V SA 4389/03
WyrokWSA w Warszawie2005-03-02
Skład orzekający: Beata Krajewska, Joanna Zabłocka, Andrzej Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, która poinformowała organ o zmianie adresu do doręczeń, na poprzedni adres do rąk matki, może być uznane za prawidłowe, jeśli matka nie była umocowana do odbioru korespondencji?Ratio decidendi
Doręczenie decyzji osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą na poprzedni adres, mimo wcześniejszego powiadomienia organu o zmianie adresu do doręczeń, nie jest prawidłowe, jeśli nie zostało ono dokonane na nowy, wskazany adres lub do rąk osoby upoważnionej. Brak jest podstaw do uznania osoby nieposiadającej pełnomocnictwa za uprawnioną do odbioru korespondencji w imieniu strony, nawet jeśli jest ona wymieniona jako pełnomocnik w ewidencji działalności gospodarczej.Stan faktyczny
Organ celny uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe. Decyzja została doręczona matce skarżącego, która była wpisana w ewidencji działalności gospodarczej jako pełnomocnik. Odwołanie od decyzji zostało wniesione po terminie. Dyrektor Izby Celnej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając doręczenie za prawidłowe. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym błędne doręczenie decyzji i uznanie jego matki za pełnomocnika. Podniósł również, że poinformował organ o zmianie adresu do doręczeń przed nadaniem przesyłki z decyzją.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz A.W. kwotę 250 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Asesor sądowy WSA - Andrzej Kania, Protokolant - Konrad Łukaszewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2005 r. sprawy ze skargi A.W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia[...] października 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W.na rzecz A.W. kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego).
Decyzją z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w P. uznał zgłoszenie celne według dokumentu SAD nr [...] dokonane przez A. W. dnia [...] kwietnia 2000 r. za nieprawidłowe.
Decyzja została wysłana na adres miejsca zamieszkania Strony i odebrana dnia 2 kwietnia 2003 r. przez E. W. mieszkającą pod tym samym adresem matkę skarżącego, figurującą w zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej Skarżącego jako pełnomocnik.
Odwołanie od decyzji zostało nadane w urzędzie pocztowym 24 czerwca 2003 r.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2003 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w P. z dnia [...] marca 2003 r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w P. została odebrana dnia 2 kwietnia 2003 r. przez E. W. , figurującą w zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej Skarżącego jako pełnomocnik i uznał, że decyzja została prawidłowo doręczona w tej dacie . Odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym 24 czerwca 2004 r., a więc z uchybieniem terminu do jego wniesienia.
A.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w postanowienie Dyrektora Izby Celnej, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W skardze zarzucił naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 253§2 pkt 1 i art. 254§2 kodeksu celnego i art. 120, 121§1, 122, 124, 144, 145§2, 148§2 pkt 2, 152, 210§4, 212, 223§2 pkt 1, 228§ pkt 2, Ordynacji podatkowej.
Rozwijając zarzuty zawarte w skardze oraz w piśmie przygotowawczym z 4 czerwca 2004 r. podniósł, że pismem z dnia 17 marca 2003 r., które wpłynęło do Urzędu Celnego w P. dnia 19 marca 2004 r. poinformował o zmianie adresu do doręczeń, przesyłka polecona zawierająca zaskarżoną decyzję została nadana na poczcie 25 marca 2004 r. sześć dni po powiadomieniu organu celnego o czasowej zmianie adresu, a pomimo tego organ celny uznał za prawidłowe doręczenie dokonane pod poprzednio wskazanym przez Skarżącego adresem, do rąk jego matki, mieszkającej w mieszkaniu, w którym mieści się siedziba firmy Skarżącego, a więc doręczenia dokonano do rąk osoby nie posiadającej legitymacji do jej odbioru.
Podniósł, że jako podmiotowi prowadzącemu firmę , pismo powinno być doręczone w siedzibie podmiotu osobie upoważnionej do odbioru pism.
Zarzucił organowi celnemu, że ten błędnie nie zaznaczył na przesyłce , iż sprawa dotyczy jego działalności gospodarczej.
W celu podważenia możliwości uznania E. W. za przedstawiciela uprawnionego do odbioru korespondencji wyjaśnił, że od zmiany ustawy o działalności gospodarczej przepisy tej ustawy "nie przewidują możliwości ustanawiania pełnomocnika podlegającego wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej". Powołując się na przepis art. 253§2 Kodeksu celnego wskazał, że jeżeli postępowanie przed Dyrektorem Urzędu Celnego dotyczy towaru, którego rodzaj lub ilość wskazują na przeznaczenie do działalności gospodarczej, to przedstawicielem bezpośrednim może być wyłącznie pracownik tej osoby, agencja celna, adwokat lub radca prawny, a E.W. nie spełniała żadnego z tych wymogów.
Podniósł dalej, że Dyrektor Izby Celnej dokonał rozstrzygnięcia w sprawie, która uległa przedawnieniu, w związku z czym organ winien wydać decyzję o umorzeniu postępowania, a nie postanowienie o wniesieniu odwołania po terminie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i dodatkowo wyjaśnił, że za bezpodstawny należy uznać zarzut Strony, że prowadzona przez A. W. firma stanowi jednostkę organizacyjną nie posiadającą osobowości prawnej. W świetle obowiązujących przepisów A. W. jest osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą. W związku z tym należało dokonać doręczenia w miejscu zamieszkania lub pracy Skarżącego, a w przypadku nieobecności adresata doręczyć przesyłkę dorosłemu domownikowi, co zostało wykonane.
Dyrektor Izby Celnej potwierdził otrzymanie przez organ celny pisma Strony informującego o czasowej zmianie adresu i podniósł, że w piśmie nie została zakreślona data rozpoczęcia ani zakończenia okresowego wyjazdu Strony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. (Dz.U. 153 poz. 1271 z późn. zm.) Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przedmiotowa sprawa jako nie rozpoznana przez NSA przed 1.01.2004 r. podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny.
W oparciu o treść art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga jest uzasadniona.
Decyzja nie została prawidłowo doręczona, w związku z czym brak jest podstawy do przyjęcia, że odwołanie wniesiono z uchybieniem terminu.
A. W. prowadzący działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej jest osobą fizyczną , a nie jednostką organizacyjną nie posiadającą osobowości prawnej.
Zgodnie z art. 148 §1 Ordynacji podatkowej pisma doręcza się osobom fizycznym w ich w ich miejscu zamieszkania lub miejscu pracy.
Zgodnie natomiast z art. 146 §1 Ordynacji podatkowej strona oraz jej pełnomocnik mają obowiązek zawiadamiania organu o każdej zmianie adresu.
Dnia 19 marca 2004 roku do Urzędu Celnego w P. wpłynęło pisma A.W. informujące o okresowym wyjeździe i wskazujące zgodnie z art.146 §1 Ordynacji podatkowej nowy adres. Od daty otrzymania tego pisma organ celny - jako powiadomiony przez Stronę o zmianie adresu - miał obowiązek doręczania wszelkiej korespondencji Stronie na nowy wskazany adres. Adres ten był obowiązującym adresem dla doręczeń aż do momentu otrzymania powiadomienia o kolejnej zmianie adresu. Dlatego korespondencji wysłanej na poprzednio wskazany adres nie można uznać za prawidłowo doręczoną.
Nieokreślenie daty rozpoczęcia ani zakończenia "okresowego wyjazdu" nie powoduje - wbrew sugestii Dyrektora Urzędu Celnego - możliwości skutecznego doręczania pism na adres poprzedni.
Brak jest również w ocenie sądu podstaw do uznania E. W. za pełnomocnika ustanowionego przez A.W. w postępowaniu celnym. W aktach sprawy brak jest pełnomocnictwa udzielonego przez A. W. E. W.. Jest ona prawdzie wymieniona jako pełnomocnik we wpisie do ewidencji działalności gospodarczej załączonej przez A. W. do zgłoszenia celnego, ale informacja zawarta w tym dokumencie nie może w ocenie sądu zastąpić złożenia pełnomocnictwa do akt sprawy postępowania celnego.
Z powyższych względów zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ww. ustawy .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło