V SA/Wa 1019/12

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi I. O. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata I. O. wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] marca 2012r. wystąpił z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 25 czerwca 2012r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawca wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymuje się ze świadczenia rentowego w wysokości 500 złotych. Oświadczył, że posiada dom, nieruchomość rolną o powierzchni 16 ha z lasem o powierzchni 2 ha oraz oszczędności w wysokości 15.000 złotych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – stosownie do treści przepisu art. 199 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012r., poz. 270), dalej: p.p.s.a. – ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Jednocześnie, zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione. W tym kontekście uznano, iż złożony wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem skarżący nie wykazał, że ustawowe przesłanki uprawniające do skorzystania z prawa pomocy we wnioskowanym zakresie wystąpiły w stosunku do jego osoby. W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla podjętego rozstrzygnięcia ma fakt posiadania przez skarżącego oszczędności w wysokości 15.000 złotych. Wysokość tych środków nie daje podstaw do przyjęcia twierdzenia, iż wnioskodawca jest osobą dla której poniesienie wydatku w postaci uiszczenia kosztów sądowych (wpis w wysokości 120 złotych) i ustanowienie pełnomocnika z wyboru nie jest możliwe. Należy podkreślić, że skarżący osiąga stałe dochody ze świadczenia emerytalnego, ponadto posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 16 ha, z którego również ma możliwość czerpania dochodów. Trzeba w tym miejscu wskazać, że prawo pomocy jest instytucją przewidzianą dla osób znajdujących się w stanie ubóstwa, dla których poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania nie jest możliwe, czego nie sposób powiedzieć o wnioskodawcy. Skoro zatem wnioskodawca posiada środki pieniężne w kwocie co najmniej 15.000 złotych, to przeznaczenie ich nieznacznej części na wydatki związane z kosztami sądowymi i ewentualnym ustanowieniem pełnomocnika z wyboru, nie spowodowałoby uszczerbku, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Reasumując wysokość oszczędności, uzyskiwane stałe dochody, w żaden sposób nie uzasadniają przyznania prawa pomocy w zakresie zarówno całkowitym, jaki i częściowym. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.