V SA/Wa 1029/08

PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-13

Skład orzekający: Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jaka jest podstawa prawna i wysokość wynagrodzenia dla adwokata ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną świadczoną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w tym w postępowaniu kasacyjnym?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie adwokata ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym w postępowaniu kasacyjnym, powinno być ustalane na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wysokość wynagrodzenia zależy od rodzaju czynności (sporządzenie skargi kasacyjnej, udział w rozprawie) i jest powiększona o podatek VAT.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata D. S., ustanowionego z urzędu, o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej świadczonej w postępowaniu kasacyjnym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, które dotyczyło decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek. Adwokat złożył skargę kasacyjną i brał udział w rozprawie przed NSA. Sąd analizował podstawy prawne i wysokość należnego wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. D. S. kwotę 219,60 złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w tym opłatę w wysokości 180 złotych i 22% podatek VAT w wysokości 39,60 złotych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2008 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne; p o s t a n a w i a: - przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. D. S. z Kancelarii Adwokackiej, przy ul. [...] tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 219,60 złotych (dwieście dziewiętnaście złotych sześćdziesiąt groszy), w tym: tytułem opłaty kwotę 180 złotych (sto osiemdziesiąt złotych), tytułem 22% podatku od towarów i usług 39,60 złotych (trzydzieści dziewięć złotych sześćdziesiąt groszy). . W skardze kasacyjnej z 17 listopada 2008 r. adw. D. S. pełnomocnik z urzędu, wniósł o zasądzenie kosztów pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym. Jednocześnie oświadczył, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej w postępowaniu kasacyjnym, nie zostały uiszczone w całości ani w części. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) wyznaczony adwokat (...) otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej adwokata określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późniejszymi zmianami). Przepis §19 cytowanego rozporządzenia stanowi, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Zgodnie z § 20 wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przesądzono, że podstawą ustalenia wysokości stawki za czynności adwokackie, podjęte przed sądami administracyjnymi w sprawie skargi na decyzję odmawiającą umorzenia zaległości z tytułu składek, jest przepis § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. (porównaj postanowienia NSA wydane w przedmiocie zasądzenia wynagrodzenia za czynności radców prawnych z dnia 30 marca 2006 r., sygn. II GZ 33/06, ONSAiWSA 2007/1/10 oraz z dnia 22 kwietnia 2008r., sygn. akt II GZ 89/08). Uzasadniając powyższe stanowisko, Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu zaległych składek nie rozstrzyga o kwestii związanych z wysokością tych składek, lecz przesądza o braku podstaw do umorzenia kwoty wynikającej z zaległości. Mając powyższe na uwadze, stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a cytowanego rozporządzenia stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym – 75 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat – 100% tej stawki, w obu przypadkach, nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ww. rozporządzenia wynosi 240 zł. W przedmiotowej sprawie adwokat brał udział w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji otrzymując m.in. z tego tytułu należną opłatę. Zgodnie z protokołem z rozprawy z 27 sierpnia 2009r. pełnomocnik brał również udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Zatem przyjąć należy, iż należne wynagrodzenie w niniejszej sprawie wynosi 75% stawki minimalnej, tj. 180 złotych. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Biorąc powyższe pod uwagę oraz fakt, iż pełnomocnik strony skarżącej sporządził i wniósł skargę kasacyjną oraz brał udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, jak również wobec jego oświadczenia, że koszty pomocy nie zostały pokryte przez stronę skarżącą, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło