V SA/Wa 1001/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia WSA Małgorzata Rysz po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi F. A. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ... lutego 2012 r. Nr ... w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Pismem z dnia ... kwietnia 2011 r. F. A. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z ... lutego 2012 r. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując, iż w jego ocenie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W razie ewentualnego uwzględnienia skargi przez WSA, Skarżący poniesie negatywne konsekwencje spóźnionej ochrony sądowej. Wyjazd Skarżącego z Polski przed rozpoznaniem sprawy pozbawi go możliwości osobistego uczestnictwa w postępowaniu, a tym samym skorzystania w pełnym zakresie z prawa do sądu. Ponadto legalny pobyt skarżącego został przesunięty jedynie do czasu wydania decyzji z dnia ... lutego 2012 r. W chwili wydawania zatem nowej decyzji w sprawie (w sytuacji uchylenia zaskarżonej decyzji przez Sąd), Skarżący będzie przebywał na terytorium Polski już nielegalnie. Udzielona przez Sąd ochrona będzie zatem iluzoryczna, bo z innego powodu niż pierwotny Skarżącego spotka odmowa wydania zezwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. nr 0, poz. 270), dalej ustawy p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych zawartym w wymienionym przepisie. Instytucja wstrzymania wykonania ma bowiem charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przesłanką niezbędną przyznania ochrony tymczasowej jest także możliwość wykonania aktu, którego dotyczy wniosek. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Ww. zasady nie można jednakże stosować bez pełnej analizy stanu prawnego i faktycznego sprawy. W okolicznościach konkretnej sprawy można bowiem rozważać wstrzymanie wykonania decyzji odmownej w takim znaczeniu, że wstrzymaniu podlegać będą skutki prawne, które decyzja ta wywołuje. Dlatego też, samo to, że dany akt jest rozstrzygnięciem odmawiającym przyznania uprawnienia nie przesądza o konieczności odmowy przyznania stronie postępowania sądowego ochrony tymczasowej. O możliwości przyznania ochrony, na podstawie art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a, nie decyduje zatem rodzaj aktu będącego przedmiotem skargi, ale to, czy w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym w granicach sprawy zakończonej ostatecznym rozstrzygnięciem administracyjnym, w wyniku wstrzymania wykonania tego aktu, nastąpi ochrona strony, przed skutkami, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. Dokonując w tej sprawie oceny możliwości wystąpienia niekorzystnych dla strony skutków, wobec wydania aktu odmawiającego udzielenia zezwolenia na zamieszkanie w Polsce na podstawie art. 57 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006 r., Nr 234, poz. 1694 ze zm.) należało zatem rozważyć także, czy zaskarżonym aktem nałożono na stronę jakiekolwiek obowiązki, które mogłyby być wykonane w sposób dobrowolny lub przymusowy. Stosownie do treści art. 45 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemiec jest zobowiązany opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed upływem terminu okresu pobytu oznaczonego w wizie oraz przed upływem okresu ważności wizy, chyba że posiada ważny dokument uprawniający do pobytu na tym terytorium. Stwierdzić zatem należy, że wydanie ostatecznej decyzji o odmowie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony może skutkować powstaniem z mocy prawa po stronie cudzoziemca obowiązku opuszczenia terytorium RP, co w określonych warunkach może wiązać się z powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Jednakże uprawdopodobnienie tych okoliczności jest obowiązkiem strony, a Sąd nie jest uprawniony do ich domniemywania. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, zaistniały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Powołując orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2006r., o sygn. akt II OZ 501/06 należy wyjaśnić, iż przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. O takim potencjalnym niebezpieczeństwie jest mowa w powyższym przepisie i z tą sytuacją należy wiązać możliwość wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Przymusowe opuszczenie terytorium Polski przed zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego uniemożliwiłoby skarżącemu skorzystanie w pełnym zakresie z prawa do sądu i mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.