V SA/Wa 1/12

Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z.P.O."R." Sp. z o.o. w C. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie: odmowy rozłożenia na raty zapłaty zaległości postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z.P.O."R." Sp. z o.o. w C. , dalej: "spółka" albo "skarżąca" wystąpiła z wnioskiem (sporządzonym na urzędowym formularzu PPPr) o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podniosła zarzuty przeciwko skarżonej decyzji. W oświadczeniu o majątku i dochodach spółka wskazała, że jej kapitał zakładowy wynosi 128.000,00 zł, wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok wynosi 1.018.148 zł, natomiast w ostatnim roku obrotowym spółka uzyskała zysk w wysokości 19.824 zł. Skarżąca posiada rachunki bankowe w bankach: B. S.A. (- 132.319,60 zł) oraz P. S.A. ( - 99.198,20 zł). W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia złożonych dokumentów oraz przedstawienia dodatkowych informacji skarżąca złożyła kopie zeznania podatkowego CIT-8 za 2010 r., deklaracje dla podatku od towarów i usług za listopad 2011 r. i grudzień 2011 r. oraz styczeń 2012 r., kopie ewidencji środków trwałych, wyciągi z posiadanych rachunków bankowych. Ponadto, skarżąca oświadczyła, że nie złożyła jeszcze zeznania podatkowego CIT-8 za 2011 r., nie posiada aktualnej, ostatecznej wersji rachunku zysków i strat oraz bilansu, w dwóch ostatnich latach nie nabywała ani nie zbywała nieruchomości i ruchomości. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej " p.p.s.a", właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Sąd może zwolnić jednostkę organizacyjną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że co do zasady, każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Prawo pomocy ma charakter szczególny i dlatego z uprawnienia tego mogą skorzystać jedynie podmioty, które wykażą, że znajdują się w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowi wpis sądowy w kwocie 200 zł oraz stan faktyczny sprawy, brak uzasadnienia dla przyznania skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie. Analiza oświadczeń zawartych w urzędowym formularzu PPPr oraz złożonych dokumentów prowadzi do stwierdzenia, że spółka na prawo pomocy nie zasługuje, bowiem nie wykazała braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z przedstawionego zeznania podatkowego CIT-8 za 2010 r. wynika, że spółka w 2010 roku uzyskała dochód z prowadzonej działalności gospodarczej ([...] zł) (uzyskując przychody w znacznej wysokości (([...] zł) oraz ponosząc koszty uzyskania przychodów w kwocie ([...] zł). Wysokość obrotu wskazuje, że spółka prowadzi działalność gospodarcza w znacznych rozmiarach. Przedstawione deklaracje dla podatku od towarów i usług (VAT-7), za listopad 2011 r. i grudzień 2011 r. oraz styczeń 2012 r. również wskazują, że skarżąca prowadzi aktywną działalność gospodarczą. Ponadto skarżąca posiada znaczny majątek, co wynika z przedstawionej ewidencji środków trwałych. Wymienione składniki majątkowe stanowią przede wszystkim maszyny i urządzenia związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, ale nie oznacza to, że spółka nie posiada majątku. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca wskazała, że posiada środki trwałe o wartości 1.018.148 zł. Odnosząc się do przedstawionych wyciągów bankowych, które wskazują ujemne salda zauważyć warto, że przedsiębiorcy uzyskują inne warunki prowadzenia rachunków bankowych niż osoby fizyczne. Dlatego też inaczej należy oceniać okoliczność braku środków finansowych na rachunkach bankowych firm. Zauważyć należy, że banku w P. SA skarżąca posiada dopuszczalne saldo debetowe w wysokości 100.000 zł, a w banku B. SA w wysokości 150.000 zł - przy ujemnym stanie konta wynoszącym 1.471,91 zł. Mając na uwadze, że wpis w niniejszej sprawie wynosi 200 zł, stwierdzić należy, że skarżąca ma możliwość jego uiszczenia. Ponadto, pamiętać należy, że zastosowanie przez ustawodawcę w art. 246 § 2 p.p.s.a. pojęcia "środków" nie może zostać ograniczone wyłącznie do środków pieniężnych (zob. postanowienie NSA z 19 października 2005r., sygn. akt I FZ 467/05), a w świetle utrwalonej linii orzecznictwa przyznanie stronie prawa pomocy powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez nią środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 6 października 2004 r., GZ 61/04). Taka zaś sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie. Skarżąca uzyskała dochód z działalności gospodarczej w ostatnim roku i posiada majątek. Dysponuje więc możliwościami zgromadzenia środków finansowych w drodze gospodarowania posiadanymi dobrami, co wynika choćby z przeprowadzanych doraźnie transakcji handlowych. W ocenie referendarza sądowego wysokość uzyskiwanych przychodów i wielkość posiadanego majątku jest nieproporcjonalna do wysokości wpisu sądowego, który wynosi 200 złotych. Biorąc pod uwagę powyższe, jak również okoliczność, że koszty sądowe jako należności budżetu państwa należy uiszczać na równi z innymi koniecznymi wydatkami obciążającymi skarżącą, a warunkiem przyznania stronie prawa pomocy w zakresie częściowym jest wykazanie przez wnioskodawcę, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, uznać należy, że przyznanie skarżącej prawa pomocy nie jest zasadne. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.