V SA/Wa 1046/25
WyrokWSA w Warszawie2025-10-21
Skład orzekający: Arkadiusz Tomczak, Michał Sowiński, Robert Żukowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające przeglądu akt sprawy, zawierających informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa, zostało wydane z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie odmawiające przeglądu akt sprawy, zawierających informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa, zostało wydane prawidłowo. Organ był uprawniony do ochrony danych wrażliwych, takich jak zapisy umów, dane z faktur czy koszty personalne, które mają wartość gospodarczą. Postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów, a stronom zapewniono czynny udział w postępowaniu. Ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa leży w interesie publicznym i jest zgodna z zasadami konstytucyjnymi.Stan faktyczny
Związek Aptekarzy - Pracodawców Polskich Aptek (ZAPPA) złożył skargę na postanowienie Głównego Inspektora Farmaceutycznego (GIF), które utrzymało w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego (WIF) odmawiające ZAPPA przeglądu części akt sprawy dotyczących zezwolenia na prowadzenie apteki. ZAPPA zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez nieuzasadnione uznanie fragmentów umów za tajemnicę przedsiębiorstwa i uniemożliwienie dostępu do materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Asesor WSA - Robert Żukowski, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 21 października 2025 r. sprawy ze skargi Związku [...] w W. na postanowienie Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia 10 stycznia 2025 r. nr POWII.503.98.2024.JC.1 w przedmiocie odmowy dokonania przeglądu akt oddala skargę.
Kontrolą sądowoadministracyjną w sprawie objęte zostało postępowanie zakończone postanowieniem Głównego Inspektora Farmaceutycznego (dalej: "GIF") z 10 stycznia 2025 r. nr POWII.503.98.2024.JC.1 w przedmiocie utrzymania w mocy postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w G. (dalej: "WIF") z 5 listopada 2024 r. nr WIF-GD.8520.1.4.2024 w przedmiocie odmowy dokonania przeglądu akt.
Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym:
W dniu 25 kwietnia 2024 r. [...] sp.j. z siedzibą w S., (dalej: "Spółka"), złożyła do WIF wniosek o udzielenie zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej o nazwie "[...]", zlokalizowanej w R. przy ul. H.(dalej: "Apteka").
Postanowieniem z 13 czerwca 2024 r. WIF dopuścił do udziału w postępowaniu Związek Aptekarzy - Pracodawców Polskich Aptek z siedzibą w Warszawie (dalej: "ZAPPA").
Postanowieniem z 18 czerwca 2024 r. WIF dopuścił do udziału w postępowaniu [...] Okręgową Izbę Aptekarską (dalej: "OIA").
Postanowieniem z 19 września 2024 r. WIF dopuścił do udziału w postępowaniu Związek Aptek Franczyzowych z siedzibą w I. (dalej: "ZAF").
W toku postępowania Spółka w załączeniu do pisma z 21 czerwca 2024 r. złożyła następujące dokumenty (w dwóch zbiorach — niezaczernionym i częściowo zaczernionym), tj.: umowę franczyzy z 13 czerwca 2023 r., zawartą przez spółkę z [...] sp. z o.o.; umowę o świadczenie usług wspierających działalność apteczną z 13 czerwca 2023 r.; umowę pożyczki z 13 czerwca 2023 r.; umowę powierzenia przetwarzania danych osobowych z 13 czerwca 2023 r. zawartą przez Spółkę z [...] sp. z o.o.; umowę o ustanowienie zastawu rejestrowego na zbiorze rzeczy i praw z 7 lutego 2024 r. oraz umowę o ustanowienie zastawów rejestrowych i finansowych na prawach z rachunków bankowych z 7 lutego 2024 r.; dokumentację dotyczącą weksli (weksle, deklaracje wekslowe, umowy wekslowe); porozumienie trójstronne z 1 lutego 2024 r. ws. umowy faktoringu; dwie umowy podnajmu z 25.09.2023 r. oraz 13.03.2024 r. z Apteka "[...]" [...] sp. z o.o. w W.; umowę spółki jawnej.
Ponadto w piśmie z 3 października 2024 r. Spółka wniosła także o wyodrębnienie dokumentów załączonych do tego pisma i zawierających w opinii Spółki tajemnicę przedsiębiorstwa oraz przedstawianie tych dokumentów do wglądu pozostałym uczestnikom postępowania jedynie w formie zanonimizowanej.
Do pisma Spółka załączyła następujące dokumenty (w wersji zanonimizowanej i nie zanonimizowanej):
faktury VAT: nr 914090012, nr 914070006, nr (S) FS-00001475/24, nr 339/2024/TM/INS/N, nr 339/2024/TM/INS/N, nr 339/2024/TM/INS/N, nr 392/2024/MT/INS/N, nr 914070030, nr 914070007, nr 339/2024/TM/INS/N, 341/2024/TM/INS/N, nr 500/2024/TIVl/INS/N, nr 340/2024/TM/INS/N;
oświadczenie o kosztach personalnych w lipcu, sierpniu i wrześniu 2024 r.
W dniu 7 października 2024 r. z aktami postępowania zapoznał się pełnomocnik ZAPPA. Następnie w dniu 16 października 2024 r. ZAPPA wniosła o udostępnienie całości akt sprawy.
WIF postanowieniem z 5 listopada 2024 r. odmówił ZAPPA przeglądania części akt sprawy obejmujących dokumenty niezawierające zaczernień, dołączone do pism Spółki z 21 czerwca 2024 r. i 3 października 2024 r. z wyjątkiem umowy spółki skarżącej.
WIF decyzją z 15 listopada 2024 r. nr WIF-GD.8520.1.4.2024 udzielił Spółce zezwolenia nr 1092/2024 na prowadzenie Apteki.
ZAPPA w terminie ustawowym wniósł zażalenie na postanowienie z 5 listopada 2024 r., podnosząc zarzuty:
naruszenia art. 74 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572); dalej "k.p.a." w zw. z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2022 r. poz. 1233); dalej "u.z.n.k." poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i zakwalifikowanie jako tajemnicę przedsiębiorstwa wskazanych przez Spółkę fragmentów umów a szczegółowo wskazanych w zaskarżonym postanowieniu, co skutkowało odmową ich udostępnienia organizacji społecznej;
art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 k.p.a. niewyjaśnienie przyczyn, dla których Organ I instancji uznał wskazane przez Spółkę poszczególne postanowienia zawartych umów za tajemnicę przedsiębiorstwa.
GIF zaskarżonym postanowieniem z 10 stycznia 2025 r. utrzymał w mocy postanowienie WIF z 5 listopada 2024 r.
W skardze na powyższe postanowienie ZAPPA zarzuciła naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieuzasadnione uznanie przez GIF za prawidłowe działania WIF w zakresie uznania poszczególnych postanowień zawartych umów pomiędzy Spółką a [...] Sp. z o.o. za tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 2 u.z.n.k., podczas gdy prawidłowa ocena działań GIF wskazuje, że GIF nie dokonał wystarczającej weryfikacji zakresu zanonimizowanych danych zawartej w przedstawionych umowach;
art. 10 k.p.a. polegające na bezprawnym uniemożliwieniu dostępu ZAPPA do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci umów łączących Spółkę a [...] Sp. z o.o. mających istotne znaczenie dla postępowania;
art. 74 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. 2 u.z.n.k. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie i zakwalifikowanie jako tajemnicę przedsiębiorstwa wskazanych przez Spółkę fragmentów umów zawartych między Spółką, a [...]Sp. z o.o., a konsekwencją czego było niezasadne wydanie postanowienie o odmowie udostępnienia ZAPPA akt w ww. zakresie.
W odpowiedzi na skargę GIF podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
W piśmie z 11 lipca 2025 r. OIA podzieliła w zupełności argumentację wyrażoną przez ZAPPA w skardze wnosząc o uwzględnienie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga złożona w tej sprawie jest niezasadna, ponieważ zaskarżone postanowienie nie zostało wydana z naruszeniem prawa, które uzasadniałoby wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.
W ocenie Sądu, GIF zasadnie wskazał, iż prawidłowo został ustalony zakres dokumentów, które na wniosek Spółki zostały objęte w zanonimizowanej części tajemnicą przedsiębiorstwa. Organ był uprawniony do dokonania ustaleń odnośnie fragmentów dokumentów, które zawierają dane wrażliwe z punktu widzenia Spółki. W szczególności dotyczyło to zapisów umów, danych zawartych w wekslach i deklaracjach wekslowych (też umowach wekslowych), danych z faktur (kwoty, nazwy kontrahentów) oraz danych odnoszące się do kosztów personalnych. W umowie franczyzy z dnia 13 czerwca 2023 r. zaczerniono pojęcia związane z zakresem franczyzy (w tym oferowanych w jej ramach elementów), szkoleń, obowiązków franczyzodawcy i franczyzobiorcy oraz przesłanek rozwiązania umowy. W umowie pożyczki z 13 czerwca 2023 r. zanonimizowano postanowienia dotyczące przeznaczenia pożyczki, zabezpieczenia, czasu trwania umowy, harmonogramu spłat i przesłanek jej rozwiązania. W dokumentacji wekslowej zasłonięto dane dotyczący poręczeń oraz część kwot. Natomiast w miejscach zaczernionych na fakturach VAT znajdują się kwoty wydatków oraz oznaczenie kontrahentów. Z kolei w oświadczeniu dotyczącym kosztów osobowych zakryte są kwoty za poszczególne miesiące.
Wbrew zarzutom skargi postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów procedury nakładających na organ obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. GIF prowadząc postępowanie ocenił wszystkie dowody zgromadzone w sprawie w sposób należyty i wyczerpujący, biorąc pod uwagę całokształt materiału dowodowego sprawy. Trafnie wskazano przy tym, iż w skardze nie wykazano, czemu miałoby służyć ujawnienie takich informacji jak koszty personalne Spółki, dane kontrahentów i wartości zamówień, kwoty wystawionych weksli czy wreszcie kwota pożyczki. Bez wątpienia są to natomiast informacje posiadające dla Spółki określoną wartość gospodarczą, stanowiącą np. wynik przeprowadzonych z franczyzodawcą negocjacji, uzyskanych upustów itp.
Wyłączenie pewnych dokumentów z akt sprawy ze względu na informacje niejawne lub interes publiczny nie odbiera im waloru dowodów w prowadzonym postępowaniu, albowiem mogą stanowić podstawę faktyczną orzeczenia a ich weryfikacja może być realizowana m.in. przez podmioty uprawniane do wglądu w pełną treść tych dokumentów (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 25 lipca 2024 r. sygn. I SA/Go 112/24). W konsekwencji nawet gdyby doszło do tego naruszenia, nie sposób mówić, aby miało ono jakikolwiek wpływ na wynik sprawy głównej.
Za chybiony należy także uznać zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Organ dopuszczając ZAPPA do postępowania głównego, zapewnił mu jednocześnie czynny udział w tym postępowaniu, umożliwiając składanie wniosków dowodowych i stanowisk.
W ocenie Sądu, w stanie faktycznym kontrolowanej sprawy prawidłowo uznano, że istotą umów łączących Spółkę z [...] sp. z o.o. jest m.in. udostępnienie Spółce znaków towarowych, know-how i innych informacji dotyczących modelu biznesowego. Informacje te mają wymierną wartość gospodarcza nie tylko dla Spółki, ale także dla [...] sp. z o.o. Należy przypomnieć, że za tajemnicę przedsiębiorstwa na podstawie art. 11 ust. 2 u.z.n.k, przyjmuje się m.in. takie elementy przedsiębiorstwa jak listy klientów, metody kontroli jakości towarów i usług, sposoby marketingu, organizacji pracy, nieopublikowane utwory itp. Nie jest przy tym konieczne, aby informacja taka nadawała się do zastosowania w innym przedsiębiorstwie, wystarczające jest, by miała wartość techniczną lub gospodarczą dla danego przedsiębiorcy.
Za uzasadnione należy zatem uznać objęcie tajemnicą przedsiębiorstwa w szczególności takich części umowy franczyzy z 13 czerwca 2023 r. jak udostępnienie w jej ramach określonych elementów know-how i znaków towarowych, szkoleń, obowiązków franczyzodawcy i franczyzobiorcy oraz przesłanek rozwiązania umowy.
Dostęp do informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, a posiadających wartość gospodarczą w toku postępowania administracyjnego, gdy nie są one należycie chronione, niewątpliwie narusza standardy uczciwej konkurencji. Z kolei ochrona uczciwych warunków konkurowania na wolnym rynku leży w interesie państwa. Niesporne jest również, że tajemnica przedsiębiorstwa wynika z podstawowych zasad konstytucyjnych (zasady społecznej gospodarki rynkowej oraz zasady demokratycznego państwa prawnego), zgodnie z którymi zapobieganie nieuczciwej konkurencji leży w interesie publicznym (por. wyrok NSA z dnia 22 marca 2023r., sygn. akt II GSK 1527/19).
Ze wskazanych powodów Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna i dlatego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło