V SA 617/03
WyrokWSA w Warszawie2004-04-20
Skład orzekający: Sędzia NSA - Hanna Szafrańska-Falkiewicz, Sędzia NSA - Stanisław Kaliński, Sędzia NSA - Barbara Wasilewska (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rabat wyszczególniony na fakturze handlowej powinien być uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej towaru, czy też może być traktowany jako prowizja za usługi magazynowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że rabat wyszczególniony na fakturze handlowej, który został uwzględniony w rozliczeniach finansowych z dostawcą, stanowi podstawę do korekty wartości celnej towaru. Prowizja za usługi magazynowania, nawet jeśli wynika z odrębnej umowy, nie może być utożsamiana z rabatem widniejącym na fakturze importowej, jeśli dokumenty księgowe i umowy nie potwierdzają takiego powiązania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego uznającą zgłoszenie celne Centrali Farmaceutycznej "C." za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej. Organ celny stwierdził, że importer nie uwzględnił rabatu 12% widniejącego na fakturze handlowej przy zgłoszeniu celnym, co skutkowało zaniżeniem wartości celnej. Skarżąca twierdziła, że wyszczególniona kwota to prowizja za usługi magazynowania, a nie rabat.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Hanna Szafrańska-Falkiewicz, Sędzia NSA - Stanisław Kaliński, Sędzia NSA - Barbara Wasilewska (spr.), Protokolant - Piotr Kraczowski, po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi C. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe - oddala skargę -
Decyzją z dnia [...].01.2003 r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].09.2002 r. Nr [...], którą uznał zgłoszenie celne z dnia [...].09.1999 r. dokonane przez Centralę Farmaceutyczną "C." za nieprawidłowe.
Jak wynika z uzasadnienia powyższej decyzji, towar objęty uprzednio procedurą składu celnego został zgłoszony w dniu [...].09.1999 r. do objęcia go procedurą dopuszczenia do obrotu. Do zgłoszenia celnego załączono fakturę handlową Nr [...] z dn. [...].09.1998 r. wystawioną przez eksportera, firmę "P." z wyszczególnionym rabatem w wysokości 12 % oraz deklarację wartości celnej. Z powyższych dokumentów, zdaniem organu celnego, wynikało, że wartość towaru wynosiła – bez uwzględnienia rabatu –2 566,00 USD.
Towary zostały następnie zwolnione dla użycia w celach określonych przez procedurę celną, jaką zostały objęte. W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniach 23.11.2001 r. – 29.01.2001 r. przez funkcjonariuszy Powtórnej Kontroli Celnej Urzędu Celnego w W. w siedzibie firmy importera stwierdzono, iż przy zgłaszaniu towarów do procedury dopuszczenia do obrotu w zgłoszeniu celnym firma nie uwzględniła rabatu uwidocznionego na fakturze handlowej i nie zadeklarowała rzeczywistej wartości celnej importowanych towarów.
Postanowieniem z dnia [...].06.2002 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie deklarowanej wartości celnej towaru i następnie decyzją z dnia [...].09.2002 r. uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej i ponownie orzekł w tym zakresie z uwzględnieniem widocznego na fakturze importowej rabatu.
Na skutek odwołania złożonego przez Centralę Farmaceutyczną "C.", Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Stwierdził, ze wartością celną towarów jest cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 Kodeksu celnego. Na podstawie wniosku o dokonanie zgłoszenia celnego i dokumentów przedstawionych przez importera następuje ustalenie wartości celnej towaru.
Zgodnie z treścią art. 83 § 1 Kodeksu Celnego, organ celny może dokonać kontroli zgłoszenia celnego i zgodnie z § 2 powołanego przepisu kontrolować dokumenty i dane handlowe dotyczące operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem.
Uprawnienie do przeprowadzenia kontroli wynika również z przepisów Kodeksu Wartości Celnej (Porozumienie w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r., załącznik do Dz.U. z 1995 r. , poz. 2183).
W tym trybie przeprowadzona kontrola ujawniła, zdaniem organów celnych, że wartość celna w dniu dokonywania zgłoszenia celnego została ustalona w sposób nieprawidłowy. Kwota rabatu, jaki otrzymała firma od eksportera nie została uwzględniona przy określaniu wartości celnej sprowadzonego towaru. Kwota ta uwidoczniona została w fakturze handlowej i wynikała z udzielonego rabatu w wysokości 12 %. W czasie kontroli dokumentów ujawniono fakt, że strona zapłaciła eksporterowi z tytułu sprowadzonego towaru kwotę niższą tj. z uwzględnieniem rabatu.
W trakcie postępowania wyjaśniającego firma "C." wyjaśniała, iż rabat, który jest wyszczególniony na fakturach nie jest rabatem, a jedynie prowizją będącą wynagrodzeniem z tytułu świadczenia usług składowania i w związku z tym firma nie miała żadnego obowiązku zgłaszania organom celnym informacji o tego rodzaju świadczeniu, gdyż prowizja nie ma znaczenia przy ustalaniu wartości celnej towaru.
Zdaniem organu celnego, zgodnie z umową na skład celny podpisaną w dniu [...].04.1999 r. pomiędzy "P." i Centralą Farmaceutyczną "C.", skarżąca może otrzymywać prowizję w wys. 2 do 4 % za prowadzenie składu celnego, jednakże muszą być spełnione określone warunki.
W trakcie przeprowadzanej kontroli zgłoszenia celnego ujawniona została umowa No.[...] z tego samego dnia, tj. [...].04.1999 r. z tym samym dostawcą, określająca "ogólne warunki sprzedaży". Z art. 4 tej umowy wynika, że "C." uprawniony będzie do rabatu na zakupy dokonane od dostawcy, określając jednocześnie typ i warunki przysługującego rabatu. Ani w umowie ani w fakturach dołączonych do niniejszego zgłoszenia nie ma żadnego zapisu mówiącego, że rabat uwidoczniony na fakturach należy traktować jako prowizję udzieloną Centrali Farmaceutycznej z tytułu składowania towaru w składzie celnym.
W umowie wskazano, że faktura zawierająca prowizję będzie specjalnie wystawiona przez "P." na podstawie sprzedaży farmaceutyków za wcześniejszy okres, a dopiero na jej podstawie będzie realizowana płatność. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w W.okoliczność ta potwierdza fakt, że rabat na fakturze i prowizja, o której mowa jest w umowie, nie są tym samym rodzajem świadczeń handlowych. W związku z powyższym, Dyrektor Izby Celnej w W. uznał, że stan faktyczny sprawy uzasadnia rozstrzygnięcie dokonane przez organ I instancji.
Zatem skoro w rozliczeniach finansowych z dostawcą przedmiotowych leków była uwzględniona kwota pomniejszona o rabat wyszczególniony w fakturach handlowych, którą to okoliczność wykazała kontrola, to zgodnie z treścią art. 85 § 1 Kodeksu celnego winna nastąpić korekta zgłoszenia celnego. Uprawnienia organów celnych do kontroli zgłoszenia celnego wynikają również z przepisów Kodeksu Wartości Celnej 9 Porozumienie w sprawie stosowania Artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r. ratyfikowanego przez Polskę w dniu 01.07.1995 r. - zał. do Dz.U. z 1995 r., nr 98, poz. 483). Ponadto Dyrektor UC w W. podnosi, że organy celne mogły skorzystać z możliwości jakie daje art. 83 Kodeksu celnego, skoro strona nie wystąpiła o zmianę wartości celnej, mimo, iż wiedziała, że cena importowanych towarów uległa zmianie i winna była wystąpić do właściwego Urzędu Celnego z wnioskiem o ponowną kontrolę zgłoszenia celnego
Powyższą decyzję zaskarżyła Centrala Farmaceutyczna "C." wnosząc o jej uchylenie. Skarżący wskazał, że na podstawie umowy z dnia [...].04.1998r. zagwarantowaną miał prowizję za magazynowanie produktów firmy P. ustaloną na poziomie 2-4%, liczonej od wartości zafakturowanej sprzedaży. Prowizja niniejsza nosi cechy obligatoryjności. Strona miała również prawo do ewentualnych rabatów, które mogły być udzielane przez dostawcę na fakturach zanim C. wypracować miał zysk. Organ celny prowadząc postępowanie wyjaśniające nie odniósł się do tego, jakie wartości były prowizją a jakie wartości mogły być ewentualnym rabatem. Tym samym przyjmując całą kwotę opisaną na fakturze jako rabat i nie rozgraniczając części przypadającej na obligatoryjną prowizję, naruszył art. 122 Ordynacji podatkowej i art.191 tej ustawy dokonując dowolnej oceny dowodów, naruszającej zasadę prawdy obiektywnej.
Ponadto, zdaniem skarżącego, ewentualna możliwość wystąpienia z wnioskiem o korektę wartości celnej jest uprawnieniem przypisanym wyłącznie stronie postępowania celnego (tj. importerowi). Dodatkowo wniosek taki powinien być udokumentowany dokumentacją finansową, z której wynikają obiektywne i wymierne dane. Importer może jednak nie skorzystać z przysługującego uprawnienia, gdyż w jego opinii wartość celna importowanych towarów została podana prawidłowo na dzień zgłoszenia celnego zgodnie z art. 85 Kodeksu Celnego.
W odpowiedzi na skargę, organ celny wnosił o jej oddalenie. Podniósł argumenty zbieżne z treścią zaskarżonej decyzji. Nadto, zdaniem Dyrektora Izby Celnej, nie doszło do naruszenia przez organy administracji celnej art. 85 § 1 Kodeksu celnego, gdyż w świetle art. 83 § 1 Kodeksu celnego organ może dokonać kontroli zgłoszenia celnego z urzędu lub na wniosek zgłaszającego, a w konsekwencji także z urzędu lub na wniosek wydać decyzję o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, (art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego). Jednocześnie organ celny stwierdził, że z dokumentów zebranych w sprawie nie wynika fakt otrzymywania przez importera prowizji za prowadzenie składu celnego, która ma charakter fakultatywny. Zdaniem organu celnego, strona nie wykazała, że rabat wyszczególniony na fakturach towarowych jest właśnie prowizją udzieloną za prowadzenie składu celnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje:
W postępowaniu celnym stosuje się w całości przepisy działu IV Ordynacji podatkowej, a więc również art. 122 i 187. Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej, a więc organ prowadzący postępowanie ma obowiązek przeprowadzenia z urzędu dowodów mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu rzeczy. Następnie organ ma obowiązek zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Dotychczasowe orzecznictwo NSA wskazywało na powinność przyczynienia się strony do zebrania materiału dowodowego z jednoczesnym podkreśleniem obowiązku ustalenia przez organ celny prawdy obiektywnej.
Głównym problemem w sprawie niniejszej jest charakter uwidocznionej w fakturze importowej pozycji "D. 12 %". Organ celny twierdzi, że jest to rabat mający znaczenie przy ustalaniu wartości celnej, natomiast firma "C." wyjaśnia, że rabat na fakturze handlowej to pomyłka w świetle treści umowy zawartej z firmą "P. " na prowadzenie składu celnego z dnia [...].04.1998 r. oraz umowy zawartej tego samego dnia "Ogólne warunki sprzedaży". Na rozprawie w dniu 20.04.2004 r. przedstawiciel strony wyjaśnił mechanizm realizacji umowy.
Z wyjaśnień złożonych na rozprawie wynika, że eksporter wystawiał fakturę handlową prowizorycznie na produkty dostarczane do składu celnego. Natomiast faktura, którą "P. " przysłała do realizacji była to faktura końcowa – miesięczna, po uzyskaniu raportu, co do ilości i rodzaju sprzedanych produktów ze składu celnego poprzedniego miesiąca. Dopiero na podstawie tej faktury "C." realizował zapłatę, przy czym zarobioną prowizję mógł realizować przez odjęcie od kwoty należnej za każdy miesiąc od faktury wystawionej zgodnie z art. 3.4. umowy o sprzedaży.
Wyjaśnienia te, jak zebrany w sprawie materiał dowodowy w postaci faktury oraz umów z dnia [...].04.1998 r., Umowy na magazynowanie i "Ogólne warunki sprzedaży" zawartych pomiędzy Centralą Farmaceutyczną "C." i P." INC, jednoznacznie wskazują na fakt, iż prowizja otrzymywana przez Centralę Farmaceutyczną "C." z tytułu świadczenia na rzecz "P." INC usług magazynowania towarów nie może być utożsamiana z rabatem uwidocznionym na fakturze importowej dołączonej do przedmiotowego zgłoszenia celnego. Umowa zawarta pomiędzy "C." i dostawcą zatytułowana "Ogólne warunki sprzedaży" przewiduje możliwość przyznania Centrali Farmaceutycznej "C." rabatu na zakupy dokonane dostawcy. Potwierdza tę okoliczność faktura handlowa załączona do zgłoszenia, zawierająca adnotacje "D.", zaś dokumenty księgowe wskazują, że rozliczenie między skarżącą a dostawcą dokonane zostały z pomniejszeniem umieszczonego na fakturach rabatu.
Zatem nie ma podstaw do kwestionowania zarówno prawidłowości przeprowadzenia kontroli zgłoszenia celnego z urzędu w świetle art. 23 § 1 i § 9 oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego. W przypadku, gdy ostateczna wartość transakcji ulega faktycznej korekcie po zwolnieniu towaru, wartość celna winna być skorygowana w oparciu o dokumenty, z których wynika fakt dokonania korekty ceny faktycznie zapłaconej lub należnej. Faktura handlowa załączona do przedmiotowego zgłoszenia celnego stanowiła podstawę do ustalenia wartości towaru z uwzględnieniem rabatu wyszczególnionego w dokumencie handlowym.
Brak jest podstaw do przyjęcia za zasadny zarzutu z art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, ponieważ organ celny w sposób skuteczny i wyczerpujący zebrał i dokonał oceny materiału dowodowego.
W związku z powyższym, sąd administracyjny na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło