V SA 413/03

WyrokWSA w Warszawie2004-03-09

Skład orzekający: Czesław Zieliński, Barbara Mleczko-Jabłońska, Krystyna Madalińska-Urbaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obniżki wyszczególnione w fakturach eksportera, wynikające z umowy o skład celny, stanowią rabat handlowy podlegający odliczeniu od wartości transakcyjnej przy ustalaniu wartości celnej towaru, czy też stanowią prowizję za usługi świadczone przez importera na rzecz kontrahenta zagranicznego?
Ratio decidendi
Obniżki wyszczególnione w fakturach eksportera, wynikające z umowy o skład celny, nie stanowią automatycznie rabatu handlowego podlegającego odliczeniu od wartości transakcyjnej przy ustalaniu wartości celnej. Mogą one być prowizją za usługi świadczone przez importera na rzecz kontrahenta zagranicznego. Organy celne nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego, aby wykazać, że obniżki te były rabatem handlowym, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji organów celnych, które uznały zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej towaru (leków). Organy celne odliczyły od wartości transakcyjnej obniżki (discount) wyszczególnione w fakturach eksportera, uznając je za rabat handlowy. Strona skarżąca twierdziła, że obniżki te stanowiły prowizję za usługi świadczone na podstawie umowy o skład celny, a nie rabat handlowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz Centrali Farmaceutycznej "[...]." SA w W. kwotę 250 zł tytułem kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. do WSA - Czesław Zieliński (spr.), Sędziowie WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Protokolant - Katarzyna Kotulińska, po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2004 r. sprawy ze skargi Centrali Farmaceutycznej [...]. w W. (obecnie Centrala Farmaceutyczna "[...]." SA w W.) na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] grudnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. Uchyla zaskarżoną decyzję. 2. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz Centrali Farmaceutycznej "[...]." SA w W. kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt zł) tytułem kosztów postępowania sądowego. Na podstawie zgłoszenia celnego dokonanego według dokumentu SAD z dnia [...].10.1999 r. Nr [...] przez stronę skarżącą, Centralę Farmaceutyczną "[...]." w W., której następcą prawnym jest Centrala Farmaceutyczna "[...]." SA w W., Dyrektor Urzędu Celnego w W. objął procedurą dopuszczenia do obrotu partię wydanych ze składu celnego leków, sprowadzonych przez skarżącą ze [...]. Wartość celna towaru przyjęta została w deklarowanej przez importera wysokości 48.605 [...]jako wartości transakcyjnej według przedstawionych przy zgłoszeniu celnym faktur eksportera, firmy M., z [...].04.1998 r. nr [...] i z [...].09.1999 r. nr [...], obliczonej według cen jednostkowych leków bez uwzględnienia (bez odliczenia) wyszczególnionych w fakturach obniżek (9% w pierwszej i 10% w drugiej fakturze) określonych jako "discount" (dyskonto). Decyzją z dnia [...].09.2002 r. nr [...], wydaną w trybie art. 65 § 4 pkt 2 lit. a Kodeksu celnego, Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej towaru, którą określił w skorygowanej (obniżonej) wysokości, ustalonej według cen transakcyjnych leków obliczonych z uwzględnieniem wynikających z faktur obniżek, uznając je za rabaty handlowe udzielone importerowi od cen leków, które ostatecznie kształtowały się w wysokości pomniejszonej o rabat i tak obliczona wartość transakcyjna wyznaczała wartość celną towaru. Orzekając w sprawie na skutek odwołania importera Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...].12.2002 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji podzielając argumentację i stanowisko tego organu co do charakteru upustów wyszczególnionych w fakturach eksportera przedstawionych przy zgłoszeniu celnym leków. Organ odwoławczy wskazał, że uprawnienie importera leków do 10% rabatu, określonego jako "prowizja", wynikało z umowy zawartej przez niego z eksporterem, M., w dniu [...].01.1999 r., oraz że skarżąca "przekazywała firmie M. środki pieniężne już z uwzględnieniem rabatu". Uzasadniało to, zdaniem organu odwoławczego, określenie w trybie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego wartości celnej leków według wartości transakcyjnej obliczonej z uwzględnieniem (odliczeniem) rabatów. W skardze wniesionej w dniu 23.01.2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Centrala "[...]." wystąpiła z żądaniem uchylenia decyzji organów celnych obu instancji, zarzucając naruszenie przepisów art. 23 § 1 i § 9 oraz art. 85 § 1 w związku z art. 83 Kodeksu celnego. Skarżąca podniosła, że obrót lekami odbywał się za pośrednictwem składu celnego, w ramach zawartej z firmą M. umowy o skład celny prowadzony przez skarżącą, oraz że przedmiotem stosowanych w fakturach eksportera obniżek (odliczeń od cen) nie był rabat handlowy, lecz prowizja jako wynagrodzenie należne skarżącej z tytułu usług świadczonych przez nią na podstawie tej umowy na rzecz kontrahenta zagranicznego. W konsekwencji, wartość celna leków – zdaniem skarżącej – podlegała określeniu według wartości transakcyjnej tego towaru obliczonej bez uwzględnienia uwidocznionych w fakturach obniżek. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając sprawę na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje. W myśl art. 85 § 1 Kodeksu celnego, należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Stosownie do zasady przewidzianej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego, wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana, o ile to jest konieczne, z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 tej ustawy. W świetle tej regulacji, w przypadku gdy udzielona kupującemu przez zagranicznego dostawcę obniżka rzeczywiście stanowi rabat handlowy w rozumieniu procentowej zniżki (upustu) zafakturowanej ceny przedmiotu sprzedaży, wówczas wartość celną towaru wyznacza wartość transakcyjna w wysokości ustalonej z uwzględnieniem uzyskanej przez kupującego zniżki w postaci rabatu. W takiej bowiem wysokości, ustalonej po odliczeniu zniżki, kształtuje się wówczas wartość transakcyjna towaru w rozumieniu art. 23 § 1 Kodeksu celnego, wyznaczająca w myśl tego przepisu wartość celną. W niniejszej sprawie istotna jest więc kwestia, czy wyszczególnione w fakturach eksportera obniżki stanowiły rabat handlowy w przedstawionym wyżej rozumieniu, bądź czy wyrażały – odrębne od tego rodzaju korzyści – należne kupującemu wynagrodzenie jako ekwiwalent wzajemnego świadczenia, np. usług składowania towaru, spełnionego przez ten podmiot na rzecz kontrahenta zagranicznego. W tym ostatnim przypadku kwota obniżki nie byłaby czynnikiem kształtującym wartość transakcyjną towaru w rozumieniu art. 23 § 1 Kodeksu celnego i od tej wartości jako kryterium wyznaczającym wartość celną nie podlegałaby odliczeniu. Przedstawione przy zgłoszeniu celnym faktury eksportera z [...].04.1998 r. i z [...].09.1999 r. obejmujące dostawy leków zgłoszonych [...].10.1999 r., wystawione zostały w czasie obowiązywania zawartych przez te podmioty "umowy składu celnego" z [...].08.1992 r. oraz (po [...].02.1998 r.) umowy na skład celny z [...].01.1999 r. Zawarte umowy przewidywały utworzenie (prowadzenie) przez skarżącą składu celnego, przechowywanie przez ten podmiot w składzie celnym i ubezpieczenie dostarczanych przez eksportera leków, prowadzenie działalności w zakresie promocji i reklamy przechowywanych produktów, sprzedaż leków ze składu celnego, możność nabywania przez skarżącą produktów ze składu, oddawanie leków do wymaganych badań, prowadzenie dokumentacji i ewidencji ilości i wartości produktów dostarczanych do składu i wydawanych ze składu. Umowy stanowią, że Centrala "[...]." otrzymywać będzie za swoje działania prowizję od ogólnej wartości sprzedaży, w wysokości 7-9% (należnie od wartości sprzedaży) według umowy z [...].08.1992 r. i w wysokości 10% według umowy z [...].01.1999 r. Przedstawione przy zgłoszeniu celnym faktury zawierające procentowe obniżki fakturowanych cen leków jak i powołane umowy w świetle przytoczonych postanowień dotyczących świadczeń skarżącej i należnego jej ekwiwalentu jako wynagrodzenia w postaci prowizji z tytułu tych świadczeń, nie stanowią wystarczającego dowodu jako podstawy do oceny, że – jak przyjęły organy celne – obniżki te stanowiły rabat w przedstawionym powyżej rozumieniu i podlegały odliczeniu od wartości transakcyjnej przy określeniu wartości celnej towaru. Innych zaś dowodów, które potwierdzałyby ocenę organów celnych, organy te nie przeprowadziły w postępowaniu administracyjnym, w szczególności nie dokonały analizy i ustaleń w przedmiocie realizowanych przez skarżącą świadczeń na rzecz kontrahenta zagranicznego i nie wykazały, aby stosowne obniżki stanowiły w rzeczywistości rabat handlowy od cen leków. Uzasadnia to ocenę, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza, że niniejsze orzeczenie jest prawomocne od 29 maja 2004 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło