V SA/Wa 1052/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-09-27

Skład orzekający: Anna Nasiłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostały spełnione przez stronę, biorąc pod uwagę jej trudną sytuację materialną, zdrowotną i zobowiązania finansowe?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostało przyznane, ponieważ strona wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Trudna sytuacja materialna, obejmująca niskie dochody, znaczne zobowiązania, problemy zdrowotne oraz otrzymywaną pomoc społeczną, uzasadnia udzielenie ulgi.
Stan faktyczny
Skarżący J. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał na trudną sytuację materialną, zdrowotną swoją i rodziny, niskie dochody (980 zł miesięcznie), wysokie zobowiązania (980 tys. zł), brak oszczędności oraz problemy zdrowotne. Wskazał również na zajęcie gospodarstwa rolnego przez komornika i jego restrukturyzację. Wniosek został rozpoznany przez starszego referendarza sądowego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy we wnioskowanym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący J. D. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i synem. Gospodarstwo rolne zostało zajęte przez komornika sądowego, a obecnie – po jego przekazaniu synowi - podlega restrukturyzacji. Skarżący wskazał na poważne problemy zdrowotne – własne oraz jego żony. Zarówno Skarżący, jak i osoby prowadzące z nim wspólne gospodarstwo domowe nie dysponują oszczędnościami i przedmiotami wartościowymi. Skarżący oświadczył, iż łączny miesięczny dochód rodziny wynosi 980 zł, a łączne zobowiązania wynoszą około 980 tys. zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej: "p.p.s.a.") - ponoszenie przez strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. W myśl art. 245 § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze powołane regulacje prawne, jak i stan faktyczny sprawy zasadne jest przyznanie Skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący nie osiąga dochodów, jego żonie jest wypłacana renta rolnicza w wysokości 980 zł, a syn jest uczniem. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy, jak również znane starszemu referendarzowi sądowemu z urzędu pisma i oświadczenia złożone w 2018 r. przez Skarżącego w sprawach o sygnaturach VSA/Wa 851/17, VSA/Wa 852/17, V SA/Wa 853/17 oraz zestawiając przedstawione w nich informacje o majątku i dochodach z obciążeniami związanymi z partycypowaniem w kosztach postępowania w ocenie starszego referendarza sądowego, w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na podstawie decyzji z 20.03.2018 r. żonie Skarżącego ustalono rentę rolniczą z tytułu niezdolności do pracy od 01.04.2018 r. do 31.05.2018 r. w wysokości 772,35 zł. O trudnej sytuacji finansowej rodziny świadczy także przyznana pomoc społeczna w formie zasiłków celowych na dożywianie, leczenie i leki. Małżonkowie są osobami schorowanymi, wymagającymi leczenia. Wobec żony Skarżącego orzeczono niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym. Przedłożone dokumenty wskazują, że Skarżący ma trudności z regulowaniem należności, zalega z opłacaniem składek na ubezpieczenie społeczne KRUS i w związku z trudną sytuacją majątkową decyzją z (...) .10.2017 r. przyznana została Skarżącemu ulga w spłacie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne rolników w formie rozłożenia zaległości na raty. Ponadto postanowieniem z 30.08.2017 r. postępowanie egzekucyjne prowadzone przeciwko Skarżącemu zostało umorzone w związku ze stwierdzeniem bezskuteczności egzekucji. Powyższe okoliczności świadczą o trudnej sytuacji materialnej rodziny Skarżącego i w ocenie rozpoznającego wniosek starszego referendarza sądowego, uzasadniają zwolnienie od kosztów sądowych. Z wyłożonych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło