V SA 5261/03
WyrokWSA w Warszawie2005-02-02
Skład orzekający: Małgorzata Dałkowska-Szary, Dorota Mydłowska, Małgorzata Rysz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy termin 3 lat do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia, liczony od dnia powstania długu celnego, może być liczony od daty wydania decyzji w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe?Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin 3 lat do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia, liczony od dnia powstania długu celnego, nie może być liczony od daty wydania decyzji w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Dług celny powstaje z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego, a od tej daty rozpoczyna bieg 3-letni termin. Korekta zgłoszenia celnego przez organ celny określa jedynie wysokość długu, a nie jego powstanie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W., która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego o odmowie zawieszenia postępowania celnego. Skarżąca kwestionowała prawidłowość liczenia 3-letniego terminu do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności, argumentując, że powinien być on liczony od daty wydania decyzji o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, a nie od daty powstania długu celnego. Podniosła również zarzuty merytoryczne i procesowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.), Sędziowie WSA - Dorota Mydłowska, - Małgorzata Rysz, Protokolant - Katarzyna Kotulińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 lutego 2005 r. sprawy ze skargi J. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...]listopada 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności postanowienia - oddala skargę -
Zaskarżoną decyzją z dnia [...]listopada 2003 Nr Dyrektor Izby Celnej w W., po ponownym rozpoznaniu sprawy, powołując w podstawie prawnej art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 221 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz art. 262 ustawy Kodeks celny (Dz. U. Nr 75 z 2001 r., poz.802), utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] października 2002 r. Nr [...]o odmowie zawieszenia postępowania celnego.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że stosownie do art. 262 Kodeksu celnego w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej, do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 208, art. 210 § 3-5 oraz art. 211-215, a nadto do postanowień, na które służy zażalenie oraz postanowień, o których mowa w art. 228 § 1 stosuje się również art. 240-249 oraz art. 252 Ordynacji podatkowej.
Odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionego postanowienia z dnia [...].10.2002 r. organ powołał treść art. 2652 § 1 Kodeksu celnego, zgodnie z którym odmawia się wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli minęły 3 lata od dnia powstania długu celnego. W sprawie niniejszej dług celny powstał w dniu [...] listopada 1999 r., to jest w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 65 § 3 pkt 2 Kodeksu celnego). Trzyletni termin z art. 2652 kodeksu celnego upłynął zatem w dniu [...] listopada 2002 r.
Na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia[...] listopada 2003 r. J. sp. z o. o wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając powyższej decyzji naruszenie przepisów prawa celnego zawartych w rozdziale IX Kodeksu celnego oraz przepisów działu IV Ordynacji podatkowej, a w szczególności naruszenie art. 2652 § 1 Kodeksu celnego w związku z art. 65 i art. 3 tego kodeksu poprzez ich błędną interpretację i zastosowanie. Skarżąca podniosła, że trzyletni termin, przesądzający o możliwości podjęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ( postanowienia ) należy liczyć od daty wydania merytorycznej decyzji przez Naczelnika Urzędu Celnego, czyli w niniejszej sprawie od [...] października 2002 r., kiedy to , działając na podstawie art. 65 § 4 Kodeksu celnego organ celny określił dług celny Spółki. W związku z tym, postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania celnego w tej sprawie może zostać uznane za nieważne w okresie 3 lat od[...]października 2002 r., czyli w okresie do października 2005 r. Podniosła ponadto, że postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego, o stwierdzenie nieważności którego wnosiła, oraz merytoryczna decyzja zostały wydane na krótko przed upływem terminu przedawnienia, tym samym skarżąca została pozbawiona możliwości uzyskania, po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego czy też po uchyleniu postanowienia i decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny, zreformowanej decyzji stwierdzającej prawidłowość dokonanego przez niż zgłoszenia celnego. Ta okoliczność, zdaniem skarżącej, również przemawia za przyjęciem jako prawidłowego stanowiska, że bieg trzyletniego terminu do stwierdzenia nieważności decyzji ( postanowienia) powinien być liczony od daty wydania decyzji o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe.
Niezależnie od powyższego skarżąca podniosła szereg zarzutów natury merytorycznej i procesowej odnoszącej się do treści postanowienia z [...] października 2002 r.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wnosił o jej oddalenie powołując się na argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Zawierający samodzielne uregulowanie prawne przepis art. 2652 kodeksu celnego, obowiązujący w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego, nie zezwala na wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia powstania długu celnego. Przepis ten, na mocy art. 219 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego stosuje się również do postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowień, na które służy zażalenie.
W ocenie sądu brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska skarżącej, że trzyletni termin, o którym mowa w powołanym wyżej przepisie art. 2652 Kodeksu celnego, powinien być liczony od daty wydania decyzji w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Dług celny powstaje - zgodnie z przepisem art. 209 § 2 Kodeksu celnego - w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego. Z tą datą powstał dług celny rozumiany, zgodnie z treścią art. 3 § 1 pkt. 2 Kodeksu celnego, jako powstałe z mocy prawa zobowiązanie do uiszczenia należności celnych. Na gruncie art. 209 § 2 Kodeksu celnego Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18.09.2001 r. sygn. VSA 3822/00 zajął stanowisko, iż dług celny powstaje już z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego i od tego samego dnia rozpoczyna swój bieg 3-letni termin z art. 2652 . Dokonując weryfikacji zgłoszenia celnego na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego w zakresie wartości celnej i długu celnego, organ celny rozstrzyga o kwocie długu celnego ale tylko co do jego wysokości, nie orzeka zaś o jego powstaniu co do zasady. Skorygowanie przez organ celny zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru i w następstwie określenie kwoty długu celnego, powoduje niekiedy obowiązek zapłaty różnicy między kwotą cła wyliczonego a już zapłaconego, a czasem gdy stawka celna nie ulega zmianie i tak jak w przedmiotowej sprawie wynosi ona zero, obowiązek taki nie powstaje.
Treść art. 265 2 § 1 Kodeksu celnego jest jednoznaczna i nie pozwala na jego interpretację w sposób wskazywany przez stronę. Brak jest tym samym podstaw ażeby uznać za zasadne zarzuty skargi. W szczególności wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, fakt wydania i doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu na kilka dni przed upływem terminu do jej wydania, nie przemawia za stanowiskiem skarżącej. Organ celny (chodzi tu o organ celny I instancji) ma na wydanie decyzji w trybie art.65 § 4 pkt. 2 Kodeksu celnego, przez co rozumie się także jej doręczenie, zgodnie z § 5 tego artykułu, 3 lata. W sprawie niniejszej termin ten został dochowany i gdyby strona wniosła w terminie odwołanie, mogłaby dochodzić weryfikacji decyzji, przy czym jej wynik byłby zależny jedynie od oceny jej prawidłowości, a nie od tego, na jaki czas przed upływem terminu do jej wydania w istocie to nastąpiło.
Należy nadto podnieść, iż art. 2652 Kodeksu celnego nie wiąże skutków upływu przewidzianego w nim 3-letniego terminu z merytoryczną wagą zarzutów stawianych postanowienia, o stwierdzenie nieważności którego strona wnosi.
W tym stanie rzeczy uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art.151 ustawy z 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło