V SA 557/03

WyrokWSA w Warszawie2004-03-19

Skład orzekający: Małgorzata Dałkowska-Szary, Ewa Jóźków, Beata Krajewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny może zakwestionować zadeklarowaną wartość celną towaru, jeśli zgłaszający sam wnioskuje o ustalenie wartości celnej na podstawie opinii biegłego?
Ratio decidendi
Organ celny nie jest zobowiązany do wykazywania dodatkowych przesłanek kwestionowania zadeklarowanej wartości celnej, jeśli zgłaszający sam wnosi o określenie wartości celnej towaru w oparciu o inne dane niż faktura załączona do zgłoszenia celnego. W takiej sytuacji zgłaszający akceptuje oparcie decyzji organu celnego na opinii biegłego.
Stan faktyczny
Skarżąca firma M. B. – Export-Import wniosła o dopuszczenie do obrotu towarów, załączając fakturę handlową. Organ celny zakwestionował zadeklarowaną wartość celną, opierając się na opinii biegłego. Skarżąca wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących postępowania dowodowego i uzasadnienia decyzji, a także zakwestionowanie wiarygodności faktury i ustalenie wartości w oparciu o niepełną opinię biegłego. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. do WSA - Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.), Sędzia NSA del. do WSA - Ewa Jóźków, Sędzia WSA - Beata Krajewska, , Protokolant - Katarzyna Kotulińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2004 r. sprawy ze skargi M. B. – Export-Import "[...]" na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia kwoty wynikającej z długu celnego - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. nr [...]. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał przepisy art. 233 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 29 § 1 w związku z art. 23 § 7 i art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks Celny (Dz.U. Nr 75 z 2001 r., poz. 802 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji w pierwszej kolejności odniesiono się do zasadniczych elementów ustalonego w sprawie stanu faktycznego. W tych ramach przypomniano, iż w dniu [...] grudnia 2001 r. Firma Eksport – Import – M.B. dokonała zgłoszenia celnego towarów w postaci podkoszulek, majtek, pidżam, koszul nocnych oraz szlafroków, wnioskując o dopuszczenie towaru do obrotu na polskim obszarze celnym. Do zgłoszenia celnego, przyjętego pod pozycją [...], strona załączyła m.in. fakturę handlową nr [...] z dnia [...] listopada 2001 r. opiewającą na kwotę 118.713,85 DEM, wystawioną przez [...] firmę [...], deklarację wartości celnej oraz świadectwo pochodzenia EUR - 1. Po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny przystąpił do jego weryfikacji w trybie art. 70 Kodeksu celnego, polegającej na kontroli zgłoszenia i załączonych dokumentów oraz rewizji celnej towarów. Pismem z dnia [...] grudnia 2001 r. strona zwróciła się organu celnego z wnioskiem o wykorzystanie do ustalenia wartości oceny biegłego – J. K. z dnia [...] grudnia 2001 r. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Dyrektor Urzędu Celnego wydał w dniu [...] stycznia 2002 r. decyzję, którą uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie deklarowanej wartości celnej i kwoty długu celnego i ustalił nową wartość celną towaru oraz określił kwotę wynikającą z długu celnego. Zgodnie z wnioskiem strony, do ustalenia wartości celnej przyjęto opinię biegłego J. K.. Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie, wnosząc o jej uchylenie, podnosząc bezpodstawne zakwestionowanie wiarygodności załączonej do zgłoszenia celnego faktury, zastosowanie przez organ do ustalenia wartości celnej metody z art. 29 Kodeksu celnego, przyjęcie 25 % marży w hurtowym handlu tekstyliami. Stwierdził, iż złożenie przez niego wniosku o zastosowanie do zgłoszonych towarów opinii biegłego J. K. nie oznacza, że akceptuje zawarte w tej opinii wnioski. Wręcz przeciwnie, zlecił biegłym z Naczelnej Organizacji Technicznej opracowanie niezależnej opinii w przedmiocie wyceny wartości tekstyliów i wniósł o dopuszczenie tej opinii jako dowodu w sprawie. Organ odwoławczy rozpatrując odwołanie, zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie postępowania uzupełniającego – w trybie art.229 Ordynacji Podatkowej – i wyjaśnienie kwestii wysokości marży handlowej zastosowanej do ustalenia wartości towaru w opinii rzeczoznawcy. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ orzekający stwierdził, że organ pierwszej instancji prawidłowo zakwestionował wartość celną zgłoszonego towaru, ponieważ ustalona przez rzeczoznawcę wartość podobnych towarów była o wyższa od 12 do 160 %. Opinia biegłego dotyczyła próbek podobnych towarów, sprowadzonych wcześniej przez stronę, pochodzących z [...]. Ustalając ceny towarów biegły brał pod uwagę minimalne ceny hurtowe podobnych towarów na polskim obszarze celnym. Biegły dodatkowo wyjaśnił, że marża 25 % to przeciętna marża hurtowa w handlu tekstyliami. Dyrektor Izby ustosunkował się także do opinii załączonej przez stronę do odwołania od decyzji stwierdzając, że opinia ta nie może być uznana za wiarygodną, ponieważ nie konkretyzuje źródeł, na podstawie których została sporządzona. Ponadto, skoro została sporządzona w grudniu 2001 r., powinna zostać przez stronę złożona w toku postępowania prowadzonego w pierwszej instancji. W skardze na powyższą decyzję M.B. wniósł o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów: • art. 187, 210 § 4, 197 § 1 Ordynacji Podatkowej poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego oraz brak czytelnego i wyczerpującego uzasadnienia decyzji, • art. 23 § 7 i art. 29 ustawy Kodeks celny poprzez zakwestionowanie wiarygodności faktury dołączonej do zgłoszenia celnego bez uzasadnienia w tym zakresie oraz ustalenie wartości w oparciu o niepełną i niejasną opinię biegłego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, orzekając w sprawie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje. Zgodnie z art. 85 § 1 Kodeksu celnego należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Jakkolwiek w myśl art. 23 §1 Kodeksu celnego jest zasadą, iż wartością celną towaru jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, to jednak organy celne są uprawnione do jej zakwestionowania w określonych sytuacjach. W szczególności zaś wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną, o której mowa w art. 23 §1, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność informacji i dokumentów służących do określenia wartości celnej (art. 23 § 7 Kodeksu celnego). W rozpoznawanej sprawie, po przyjęciu zgłoszenia celnego ([...] grudnia 2001r.) organ celny przystąpił do weryfikacji zgłoszenia celnego w trybie art. 70 Kodeksu celnego, o czym poinformował zgłaszającego. Weryfikacja może polegać na kontroli zgłoszenia celnego i dołączonych do niego dokumentów, organ celny może także zażądać od zgłaszającego przedstawienia innych dokumentów w celu sprawdzenia prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu. Możliwe jest także przeprowadzenie rewizji towarów oraz pobranie próbek w celu przeprowadzenia ich dalszej analizy lub dokładniejszej kontroli. Po uzyskaniu informacji, iż organ celny przystąpił do weryfikacji zgłoszenia celnego, w tym samym dniu, w którym przyjęte zostało zgłoszenie celne, zgłaszający złożył wniosek, aby do ustalenia wartości celnej wykorzystano opinię biegłego J. K., dotyczącą – wg pisma skarżącego – identycznego towaru. Organ celny wydał decyzję uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe w dniu [...] stycznia 2002 r. Tak więc przed formalnym rozstrzygnięciem w przedmiocie zakwestionowania wartości celnej, skarżący wniósł o przyjęcie innej wartości celnej niż zadeklarował w zgłoszeniu celny. Skoro zgłaszający sam wnosi o określenie wartości celnej towaru w oparciu i inne dane niż faktura załączona do zgłoszenia celne, tym samym organ celny nie jest zobligowany wykazywać innych przesłanek, którymi kierował się kwestionując wartość celną. W postępowaniu przed sądem skarżący wywodził, iż został poinformowany przez funkcjonariusza celnego, że warunkiem zwolnienia towaru jest napisanie takiego wniosku i złożenie zabezpieczenia należności celnych. Dla przyspieszenia procedury celnej wnioskował o wykorzystanie opinii biegłego sporządzonej dla innej zrealizowanej przez niego dostawy identycznego towaru, chociaż się z ta opinią nie zgadzał. W ocenie sądu wywody skarżącego nie są wiarygodne. Opinia biegłego J. K. została sporządzona w postępowaniu dotyczącym przywiezionych przez skarżącego wyrobów: bielizny damskiej i męskiej, które zgłoszeniem celnym nr [...] zostały zgłoszone do procedury dopuszczenia do obrotu w Posterunku Celnym w [...]. Skarżący wyjaśnił, iż ekspertyza biegłego została sporządzona w ciągu kilku dni, tak więc zarzut, iż obawiał się znacznego opóźnienia w odprawie celnej w przypadku przeprowadzania badania towaru, jest bezzasadny. Ponadto, jak wynika z pisma procesowego Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] marca 2004 r., skarżący nie odwoływał się od decyzji organu pierwszej instancji, zmieniającej wartość celną towaru objętego zgłoszeniem celnym, w którym sporządzona została kwestionowana opinia biegłego. Opinia ta dotyczyła takiego samego asortymentu towarów jak w niniejszej sprawie. W ocenie sądu oznacza to, iż oparcie decyzji organu celnego na opinii biegłego J. K. w sprawie dotyczącej zgłoszenia celnego nr [...] zostało przez skarżącego zaakceptowane. Sąd nie podziela także zarzutu skarżącej dotyczącego zastosowania dla ustalenia wartości celnej metody tzw. ostatniej szansy, o której mówi art. 29 Kodeksu celnego. Skarżący w powołanym już wniosku z [...] grudnia 2001 r. wniósł o jak najszybsze zwolnienie towaru. Na rozprawie skarżący zeznał, że począwszy od listopada organy celne kwestionowały wartość celną tekstyliów przywożonych przez różnych importerów. Zakwestionowane zostały m.in. wszystkie zgłoszenia celne złożone przez skarżącego. Zważywszy na trudno porównywalny pod względem cenowym asortyment towarów objętych kwestionowanym zgłoszeniem celnym, stwierdzenie zawarte w decyzji organu celnego iż nie dysponował odpowiednim materiałem porównawczym, jest w ocenie sądu zasadne nie powinno być kwestionowane. Ewentualne poszukiwanie materiałów w innych urzędach celnych zdecydowanie przedłużyłoby postępowanie przed organami celnymi, czego skarżący chciał uniknąć. Nie są także zasadne zastrzeżenia skarżącego podnoszone w stosunku do opinii biegłego J. K.. Skarżący w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji twierdził, iż wniósł o zastosowanie kwestionowanej opinii, w celu ograniczenia kosztów postępowania. Organ celny bowiem każdorazowo obciążał skarżącego kosztami wydania kolejnej opinii, a za każdym razem powoływał tego samego biegłego. W ocenie sądu, razie wątpliwości dotyczących opinii, skarżący powinien zażądać powołania innego biegłego na etapie toczącego się postępowania pierwszoinstancyjnego. Skarżący zlecił co prawda biegłym z Naczelnej Organizacji Technicznej opracowanie opinii w zakresie wyceny tekstyliów, jednakże opinia ta nie została złożona w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, mimo, że została sporządzona w grudniu 2001 r., a więc przed zakończeniem postępowania celnego. Dyrektor Izby Celnej zasadnie zakwestionował treść tej opinii jako podstawę do ustalenia wartości celnej przywożonych przez skarżącego tekstyliów podnosząc, iż opinia nie konkretyzuje źródeł, na podstawie których została sporządzona, nie wiadomo także, w jakiej wysokości zostały uwzględnione marże handlowe, cło i podatki. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w niniejszej sprawie naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy ani naruszenia przepisów merytorycznych skutkujących wadliwością rozstrzygnięć, dlatego opierając się na przepisie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło