V SA/Wa 1015/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-02-11

Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób wystarczający swojej sytuacji majątkowej i nie wykonała wezwania do złożenia dodatkowych wyjaśnień?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej sytuacji majątkowej, a także nie wykonała wezwania do złożenia dodatkowych wyjaśnień, co jest niezbędne do oceny jej możliwości płatniczych. Ciężar dowodu spoczywa na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na brak środków finansowych, zobowiązania, życie z pomocy znajomych, zaległości w składkach KRUS i podatku rolnym, a także zaległości w sklepach. Stwierdziła, że nie posiada nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych, a jej dochody z upraw wynoszą 250 zł miesięcznie. Sąd wezwał ją do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących jej sytuacji finansowej, jednak wezwanie to nie zostało wykonane.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. C. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia wniosku o dofinansowanie postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienia od kosztów sądowych; W dniu 17 grudnia 2013 r. (data nadania w placówce pocztowej) Skarżąca wystąpiła - na urzędowym formularzu PPF – z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu oświadczyła, iż nie posiada żadnych środków finansowych, lecz tylko zobowiązania, żyje z pomocy znajomych, od pół roku zalega ze składkami KRUS oraz podatkiem rolnym. Instytucje te wystąpiły do komornika w celu ściągnięcia należności, o czym Skarżąca została zawiadomiona. Ponadto Skarżąca posiada zaległości w sklepach. Skarżąca wskazała, iż nie posiada nieruchomości, oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Jej jedyne dochody z upraw wynoszą 250 zł miesięcznie. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (T.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Zgodnie z art. 244 §1 ustawy p.p.s.a. - prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Spełnienie tej przesłanki obliguje do przyznania prawa pomocy w stosownym zakresie. Osoba ubiegająca się o zwolnienie powinna zatem we wniosku o przyznanie prawa pomocy zawrzeć oświadczenie zawierające prawdziwe i dokładne dane o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. W przeciwnym razie sąd, zgodnie z art. 255 cytowanej ustawy, wezwie ją do złożenia dodatkowego oświadczenia, na podstawie którego będzie mógł dokonać oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy. Oświadczenie ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy jest nieodzowną przesłanką, po weryfikacji zawartych w nim danych, przyznania zwolnienia od kosztów sądowych. W sprawie skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przedstawiła w sposób wystarczający swojej sytuacji majątkowej, a wezwanie do podania dodatkowych informacji pozwalających na ocenę jej sytuacji finansowej nie zostało w ogóle wykonane. Na marginesie wskazać należy, iż Skarżąca już po raz drugi odmówiła złożenia dodatkowego oświadczenia w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło