V SA/Wa 1039/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant - Daniel Zdzieszyński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2009 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego; uchyla zaskarżoną decyzję. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w M. (zwany dalej Kierownikiem Biura) decyzją z [...] marca 2009r. wstrzymał płatność dla gospodarstwa niskotowarowego prowadzonego przez producentkę rolną J. C. Organ wstrzymał płatność po zapoznaniu się z dokumentami w sprawie zainicjowanej przez producentkę rolną złożeniem Oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i Planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego z [...] października 2008r. Organ nie kwestionuje faktu, iż producentka rolna zrealizowała przedsięwzięcie w terminie, natomiast uchybiła 7-dniowemu terminowi do złożenia oświadczenia o jego zrealizowaniu. Na podstawie § 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z 7 grudnia 2004r.,w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. z 2004r. nr 286, poz. 2870 zwane dalej Rozporządzeniem), jak wskazał Kierownik Biura warunkiem przyznania płatności w czwartym i piątym roku obowiązywania programu pomocowego będzie zrealizowanie przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty trzeciej płatności. W ciągu 7 dni po tym terminie producentka rolna winna złożyć oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia. J. C., jak podał organ otrzymała trzecią płatność w dniu [...] kwietnia 2008r., a zatem ostatnim dniem na złożenie oświadczenia był dzień [...] października 2008r., zaś beneficjentka złożyła je dopiero w dniu [...] października 2008r., a więc po terminie, który upłynął 6 miesięcy i 7 dni od daty zrealizowania trzeciej płatności. Z tak przyjętym rozstrzygnięciem producentka rolna się nie zgodziła, składając w dniu 2 kwietnia 2009r., pismo z [...] marca 2009r. zatytułowane "odwołanie", w którym wniosła o przywrócenie terminu do złożenia stosownych dokumentów i przyznania należnych jej dopłat. Wniosek swój uzasadniła ciężką chorobą, która uniemożliwiała jej dopełnienie warunków niezbędnych do przyznania dopłat. Na dowód przytoczonych faktów dołączyła do wniosku zaświadczenie z Poradni Reumatologicznej w M., z którego wynika, iż beneficjentka w okresie od [...] września do [...] października 2008r. była leczona z powodu choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa, a schorzenie to uniemożliwiało chorej samodzielne poruszanie. Po rozpatrzeniu pisma, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (zwany dalej Dyrektorem ARiMR), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura z [...] marca 2009r. Organ odwoławczy pokrótce przedstawił stan faktyczny w sprawie przyjęty przez organ I instancji i wskazał, iż zgodnie z § 9 ust. 1 Rozporządzenia, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu w czwartym i piątym roku jej wypłaty, jeżeli producent rolny nie dotrzyma warunków określonych w § 8 ust. 1. Dyrektor ARiMR podał, iż termin siedmiodniowy wskazany w § 8 ust. 1 tego Rozporządzenia jest ściśle związany i zależny od przepisu zawartego w § 8 ust. 1 pkt 2 tego aktu wykonawczego, ponadto zgodnie z § 7 ust. 1 płatność dla gospodarstwa niskotowarowego wypłaca się corocznie, przez okres 5 lat. Wobec powyższego niedopuszczalnym byłoby w opinii organu odwoławczego, gdyby producent rolny mógł złożyć oświadczenie w dowolnym czasie. Odnosząc się do argumentu zawartego przez autorkę odowłania, w kwestii przywrócenia terminu Dyrektor ARiMR uznał, iż zaświadczenie lekarskie okazane przez beneficjentkę mogłoby być wzięte pod uwagę przez organ gdyby J. C. wniosła prośbę o przywrócenie terminu w ciągi 7 dni od momentu ustania przyczyny nie złożenia ww. oświadczenia, która jest obligatoryjnym elementem przywrócenia terminu. Ponadto jak podał organ, właściwym do rozpatrzenia prośby o przywrócenie terminu jest Kierownik Biura. J. C. niezadowolona z przyjętego przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Dyrektora ARiMR, wnosząc o jej uchylenie jako wydanej z naruszeniem artykułów: 7, 8 , 12 i 58 kpa. Jak wskazała autorka skargi, podtrzymuje ona zawartą już w piśmie z [...] marca 2009r. prośbę o przywrócenie uchybionego terminu. Jej zdaniem Kierownik Biura potraktował pismo jako odwołanie, a była to prośba o przywrócenie terminu. Błąd ten, jej zdaniem wynikał z błędnie sporządzonej przez nią korespondencji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Zdaniem organu dostarczona do Kierownika Biura w dniu 2 kwietnia 2009r., korespondencja w sposób jasny i oczywisty wskazuje, iż celem zamierzonym przez J. C. było odwołanie od decyzji organu I instancji, gdyż prośba o przywrócenie terminu winna być wniesiona w formie podania i zawierać elementy wskazane w art. 63 § 2 i 3 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Jak podaje producentka rolna zarówno w treści pisma z [...] marca 2009r., jak i złożonej do Sądu skargi, nie neguje faktu, że dopełniła nałożonych na nią obowiązków z tytułu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego z uchybieniem terminu i jej wniosek stanowił prośbę o przywrócenie terminu, a nie jak potraktował to Dyrektor ARiMR jako odwołanie od decyzji Kierownika Biura z [...] marca 2009r. Sąd uznał, iż skarga J. C. zasługuje na uwzględnienie bo została wydana z naruszeniem przepisu art. 58 kpa które z kolei miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to uzasadniało jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej ppsa). W sprawie bezspornym pozostaje fakt, iż producentka rolna zrealizowała przedsięwzięcie w terminie, natomiast uchybiła 7- dniowemu terminowi do złożenia oświadczenia, który to termin może być przywrócony. Zgodnie z art. 58 kpa w razie uchybienia należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Przywrócenie terminu jest instytucją procesową mającą na celu ochronę strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności procesowej przez stronę. W przedmiotowej sprawie skarżąca uchybiła terminowi do złożenia oświadczenia o zrealizowaniu zamierzonego przedsięwzięcia do którego jako beneficjentka pomocy była zobowiązana. Wnioskodawczyni w treści odwołania kieruje prośbę do organu, o przywrócenie terminu, z uwagi na ciężką chorobę zwyrodnieniową kręgosłupa, która uniemożliwiła jej poruszanie się, a tym samym złożenie w terminie stosownego oświadczenia. Dyrektor ARiMR rozpatrując pismo skarżącej z [...] marca 2009r., uznał je za odwołanie, gdyż jego zdaniem gdyby pismo to stanowiło wniosek o przywrócenie terminu powinna zawierać elementy wskazane w art. 63 § 2 i 3 kpa. Trudno zgodzić się z tak przyjętym stanowiskiem organu, gdyż wymagania formalne pisma co do treści określone w tym przepisie, przyjmują zasadę ograniczonego formalizmu. Podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz podpis. Jest to swoiste minimum wymagań formalnych, od spełnienia których uzależnione jest uznanie skuteczności prawnej tej czynności prawnej. Jeżeli w sprawie, jak zauważa Sąd, organ powziął wątpliwość co do intencji złożonego przez skarżącą pisma, o czym świadczy powołanie w treści zaskarżonej decyzji przesłanek z art. 58 kpa, to rzeczą organu było wyjaśnić rzeczywistą wolę strony, wezwać producentkę do wyjaśnienia jej żądania, uzupełnienia nieścisłości. Organ na podstawie art. 9 kpa ma obowiązek czuwania nad tym, by strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu powinien udzielić jej w razie potrzeby niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Sąd zauważa, iż producentka rolna działała przez cały czas trwania postępowania przed organami administracji publicznej bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika, zatem rzeczą organu pozostało nadać odpowiednią formę prawną dla żądania wnioskodawczyni i zrozumienie jej intencji. Żądanie strony, Dyrektor ARiMR powinien ocenić na podstawie treści wniesionego pisma, a nie podstawie tytułu "odwołanie", (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt: III SA 92/87 z 2 marca 1987r.), jeżeli z treści tego pisma jednoznacznie wynika, że strona nie kwestionuje faktu, iż złożyła oświadczenie do którego była zobowiązana na podstawie § 8 Rozporządzenia - po terminie określonym w ust. 1 pkt 1 tego przepisu, to organ odwoławczy powinien przekazać to pismo organowi I instancji tj. Kierownikowi Biura jako podanie wszczynające postępowanie w przedmiocie wniosku o przywrócenie uchybionego terminu do złożenia stosownego oświadczenia. Rzeczą organu odwoławczego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie, na podstawie art. 7, art. 77, art. 80 kpa ustosunkować się w sposób wyczerpujący do wszystkich zarzutów i wątpliwości podniesionych przez producentkę rolną w piśmie z [...] marca 2009r., które dążą i obligują organ do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. A przede wszystkim, czy żądanie skarżącej jest czytelne i czy pismo zatytułowane "odwołanie" nie spełniło tym samym norm art. 63 § 2 i 3 kpa. A zatem czy zasadnym będzie rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu zgodnie z treścią art. 59 kpa, przez Kierownika Biura. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa orzeczono jak w sentencji.