V SA/Wa 1002/19

WyrokWSA w Warszawie2020-01-17

Skład orzekający: Andrzej Kania, Mirosława Pindelska, Aleksandra Młyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prawidłowo ustalił wysokość refundacji składek na ubezpieczenia społeczne na kwotę 0 zł, gdy wniosek o refundację został złożony przed wyczerpaniem krajowego limitu pomocy de minimis w rolnictwie, ale wypłata przypadała na okres po jego wyczerpaniu?
Ratio decidendi
Organ prawidłowo ustalił wysokość refundacji składek na ubezpieczenia społeczne na kwotę 0 zł, ponieważ pomoc de minimis w rolnictwie jest udzielana na zasadach pomocy de minimis określonych w prawie Unii Europejskiej, a łączna kwota pomocy de minimis przyznanej w okresie trzech lat podatkowych nie może przekroczyć krajowego limitu. Pomoc de minimis uznaje się za przyznaną w dniu, w którym przedsiębiorstwo uzyskuje prawo do jej otrzymania, niezależnie od terminu wypłaty. W sytuacji, gdy krajowy limit pomocy de minimis został wyczerpany przed upływem terminu do wypłaty refundacji, jej przyznanie prowadziłoby do przekroczenia tego limitu, co jest niedopuszczalne.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o refundację składek na ubezpieczenia społeczne za IV kwartał 2018 r. Organ poinformował, że wyliczona przez stronę kwota refundacji różni się od kwoty wyliczonej przez PFRON, ponieważ krajowy limit pomocy de minimis w rolnictwie został osiągnięty. Strona wniosła o wydanie decyzji, prosząc o wypłatę refundacji. Organ wydał decyzję ustalającą wysokość refundacji na 0 zł, argumentując, że termin wypłaty przypadał na okres po wyczerpaniu limitu pomocy de minimis. Skarżący zarzucił naruszenie interesu prawnego i ponowne zajęcie negatywnego stanowiska, mimo wznowienia pomocy de minimis.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Asesor WSA - Aleksandra Młyńska, Protokolant st. specjalista - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości refundacji składek na ubezpieczenia społeczne oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej przez P. O. (dalej: Strona lub Skarżący) jest decyzja Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: organ lub Prezes PFRON) z ... 2019 r. nr ... o ustaleniu Stronie wysokości refundacji składek na ubezpieczenia społeczne za IV kwartał 2018 r. w wysokości 0 zł. Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym. Strona przekazała do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: Fundusz lub PFRON) wniosek o wypłatę refundacji składek na ubezpieczenia społeczne niepełnosprawnego rolnika lub rolnika zobowiązanego do opłacenia składek za niepełnosprawnego domownika Wn-U-A za lV kwartał 2018 r. w terminie określonym w § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra pracy i polityki społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie refundacji składek na ubezpieczenia społeczne osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1-158 ze zm.; dalej: rozporządzenie w sprawie refundacji składek), tj. do ostatniego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym upłynął termin do opłacenia składek za dany kwartał. Fundusz poinformował Stronę pismem z ... listopada 2018 r., że wyliczona przez nią wysokość przysługującej refundacji składek na ubezpieczenia społeczne za lV kwartał 2018 r. oraz kwota refundacji wyliczona przez PFRON różnią się. Przyczyną rozbieżności w wyliczonej kwocie był fakt, iż z obwieszczenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie wysokości wykorzystanego krajowego limitu skumulowanej pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (M.p. poz. 1105) wynikało, że górny krajowy limit skumulowanej kwoty pomocy de minimis w rolnictwie został osiągnięty. Pismem nadanym przez ePUAP dnia ... grudnia 2018 r. Strona złożyła wniosek o wydanie decyzji o wysokości przysługującej refundacji za lV kwartał 2018 r., w którym zwróciła się z prośbą o ponowne rozpoznanie wniosku, prosząc jednocześnie o wypłatę refundacji za ww. okres w kwocie 399 zł. Pismem z ... stycznia 2019 r. organ poinformował Stronę o wyznaczonym siedmiodniowym terminie na zapoznanie się oraz wypowiedzenie w przedmiocie zebranego materiału dowodowego w związku z toczącym się postępowaniem w sprawie ustalenia wysokości refundacji składek na ubezpieczenia społeczne za lV kwartał 2018 r. Pismem nadanym przez ePUAP dnia ... lutego 2019 r. Strona wyjaśniła, iż wniosek o refundację składek złożyła przed dniem, w którym nastąpiło osiągnięcie górnego krajowego limitu skumulowanej kwoty pomocy de minimis w rolnictwie. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes PEFRON wskazał, że zgodnie z art. 25c ust. 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 511 ze zm.; dalej: ustawa o rehabilitacji) refundacja składek na ubezpieczenia społeczne jest udzielana na zasadach pomocy de minimis, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej. Wyjaśnił, że z treści art. 3 pkt 3 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz. Urz. UE L 352 z 24.12.2013 r., srt.9; dalej: rozporządzenie nr 1408/2013) wynika, że łączna kwota pomocy de minimis przyznanej w okresie trzech lat podatkowych przez państwo członkowskie przedsiębiorstwom prowadzącym działalność w zakresie podstawowej produkcji produktów rolnych nie może przekroczyć górnego limitu krajowego określonego w załączniku, tj. 225 700 000 euro. Prezes PFRON stwierdził, że w obwieszczeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie wysokości wykorzystanego krajowego limitu skumulowanej pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (M.P. poz. 1105) ogłoszono, że wysokość wykorzystanego krajowego limitu skumulowanej kwoty pomocy de minimis na dzień 7 listopada 2018 r. wynosi w rolnictwie - 225 700 000,00 euro. Jednocześnie organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 25c ust. 5 ustawy o rehabilitacji Fundusz wypłaca refundację w terminie 14 dni od dnia otrzymania kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku. Strona złożyła wniosek WnuA za lV kwartał 2018 r. w dniu 04.11.2018 r. Termin 14 dni na wypłatę refundacji przypadał zatem w okresie, w którym krajowy limit pomocy de minimis w rolnictwie został wyczerpany. Dlatego też Fundusz ustalił wysokość refundacji składek na ubezpieczenia społeczne za lV kwartał 2018 r. w wysokości 0 zł. W skardze wniesionej na decyzję Prezesa PFRON z ... marca 2019 r. Skarżący zarzucił: 1. naruszenie interesu prawnego Skarżącego, poprzez brak wypłaty refundacji składki oraz anulowanie w dniu ... listopada 2018 r. refundacji w kwocie 399 zł ustalonej pismem PFRON nr ... z dnia ... listopada 2018 r. w związku z wyczerpaniem funduszy de minimis w rolnictwie krajowym, 2. ponowne zajęcie negatywnego stanowiska odnośnie niniejszej refundacji ustalonej decyzją PFRON nr. ... z dnia ... marca 2019 roku, mimo okoliczności, iż w dniu 1 stycznia 2019 roku wznowiono pomoc de minimis w rolnictwie i wszczęto wypłatę refundacji. Organ wydając w dniu ... marca 2019 r. decyzję, nie przedstawił merytorycznych powodów odmowy wypłaty powtórnie wnioskowanego w dniu ... grudnia 2018 roku świadczenia z uwzględnieniem stanu pomocy de minimis na dzień wydania decyzji, jedynie odniósł do pierwszego wniosku z dnia 4 listopada 2018 roku i czasowego wyczerpania środków de minimis w roku ubiegłym. Organ winien uwzględnić stan prawny istniejący w dniu wydania decyzji, a nie w dniu wniesienia podania. Podnosząc powyższe zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W sprawie niesporne jest, że Skarżący, wnioskiem z ... listopada 2018 r., wystąpił do PFRON o wypłatę refundacji składek na ubezpieczenia społeczne niepełnosprawnego rolnika lub rolnika zobowiązanego do opłacenia składek za niepełnosprawnego domownika za lV kwartał 2018 r. Wobec tak sformułowanego żądania przez Skarżącego, w sprawie zastosowanie miał art. 25c ust. 11 ustawy o rehabilitacji, zgodnie z którym refundacja składek na ubezpieczenia społeczne jest udzielana na zasadach pomocy de minimis, określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej. Zastosowanie w sprawie miała również ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 262; dalej: ustawa o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej) jak również rozporządzenie nr 1408/2013. Stosownie do treści art. 3 pkt 3 rozporządzenia nr 1408/2013 łączna kwota pomocy de minimis przyznanej w okresie trzech lat podatkowych przez państwo członkowskie przedsiębiorstwom prowadzącym działalność w zakresie podstawowej produkcji produktów rolnych nie może przekroczyć górnego limitu krajowego określonego w załączniku, tj. 225 700 000 euro. Pomoc de minimis uznaje się za przyznaną w dniu, w którym przedsiębiorstwo uzyskuje prawo otrzymania takiej pomocy zgodnie z obowiązującym krajowym systemem prawnym, niezależnie od terminu wypłacenia pomocy de minimis temu przedsiębiorstwu (art. 3 ust. 4 cyt. rozporządzenia). Zgodnie z treścią pkt 8 preambuły do rozporządzenia nr 1408/2013, okres trzech lat brany pod uwagę do celów rozporządzenia należy oceniać w sposób ciągły. Zatem dla każdego przypadku nowej pomocy de minimis należy uwzględnić całkowitą kwotę pomocy de minimis przyznaną w ciągu danego roku podatkowego oraz dwóch poprzedzających lat podatkowych. Artykuł 3 ust. 7 ww. rozporządzenia nr 1408/2013 stanowi zaś, że jeżeli z powodu udzielenia nowej pomocy de minimis górny limit krajowy, o którym mowa w ust. 3, zostałby przekroczony, nowa pomoc nie może być objęta przepisami niniejszego rozporządzenia. Zgodnie z art. 31a ust. 1 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej Minister właściwy do spraw rolnictwa, w drodze obwieszczenia, ogłasza w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", co najmniej raz na kwartał, a w przypadku wyczerpania krajowego limitu skumulowanej kwoty pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie – niezwłocznie, informacje o wysokości wykorzystanego krajowego limitu skumulowanej kwoty pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie. Opierając się na powyższej podstawie prawnej, w obwieszczeniu z dnia 13 listopada 2018 r. w sprawie wysokości wykorzystanego krajowego limitu skumulowanej kwoty pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (MP poz. 1105), Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi ogłosił, że wysokość wykorzystanego krajowego limitu skumulowanej kwoty pomocy de minimis na dzień 7 listopada 2018 r. wynosi w rolnictwie - 225 700 000,00 euro. Wykorzystanie tego limitu uniemożliwiało realizację (po 7 listopada 2018 r.) wypłaty refundacji wnioskowanej przez Skarżącego, ponieważ prowadziłoby to do przekroczenia górnego limitu krajowego pomocy de minimis o którym mowa w powołanych powyżej przepisach rozporządzenia nr 1408/2013 jak również ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Wobec powyższego i pomimo poinformowania Skarżącego przez organ, pismem z ... listopada 2018 r., że wniosek o refundację został formalnie zweryfikowany i zakwalifikowany do wypłaty, kwota refundacji nie mogła zostać wypłacona z uwagi na wyczerpanie krajowego limitu skumulowanej kwoty pomocy de minimis w rolnictwie. Czym innym jest bowiem nabycie prawa do refundacji (przyznanie refundacji) zgodnie z obowiązującym krajowym systemem prawnym (art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 1340/2013), a czym innym wypłata tej refundacji, która uzależniona jest od nieprzekroczenia górnego limitu krajowego, o którym mowa w art. 3 ust. 3 (art. 3 ust. 7 rozporządzenia nr 1340/2013). Wskazać w tym miejscu należy również, że zgodnie z art. 25c ust. 5 ustawy o rehabilitacji Fundusz wypłaca refundację w terminie 14 dni od dnia otrzymania kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku, co oznacza w rozpatrywanej sprawie, w której Skarżący złożył wniosek w dniu ... listopada 2018 r., że wykorzystanie krajowego limitu skumulowanej kwoty pomocy de minimis w rolnictwie nastąpiło w czasie biegu terminu do wypłaty refundacji, który upływał z dniem ... listopada 2018 r. Przedstawiając powyższe Sąd stanął na stanowisku, że organ prawidłowo poinformował Skarżącego pismem z ... listopada 2018 r., że wyliczona kwota przysługującej refundacji we wniosku jest inna niż kwota wyliczona przez PFRON. Następnie, wobec wniosku Skarżącego o wydanie decyzji w przedmiocie przysługującej refundacji, zaskarżoną decyzją organ prawidłowo ustalił wysokość refundacji składek na ubezpieczenia społeczne w wysokości 0 zł. Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdza, że są one nieuzasadnione. W rozpoznawanej sprawie nie doszło do ,,anulowania’’ wypłaty refundacji składek na ubezpieczenia społeczne, lecz do ustalenia wysokości refundacji składek na podstawie, powołanych powyżej, przepisów ustawy o rehabilitacji i rozporządzenia nr 1340/2013, co związane było, jak już wyjaśniono, z wykorzystaniem krajowego limitu skumulowanej kwoty pomocy de minimis w rolnictwie. Uniemożliwiało to przyznanie wnioskowanej przez Skarżącego pomocy jako wykraczającej poza górną granicę tego limitu, ustaloną na poziomie 225 700 000,00 euro. Udzielenie wnioskowanej pomocy dotyczyło 2018 r. w związku z czym badaniu organu podlegało ustalenie limitu pomocy w okresie dwóch poprzednich lat podatkowych oraz bieżącego roku podatkowego (2018 r.), co zostało w rozpatrywanej sprawie prawidłowo wykonane przez Prezesa PFRON. Reasumując, Sąd uznał, że skarga jako nieuzasadniona, na podstawie art. 151 p.p.s.a., podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło