V SA/Wa 1012/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Piszczek po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2011r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) postanawia: odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego Postanowieniem z 13 kwietnia 2012r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie odmówił T. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W ocenie referendarza sądowego wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie bowiem wnioskodawca oraz jego żona posiadają stałe źródło dochodów oraz środki finansowe zgromadzone na rachunku bankowym. Dodatkowo jak wskazał autor postanowienia, skarżący prowadzi gospodarstwo rolne dużych rozmiarów, z którego uzyskuje "dopłaty do gruntów" w znacznej wysokości. Pismem z [...] kwietnia 2012r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego z 13 kwietnia 2012r. W uzasadnieniu sprzeciwu jego autor podał, że środki finansowe, które uzyskuje z ARiMR są w całości przeznaczane na zabiegi agrotechniczne. Podkreślił ponadto, że jego gospodarstwo rolne jest tylko pozornie duże, gdyż posiada on [...] ha przeliczeniowych, z których część nie przynosi dochodu. Wskazał także, że zgadza się na opłatę kosztów sądowych od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł, lecz nie stać go na zawodowego prawnika. Raz jeszcze autor sprzeciwu wskazał na złą sytuację finansową w jakiej się znalazł, na dowód załączył wyciąg z rachunku karty kredytowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W przedmiotowej sprawie skarżący złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z 13 kwietnia 2012r. odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., w przypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym w drodze postanowienia. Oznacza to, że na skutek wniesienia sprzeciwu, Wojewódzki Sąd Administracyjny ma obowiązek ponownie rozpatrzyć wniosek skarżącego w sprawie przyznania mu wnioskowanej pomocy prawnej. Z akt sprawy wynika, że w skład majątku skarżącego T. K. wchodzi mieszkanie o powierzchni [...] m² oraz nieruchomość rolna w pow. [...] ha ([...] ha przeliczeniowych). Dochód skarżącego, który prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną wynosi ok. [...] zł. miesięcznie. Na dochody składają się emerytura żony, zasiłek chorobowy oraz dochody z umowy o dzieło skarżącego. Skarżący otrzymuje również dopłaty unijne. Należy teraz uwzględnić wydatki skarżącego, które wynoszą ok. [...] zł miesięcznie, na które składają się należności za czynsz w kwocie [...] zł., wyżywienie [...] zł. Stosownie do art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie (i rodziny). Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Należy zatem zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. Skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, co oznacza, że był on zobowiązany do wykazania, iż że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przedstawione przez skarżącego informacje nie dają podstaw do twierdzenia, iż nie posiada on środków na pokrycie kosztów udziału w postępowaniu przed sądem. Z informacji zawartych w obu wnioskach złożonych na urzędowych formularzach, z pisma z [...] lipca 2011r., pisma z [...] marca 2012r. oraz z uzasadnienia sprzeciwu wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną K. K. i wspólnie osiągają miesięczny dochód w wysokości ok. [...] zł. Z osiąganego dochodu utrzymują mieszkanie o powierzchni [...] m² (koszty - czynsz, media, itp.). Wysokość dochodu na jedną osobę w rodzinie to ok. [...] zł. ponadto skarżący wraz z żoną uzyskują dopłaty unijne. W ocenie Sądu zadeklarowana kwota miesięcznego dochodu osiąganego przez skarżącego w zestawieniu z wydatkami, przy założeniu, że zostanie ona rozsądnie zagospodarowania wskazuje na fakt, że taka osoba jest w stanie ponieść koszty postępowania. Skarżący w treści uzasadnienia sprzeciwu podał, że zgadza się na zapłatę kosztów sądowych w wysokości 100 zł. Zdaniem Sądu trudno uznać w okolicznościach przedmiotowej sprawy, że skarżący zalicza się osób, które żyją na poziomie ubóstwa. Pomimo zrozumienia dla argumentacji skarżącego, że jego zdaniem sytuacja finansowa w jakiej się obecnie znajduje jest zła (wyciąg z rachunku karty kredytowej), Sąd w takiej sytuacji nie jest uprawniony do pokrycia kosztów sądowych ze środków państwowych. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 i art. 260 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.