera. Orzekając w sprawie, na skutek odwołania strony Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...].10.2002 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu celnego pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, ze po przyjęciu zgłoszenia celnego, w wyniku kontroli przeprowadzonej u importera, ujawniono m.in. zawartą przez niego z eksporterem umowę o sprzedaży, dystrybucji i wsparciu technicznym z [...].01.1996 r., przewidującą stosowanie w imporcie leków rabatu udzielanego importerowi według zasad ustalanych okresowo przez te podmioty. W ramach powyższej umowy, rabaty (zniżki) realizowane były na podstawie not kredytowych eksportera, określających kwotowe wysokości otrzymywanych przez importera rabatów. Według ustaleń w toku kontroli, wysokość rabatu (10% zafakturowanej pierwotnie ceny) właściwa dla zgłoszenia celnego w niniejszej sprawie wynikała z sumy rabatu 23 716,42 USD udzielonego przez eksportera według noty kredytowej nr [...] z [...].09.1999 r. do dostawy objętej fakturą przedstawioną przy zgłoszeniu celnym. W tym stanie rzeczy, zdaniem organu odwoławczego, uzasadniona była w świetle art. 23 § 1 Kodeksu celnego korekta (obniżenie) wartości celnej towaru dokonana przez organ celny pierwszej instancji. W skardze wniesionej w dniu 12.12.2002 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego P. Sp. z o.o. w W. wystąpiła z żądaniem uchylenia decyzji organów celnych obu instancji zarzucając naruszenie przepisów: ▪ art. 120-124 i art. 187 Ordynacji podatkowejart. 23 § 1 (w związku z art. 65 § 3 i art. 85 § 1) Kodeksu celnego ▪ art. 64, art. 65 § 5 i art. 246 § 3 Kodeksu celnego Rozwijając w motywach skargi zarzuty w sferze stanowiącej przedmiot regulacji prawa procesowego, w szczególności powołanych w skardze przepisów Ordynacji podatkowej, skarżąca wywodzi, że postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało z naruszeniem powinności organów celnych wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Ograniczając się bowiem do ustaleń dokonanych w toku kontroli u importera, organy celne nie podjęły innych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W konsekwencji, decyzje organów celnych wydane zostały w oparciu o niepełny materiał dowodowy, bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, z naruszeniem obowiązującej w postępowaniu administracyjnym zasady prawdy obiektywnej, a także powinności działania w sposób budujący zaufanie do organów celnych. W ramach zarzutów o charakterze merytorycznym skarżąca podkreśla z naciskiem, że rabat w wysokości 10% od zafakturowanej ceny dostawy został jej co prawda udzielony notą kredytową z dnia [...] września 1999r., a więc z tej samej daty co faktura dołączona do zgłoszenia celnego, jednak Spółka otrzymała tę notę dopiero [...] września 1999r., czyli tydzień po odprawie celnej towarów. Zatem w dniu zgłoszenia celnego nie było możliwości określenia wartości celnej odmiennie, niż według i w wysokości ceny transakcyjnej wynikającej z faktury przedstawionych przy zgłoszeniu celnym. Wynikało to również stąd, że rabat zapisany w umowie, łączącej Spółkę z Dostawcą, (analizowanej przez organy celne), przewidziany został jako fakultatywny w tym sensie, że "istniała tylko możliwość otrzymania rabatu". W tym stanie rzeczy, ze względu na tzw. "postimportowy" charakter udzielonego rabatu, dopiero po dokonaniu zgłoszenia celnego, nie powinien on – zdaniem skarżącej – wpływać na wartość celną towaru, która według skargi kształtowała się w wysokości wartości (ceny) transakcyjnej określonej w przedstawionych przy zgłoszeniu fakturach eksportera. Na rozprawie 10.02.2004 r. skarżąca wniosła ponadto, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisu art. 65 § 5 Kodeksu celnego, po upływie przewidzianego w tym przepisie trzyletniego terminu od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, orzekając w sprawie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje: W myśl art. 85 § 1 Kodeksu celnego, należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia i według stawek w tym dniu obowiązujących. Stosownie do zasady przewidzianej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego, wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalona, o ile jest to konieczne, z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 tej ustawy. W niniejszej sprawie wartość celna przedmiotu importu zadeklarowana została w przyjętym przez organ celny zgłoszeniu celnym, w wysokości odpowiadającej wartości (cenie) transakcyjnej określonej w fakturach eksportera przedstawionych w zgłoszeniu. W wyniku późniejszej kontroli przeprowadzonej u importera, ujawniona została zawarta przez importera z eksporterem umowa z [...].01.1996 r. o sprzedaży, dystrybucji i wsparciu technicznym, przewidująca stosowanie w imporcie leków rabatu dla importera oraz nota kredytowa eksportera (k 678- 664 akt wspólnych, k 27-28 akt adm.), według której skarżąca otrzymała od niego rabat od zgłoszonej [...].09.1999r. dostawy leków w wysokości 10% zafakturowanej przez eksportera ceny tej dostawy . Na tym tle istotna w sprawie jest kwestia, czy wartością transakcyjną, wyznaczającą w myśl zasady art. 23 § 1 Kodeksu celnego wartość celną towaru, jest fakturowana przez eksportera cena pomniejszona o kwotę uzyskanego przez importera rabatu, czy cena w wysokości określonej w fakturach, nie uwzględniającej obniżki z tytułu rabatu. Zawarta przez skarżącą z eksporterem umowa sprzedaży leków objętych zgłoszeniem celnym z [...].09.1999 r. wykonana została w czasie obowiązywania zawartego przez te podmioty porozumienia – umowy z [...].01.1996 r. Postanowienia tego porozumienia stanowiły więc w istocie część składową aktu sprzedaży importerowi leków objętych zgłoszeniem z [...].09.1999r., skoro sprzedaż realizowana była w czasie obowiązywania wcześniejszego porozumienia i – w zakresie jego realizacji – na warunkach tego porozumienia. Stanowi ono, że rabat udzielany będzie jako marża brutto konieczna dla skompensowania kosztów poniesionych w związku z promocją, sprzedażą i dystrybucją oraz że zasady rabatu będą okresowo ustalane przez strony. Jest poza sporem, że w praktyce tego rodzaju uzgodnień zasad dotyczących rabatu strony nie dokonywały, skarżąca otrzymywała rabat według dokumentów rozliczeniowych w postaci not kredytowych eksportera, a więc w istocie źródłem uprawnienia importera do rabatu była umowa – porozumienie z [...].01.1996 r. Uzasadnia to ocenę, że w ramach generalnej zasady kauzalności czynności cywilno–prawnych przyczyną (podstawą) usprawiedliwiającą udzielanie rabatu przez eksportera był sam fakt importu leków przez skarżącą, a nie wsparcie techniczne skarżącej bądź wzajemne jej świadczenia, w szczególności promocja bądź dystrybucja. Świadczenia takie nie zostały udokumentowane, nie stanowiły one - jak wskazano – kryterium kształtującego wysokość rabatu i w konsekwencji nie może być on uznany za ekwiwalent tego rodzaju świadczeń. W konkluzji stwierdzić należy, że zastrzeżony w umowie sprzedaży rabat był czynnikiem kształtującym wartość (cenę) transakcyjną towaru w wysokości – pomniejszonej o uzyskany rabat – ceny transakcyjnej wynikającej z faktur eksportera przedstawionych przy zgłoszeniu celnym i tak określona wartość (cena) transakcyjna stanowiła – stosownie do zasady przewidzianej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego – wartość celną towaru. Chybiony jest wywód skarżącej, że rabat miał charakter fakultatywny w tym sensie, że "istniała tylko możliwość (a nie pewność) otrzymania rabatu". Porozumienie – umowa z [...].01.1996 r. stanowi w art. V, że marża w formie rabatu "przekazywana będzie" importerowi, czyli że udzielenie rabatu przewidziane zostało w umowie jako obligatoryjne, a nie fakultatywne. Postanowienie to potwierdza jednocześnie dodatkowo, że rabat zastrzeżony został przez strony już w umowie sprzedaży leków. Nie zachodzi tu więc taka sytuacja, gdy – jak w przypadku tzw. rabatu "postimportowego" – czynność prawna będąca źródłem prawa kupującego do rabatu dokonana jest dopiero po dokonaniu zgłoszenia celnego i jego przyjęciu przez organ celny. W niniejszej sprawie - jeszcze przed dokonaniem zgłoszenia, równocześnie z wystawieniem faktury sprzedaży, nastąpiło określenie notą kredytową eksportera zastrzeżonego umową rabatu. Jeśli strona skarżąca nie zadeklarowała w zgłoszeniu celnym rabatu, twierdząc, że w czasie zgłoszenia nie znała wysokości rabatu, to mogła i powinna na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego wystąpić z wnioskiem o stosowną korektę zgłoszenia celnego po otrzymaniu noty kredytowej obejmującej rabat. Skarżąca jednak tego nie uczyniła. W tym stanie rzeczy i gdy skarżąca faktycznie otrzymała rabat, uzasadniona była w świetle art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego dokonana korekta (obniżenie) wartości celnej towaru. Chybiony jest bowiem również zarzut naruszenia przepisu art. 65 § 5 Kodeksu celnego, stanowiącego, że decyzja korygująca zgłoszenie celne w trybie art. 65 § 4 tej ustawy nie może być wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. Decyzja organu Celnego pierwszej instancji korygująca zgłoszenie celne z [...].09.1999 r. wydana została [...].04.2002 r. i doręczona importerowi [...].04.2002r., a więc z zachowaniem powyższego trzyletniego terminu. Decyzja organu odwoławczego z [...].10.2002 r. stanowiła instancyjną kontrolę legalności decyzji organu pierwszej instancji i utrzymując w mocy tę decyzję nie zawiera rozstrzygnięcia korygującego elementy zgłoszenia celnego ponad korektę organu I instancji i w konsekwencji jej wydanie nie podlegało czasowemu ograniczeniu przewidzianemu w art. 65 § 5 Kodeksu celnego. Sąd nie uznał również za zasadny zarzut naruszenia przez organy celne art. 246 § 3 Kodeksu celnego. Faktem jest, ze Spółka nie ujawniła umowy z eksporterem, ani noty kredytowej, która istniała już w momencie dokonywania zgłoszenia celnego, albowiem pochodzi z tej samej daty, co faktura. Skarżąca nie wystąpiła także z wnioskiem o stosowną korektę zgłoszenia celnego (w trybie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego), a skoro twierdzi, iż notę otrzymała później – po otrzymaniu tej noty określający należny rabat. Okoliczności niniejszej sprawy uzasadniają tezę, że Skarżąca w dniu zgłoszenia celnego miała świadomość, że wskazana przez nią wartość celna towarów nie pokrywa się z ceną należną i to działanie doprowadziło do zaksięgowania kwoty według długu celnego nie wynikającej z obowiązujących przepisów. W konkluzji stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Z tych względów, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić skargę jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło