V SA 618/03

WyrokWSA w Warszawie2004-04-28

Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak, Ewa Jóźków, Barbara Mleczko-Jabłońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rabat handlowy uwidoczniony na fakturze handlowej, który został uwzględniony w rozliczeniach finansowych z dostawcą, powinien zostać uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej towaru, czy też może być traktowany jako prowizja za usługi magazynowania?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organów celnych, że rabat handlowy uwidoczniony na fakturze handlowej, który został uwzględniony w rozliczeniach finansowych z dostawcą, powinien zostać uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej towaru. Prowizja za usługi magazynowania, nawet jeśli wynikała z odrębnych umów, nie mogła być utożsamiana z rabatem handlowym widniejącym na fakturach dołączonych do zgłoszenia celnego. W związku z tym, uznano zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego uznającą zgłoszenie celne firmy "C." SA za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej. Firma zgłosiła towar do procedury dopuszczenia do obrotu, załączając faktury z wyszczególnionym rabatem. Kontrola celna wykazała, że przy zgłoszeniu nie uwzględniono rabatu, a firma zapłaciła niższą kwotę z jego uwzględnieniem. Firma twierdziła, że rabat to prowizja za usługi składowania, jednak organy celne i sąd uznały, że rabat handlowy jest odrębny od prowizji i powinien być uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia NSA - Ewa Jóźków (spr.), Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant - Katarzyna Kotulińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi [...] "C." SA w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe - skargę oddala - Zaskarżoną decyzją z dnia [...].01.2003 r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].07.2002 r. Nr [...], uznającą zgłoszenie celne z dnia [...].08.1999 r. dokonane przez A. za nieprawidłowe. Jak wynika z uzasadnienia powyższej decyzji, towar objęty uprzednio procedurą składu celnego został zgłoszony w dniu [...].08.1999 r. do procedury dopuszczenia do obrotu. Do zgłoszenia celnego załączono faktury handlowe nr [...] z dn. [...].06.1999 r. i nr [...] z dnia [...].05.1999 r. wystawione przez eksportera, firmę B. z wyszczególnionym rabatem w wysokości 12% i 10 % oraz deklarację wartości celnej. Z powyższych dokumentów, zdaniem organu celnego, wynikało, że wartość towaru wynosiła – bez uwzględnienia rabatu – [...]. Towary zostały następnie zwolnione dla użycia w celach określonych przez procedurę celną, jaką zostały objęte. W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniach [...].11.2001 r. – [...].01.2001 r. przez funkcjonariuszy Powtórnej Kontroli Celnej Urzędu Celnego w W. w siedzibie firmy importera stwierdzono, iż przy zgłaszaniu towarów do procedury dopuszczenia do obrotu w zgłoszeniu celnym firma nie uwzględniła rabatu uwidocznionego na fakturze handlowej i nie zadeklarowała rzeczywistej wartości celnej importowanych towarów. Ponadto w trakcie kontroli A. przekazała notę kredytową nr [...] z dnia [...].08.1999 r. wystawioną przez firmę B. obniżającą wartość importowanego leku o nazwie U. o 10% jego wartości. Postanowieniem z dnia [...].06.2002 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie deklarowanej wartości celnej towaru i następnie decyzją z dnia [...].07.2002 r. uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej i ponownie orzekł w tym zakresie z uwzględnieniem uwidocznionego na fakturze importowej rabatu. Po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez A., Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Stwierdził, ze wartością celną towarów jest cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 Kodeksu celnego. Na podstawie wniosku o dokonanie zgłoszenia celnego i dokumentów przedstawionych przez importera następuje ustalenie wartości celnej towaru. Zgodnie z treścią art. 83 § 1 Kodeksu Celnego, organ celny może dokonać kontroli zgłoszenia celnego i zgodnie z § 2 powołanego przepisu kontrolować dokumenty i dane handlowe dotyczące operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem. Uprawnienie do przeprowadzenia kontroli wynika również z przepisów Kodeksu Wartości Celnej (Porozumienie w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r., załącznik do Dz.U. z 1995 r. , poz. 2183). Przeprowadzona w tym trybie kontrola ujawniła, zdaniem organów celnych, że wartość celna w dniu dokonywania zgłoszenia celnego została ustalona w sposób nieprawidłowy. Kwota rabatu, jaki otrzymała firma od eksportera nie została uwzględniona przy określaniu wartości celnej sprowadzonego towaru. Kwota ta uwidoczniona została w fakturze handlowej i wynikała z udzielonego rabatu w wysokości 12% i 10 %. W czasie kontroli dokumentów ujawniono fakt, że strona zapłaciła eksporterowi z tytułu sprowadzonego towaru kwotę niższą tj. z uwzględnieniem rabatu. W trakcie postępowania wyjaśniającego firma A. wyjaśniała, iż rabat, który jest wyszczególniony na fakturach nie jest rabatem, a jedynie prowizją będącą wynagrodzeniem z tytułu świadczenia usług składowania i w związku z tym firma nie miała żadnego obowiązku zgłaszania organom celnym informacji o tego rodzaju świadczeniu, gdyż prowizja nie ma znaczenia przy ustalaniu wartości celnej towaru. Zdaniem organu celnego, zgodnie z umową na skład celny podpisaną w dniu [...].04.1999 r. nr [...] pomiędzy B. i A., skarżąca może otrzymywać prowizję w wys. 2 do 4 % z tytułu świadczenia usług składowania towarów w składzie celnym, jednakże muszą być spełnione określone warunki. W trakcie przeprowadzanej kontroli ujawniona została umowa z tego samego dnia, tj. [...].04.1999 r.o o nr. [...] zawarta z tym samym dostawcą, określająca "ogólne warunki sprzedaży". Z art. 4 tej umowy wynika, że A. uprawniony będzie do rabatu na zakupy dokonane od dostawcy, określając jednocześnie typ i warunki przysługującego rabatu. Ani w umowie ani w fakturach dołączonych do niniejszego zgłoszenia nie ma żadnego zapisu mówiącego, że rabat uwidoczniony na fakturach należy traktować jako prowizję udzieloną A. z tytułu składowania towaru w składzie celnym. W umowie wskazano, że faktura zawierająca prowizję będzie specjalnie wystawiona przez B. na podstawie sprzedaży farmaceutyków za wcześniejszy okres, a dopiero na jej podstawie będzie realizowana płatność. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w W. okoliczność ta potwierdza fakt, że rabat na fakturze i prowizja, o której mowa jest w umowie, nie są tym samym rodzajem świadczeń handlowych. W związku z powyższym, Dyrektor Izby Celnej w W. uznał, że stan faktyczny sprawy uzasadnia rozstrzygnięcie dokonane przez organ I instancji. Zatem skoro w rozliczeniach finansowych z dostawcą przedmiotowych leków była uwzględniona kwota pomniejszona o rabat wyszczególniony w fakturach handlowych, którą to okoliczność wykazała kontrola, to zgodnie z treścią art. 85 § 1 Kodeksu celnego winna nastąpić korekta zgłoszenia celnego. Uprawnienia organów celnych do kontroli zgłoszenia celnego wynikają również z przepisów Kodeksu Wartości Celnej (Porozumienie w sprawie stosowania Artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r. ratyfikowanego przez Polskę w dniu 01.07.1995 r.- zał. Do Dz.U. z 1995 r. nr 98, poz. 483). Ponadto Dyrektor IC w W. podnosi, że organy celne mogły skorzystać z możliwości jakie daje art. 83 Kodeksu celnego, skoro strona nie wystąpiła o zmianę wartości celnej, mimo, iż wiedziała, że cena importowanych towarów uległa zmianie i winna była wystąpić do właściwego Urzędu Celnego z wnioskiem o ponowną kontrolę zgłoszenia celnego Powyższą decyzję zaskarżyła A. wnosząc o jej uchylenie. W skardze oraz w piśmie procesowym z dnia 20.04.2004 r. Skarżąca wskazała, że na podstawie umowy z dnia [...].04.1998r. zagwarantowaną miała prowizję za magazynowanie produktów firmy B. ustaloną na poziomie 2-4%, liczonej od wartości zafakturowanej sprzedaży. Prowizja niniejsza nosi cechy obligatoryjności. Strona miała również prawo do ewentualnych rabatów, które mogły być udzielane przez dostawcę na fakturach zanim A. wypracować miał zysk. Organ celny prowadząc postępowanie wyjaśniające nie odniósł się do tego, jakie wartości były prowizją a jakie wartości mogły być ewentualnym rabatem. Tym samym przyjmując całą kwotę opisaną na fakturze jako rabat i nie rozgraniczając części przypadającej na obligatoryjną prowizję, naruszył art. 122 Ordynacji podatkowej i art.191 tej ustawy dokonując dowolnej oceny dowodów, naruszającej zasadę prawdy obiektywnej. Ponadto, zdaniem skarżącej, ewentualna możliwość wystąpienia z wnioskiem o korektę wartości celnej jest uprawnieniem przypisanym wyłącznie stronie postępowania celnego (tj. importerowi). Dodatkowo wniosek taki powinien być udokumentowany dokumentacją finansową, z której wynikają obiektywne i wymierne dane. Importer może jednak nie skorzystać z przysługującego uprawnienia, gdyż w jego opinii wartość celna importowanych towarów została podana prawidłowo na dzień zgłoszenia celnego zgodnie z art. 85 Kodeksu Celnego. W odpowiedzi na skargę, organ celny wnosił o jej oddalenie. Podniósł argumenty zbieżne z treścią zaskarżonej decyzji. Nadto, zdaniem Dyrektora Izby Celnej, nie doszło do naruszenia przez organy administracji celnej art. 85 § 1 Kodeksu celnego, gdyż w świetle art. 83 § 1 Kodeksu celnego organ może dokonać kontroli zgłoszenia celnego z urzędu lub na wniosek zgłaszającego, a w konsekwencji także z urzędu lub na wniosek wydać decyzję o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, (art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego ). Jednocześnie organ celny stwierdził, że z dokumentów zebranych w sprawie nie wynika fakt otrzymywania przez importera prowizji za prowadzenie składu celnego, która ma charakter fakultatywny. Zdaniem organu celnego, strona nie wykazała, że rabat wyszczególniony na fakturach towarowych jest właśnie prowizją udzieloną za prowadzenie składu celnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny, właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył co następuje. W postępowaniu celnym stosuje się w całości przepisy działu IV Ordynacji podatkowej, a więc również art. 122 i 187. Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej, a więc organ prowadzący postępowanie ma obowiązek przeprowadzenia z urzędu dowodów mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu rzeczy. Następnie organ ma obowiązek zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Dotychczasowe orzecznictwo NSA wskazywało na powinność przyczynienia się strony do zebrania materiału dowodowego z jednoczesnym podkreśleniem obowiązku ustalenia przez organ celny prawdy obiektywnej. Głównym problemem w sprawie niniejszej jest charakter uwidocznionej w fakturach dołączonych do zgłoszenia celnego pozycji "Discount 10 %" i "Discount 12 %". Organ celny twierdzi, że jest to rabat mający znaczenie przy ustalaniu wartości celnej, natomiast firma A. wyjaśnia, że był to rabat w wysokości 10% oraz należna prowizja za prowadzenie składu celnego w wysokości 2-4 %. Na poparcie swojego twierdzenia strona powołuje treść umów zawartych z firmą B. na prowadzenie składu celnego z dnia [...].04.1998 r. oraz umowy zawartej tego samego dnia "Ogólne warunki sprzedaży". Na rozprawie w dniu 21.04.2004 r. oraz w piśmie procesowym z dnia 20.04.2004 r. przedstawiciel strony wyjaśnił mechanizm realizacji umowy. Z wyjaśnień wynika, że leki obejmowane były procedurą składu celnego na podstawie faktur, które nie były podstawą płatności, zawierały bowiem cenę obejmującą zarówno rabat handlowy jak i prowizję za świadczone usługi magazynowania. Natomiast faktura, którą B. przysłała do realizacji była to faktura końcowa po uzyskaniu raportu, co do ilości i rodzaju sprzedanych produktów ze składu celnego poprzedniego miesiąca. Dopiero na podstawie tej faktury A. realizował zapłatę, przy czym zarobioną prowizję mógł realizować przez odjęcie od kwoty należnej za każdy miesiąc od faktury wystawionej zgodnie z art. 3.4. umowy o sprzedaży. Przedstawiciel skarżącej złożył do akt sprawy nowe dokumenty, potwierdzające w jego ocenie schemat rozliczeń między stronami umowy. Podniósł, iż według załączonej do umowy "Ogólne warunki sprzedaży" specyfikacji, wartość rabatu na leki objęte przedmiotowym zgłoszeniem celnym wynosiła odpowiednio: dla leków o nazwie S. i U. – 10%. Na fakturze załączonej do zgłoszenia celnego dla leku o nazwie U. podano upust w wysokości 12 %, co w ocenie skarżącej wskazuje, że oprócz rabatu upust wskazany na fakturze obejmował także prowizję za składowanie towarów w składzie celnym. Sąd podziela stanowisko organów celnych, iż wyjaśnienia te, jak zebrany w sprawie materiał dowodowy w postaci ujawnionych faktur oraz umów z dnia [...].04.1998 r., tj. "Umowy na magazynowanie" i "Ogólne warunki sprzedaży" zawartych pomiędzy Centralą Farmaceutyczną A. i B. INC, jednoznacznie wskazują na fakt, iż prowizja otrzymywana przez Centralę Farmaceutyczną A. z tytułu świadczenia na rzecz B. INC usług magazynowania towarów nie może być utożsamiana z rabatem uwidocznionym na fakturach handlowych dołączonych do przedmiotowego zgłoszenia celnego. Umowa zawarta pomiędzy A. i dostawcą zatytułowana "Ogólne warunki sprzedaży" przewiduje możliwość przyznania A. rabatu na zakupy dokonane dostawcy. Potwierdzają tę okoliczność faktury handlowe załączone do zgłoszenia, zawierające adnotacje "Discount", zaś dokumenty księgowe wskazują, że rozliczenie między skarżącą a dostawcą dokonane zostały z pomniejszeniem umieszczonego na fakturach rabatu. Nie ma racji skarżąca twierdząc, iż rabat handlowy nie mógł przekraczać wysokości określonych w specyfikacji stanowiącej załącznik do umowy. W pkt 4.4 umowy wskazano, że dostawca może wg uznania udzielić A. dodatkowego rabatu handlowego. Dlatego też 12% Discount zawarty na fakturze na lek U. nie oznacza, że zawierał on w swej treści także opłatę za składowanie towarów w składzie celnym. Potwierdzeniem tego, że ujęte na fakturach upusty obejmują wyłącznie rabat handlowy jest także fakt, że obie faktury załączone do zgłoszenia celnego powołują się na umowę o nr [...], a więc na umowę "Ogólne warunki sprzedaży". Wypowiadając się w kwestii dołączonych na rozprawie dokumentów Sąd stwierdza, że dokumenty te były znane i istniały w trakcie postępowania prowadzonego przed organami celnymi. Powinny więc być złożone w trakcie trwającego postępowania celnego. Sąd ocenia prawidłowość rozstrzygnięć organów administracji państwowej według stanu prawnego i materiału zgromadzonego na dzień wydania decyzji. Ewentualne nowe, istotne dowody, istniejące w dniu wydania decyzji a nie znane organowi, który wydał zaskarżoną decyzję, mogą być przesłanką do wznowienia postępowania. Zatem nie ma podstaw do kwestionowania zarówno prawidłowości przeprowadzenia kontroli zgłoszenia celnego z urzędu w świetle art. 23 § 1 i § 9 oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego. W przypadku, gdy ostateczna wartość transakcji ulega faktycznej korekcie po zwolnieniu towaru, wartość celna winna być skorygowana w oparciu o dokumenty, z których wynika fakt dokonania korekty ceny faktycznie zapłaconej lub należnej. Faktura handlowa załączona do przedmiotowego zgłoszenia celnego stanowiła podstawę do ustalenia wartości towaru z uwzględnieniem rabatu wyszczególnionego w dokumencie handlowym. Brak jest podstaw do przyjęcia za zasadny zarzutu z art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, ponieważ organ celny w sposób skuteczny i wyczerpujący zebrał i dokonał oceny materiału dowodowego. W związku z powyższym, sąd administracyjny na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło