V SA 5112/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA - Janusz Zajda Sędziowie: NSA - Ewa Jóźków WSA - Małgorzata Rysz (spr.) Protokolant - Aneta Opyrchał po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. A. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o odebraniu uprawnień kombatanckich oddala skargę Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] października 2003r., wydaną w trybie art. 127§3 w zw. z art. 154§1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy własną decyzję nr [...] z [...] lipca 2003r. o odmowie uchylenia własnej decyzji o pozbawieniu S. A. uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że decyzją z dnia [...] marca 2000r. utrzymaną w mocy w dniu [...] stycznia 2001r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pozbawił S. A. uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZBoWiD wyłącznie z tytułu " walki o utrwalanie władzy ludowej" od 19 czerwca 1951r. do kwietnia 1952r. podczas służby w Wojsku Polskim. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 października 2001r. oddalił skargę strony na decyzję Kierownika Urzędu z dnia [...] stycznia 2001r. Wobec złożenia przez S. A. wniosku "o ponowną weryfikację dokumentów i przywrócenie (...) uprawnień kombatanckich", który Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zakwalifikował jako wniosek o uchylenie decyzji ostatecznej w trybie art. 154 §1 k.p.a., w dniu [...] lipca 2003r. decyzją Nr [...] Kierownik Urzędu odmówił uchylenia decyzji własnej o pozbawieniu uprawnień kombatanckich. Wskazał, że nadzwyczajny tryb wzruszenia decyzji ostatecznych przewidziany w art. 154 k.p.a. jest jednym z ściśle określonych wyjątków od zasady trwałości decyzji ostatecznych. Zgodnie z tym przepisem decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Zdaniem Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych słuszny interes strony nie może się jednak sprowadzać do obchodzenia przepisów prawa, czyli w niniejszej sprawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarach represji wojennych i okresu powojennego. Niewątpliwe w interesie strony leżałoby uniknięcie sankcji wskazanego wyżej przepisu ustawy, jednakże organy administracji publicznej zobowiązane są działać na podstawie przepisów prawa (art. 6 K.p.a.) i w sytuacji stwierdzenia braku podstaw do zachowania przyznanych uprawnień kombatanckich zobowiązane są do podjęcia decyzji o ich pozbawieniu. Z okoliczności sprawy wynika, że S. A. uzyskał uprawnienia kombatanckie decyzją ZBoWiD wyłącznie z tytułu " walki o utrwalanie władzy ludowej " w okresie od 15 czerwca 1951 r. do kwietnia 1952r. podczas służby w Wojsku Polskim ( [...]). Potwierdza to miedzy innymi zaświadczenie Wojskowej Komendy Uzupełnień w P. z dnia [...] marca 2000 r. Z wykazu jednostek [...] przesłanego przy piśmie Centralnego Archiwum Wojskowego z dnia 22 sierpnia 1995r. wynika, że jednostka wojskowa , w której pełnił służbę w latach 1951 – 1953 S. A. nie brała udziału w walkach z [...]lub [...]. Brak jest zatem podstaw do zachowania przez Stronę uprawnień kombatanckich na podstawie art.1 ust. 2 pkt 6 w /wym. ustawy. Akta kombatanckie S. A. nie zawierają dowodów na jakąkolwiek działalność kombatancką lub równorzędną z kombatancką w rozumieniu art.1 – 4 ustawy. Ustawodawca nie uznał za taką działalność służby w Wojsku Polskim po 30 czerwca 1947r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych podniósł również, że jego wcześniejsza decyzja w przedmiocie pozbawienia Strony uprawnień kombatanckich była przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, który oddalił skargę nie stwierdzając naruszenia prawa. Ostatecznie więc brak było podstaw do zmiany decyzji z [...] lipca 2003r. Od tej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył S. A. wnosząc o przywrócenie mu uprawnień kombatanckich. Podniósł, że nie miał nic wspólnego z utrwalaniem władzy ludowej, był tylko żołnierzem, po przeszkoleniu specjalnym do walki z bandytyzmem. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr l53, poz. 1270) oraz ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269) na podstawie art. 97 ustawy z dnia sierpnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga nie jest zasadna. Wniosek S. A. o przywrócenie mu uprawnień kombatanckich, ze względu na odbywanie służby wojskowej w jednostce powołanej do walki z "bandytami, szabrownikami i niedobitkami", został zasadnie rozpatrzony w trybie art. 154 § 1 k.p.a. Od zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych ustawodawca przewidział ściśle określone wyjątki, jednym z nich jest tryb weryfikacji decyzji nie tworzącej praw nabytych określony w art. 154 k.p.a. Pozwala on wzruszyć decyzję ostateczną, która nie tworzy praw nabytych dla żadnej ze stron postępowania, a ponadto - za wzruszeniem tej decyzji przemawia wzgląd na interes społeczny lub słuszny interes strony. Wzruszenie decyzji pozostawione jest do uznania organu. Granicą tak uznania, jak i słusznego interesu strony nie może być jednak naruszenie prawa – w tym wypadku przepisów ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego( Dz.U. z 2002r. Nr. 42 poz. 371 ze zm.). Jak wynika z akt administracyjnych Skarżący uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu "walki o utrwalenie władzy ludowej" od 19 czerwca 1951r. do kwietnia 1952r., podczas służby w Wojsku Polskim. Przeprowadzone na podstawie art. 25 cyt. ustawy z 24 stycznia 1991r. o kombatantach (...) postępowanie weryfikacyjne nie wykazało, aby istniał jakikolwiek inny tytuł będący podstawą do zachowania przez S. A. uprawnień kombatanckich. Ostatecznie dał temu wyraz Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 października 2001r. w sprawie sygn. akt V S.A. 412/01, oddalając skargę S. A. od decyzji pozbawiającej go uprawnień kombatanckich. Zarówno organ administracyjny jak i Sąd stwierdziły, że brak jest podstaw do przyjęcia, że Skarżący był uczestnikiem walk z oddziałami [...]i grupami [...], w ramach struktur Wojska Polskiego i zmilitaryzowanych służb państwowych, która to okoliczność w świetle ustawy z 24 stycznia 1991r. jest pozytywna przesłanką do zachowania uprawnień kombatanckich. W postępowaniu toczącym się wskutek wniosku Skarżącego z dnia 28.04.2003r. "o ponowną weryfikację (...) dokumentów i przywrócenie uprawnień kombatanckich" nie zostały podniesione żadne okoliczności ani wykazane fakty, które mogłyby być podstawą do zmiany lub uchylenia ostatecznej i prawomocnej decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] stycznia 2001r. Ze zgromadzonego w toku postępowania weryfikacyjnego materiału dowodowego wynika, iż [...] w okresie odbywania w nim służby wojskowej przez S. A. nie brał udziału w walkach z bandami [...] ani grupami [...], samo zaś pełnienie służby wojskowej po 30 czerwca 1947r. nie jest podstawą do zachowania uprawnień kombatanckich. W konsekwencji wniosek o zmianę decyzji ostatecznej w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich nie mógł zostać uwzględniony. Oznacza to, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), należało oddalić skargę jako niezasadną.