V SA/Wa 1057/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA – Krystyna Madalińska – Urbaniak po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku z dnia 13 lipca 2010 r. o przywrócenie terminu do usunięcia braku formalnego w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: oddalić wniosek. Pismem z dnia 22 marca 2010 r. M.S. wniósł skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. z dnia [...] grudnia 2009 r. Zarządzeniem z dnia 10 maja 2010 r. skarżący wezwany został do usunięcia braku formalnego skargi poprzez wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia. Przedmiotowe wezwanie doręczone zostało skarżącemu w dniu 18 maja 2010 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru). Termin do usunięcia ww. braku formalnego skargi upłynął bezskutecznie z dniem 25 maja 2010 r. Pismem z dnia 26 maja 2010 r. (data nadania pisma) skarżący wskazał wartość przedmiotu zaskarżenia. Postanowieniem z 30 czerwca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, odrzucił skargę M.S. na ww. decyzję z uwagi na nie uzupełnienie braków formalnych skargi w ustawowym terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania do usunięcia braku. Pismem z dnia 13 lipca 2010 r. skarżący złożył do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braku formalnego skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, iż w dniach od 18 do 20 maja 2010 r. przebywał poza miejscem zamieszkania. Wyjaśnił, iż po przybyciu do domu otrzymał od rodziców korespondencję Sądową dotyczącą usunięcia braków formalnych skargi, przy czym rodzice poinformowali go, że wezwanie Sądu odebrane zostało przez nich w środę 19 maja 2010 r. W ocenie skarżącego termin do wykonania zarządzenia upływał, zatem w dniu 26 maja 2010 r. i w tym też dniu stosownie do wezwania uzupełniono skargę. Zdaniem skarżącego, nie ponosi on zatem winy zaistniałego jednodniowego opóźnienia, bowiem faktyczną przyczyną przedmiotowego uchybienia terminu były błędne informacje, jakie otrzymał od osób, które odebrały wezwanie Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Dokonując oceny przedstawionych przez skarżącego okoliczności uzasadniających nie dokonanie w terminie uchybionej czynności procesowej wskazać należy, iż w ocenie Sądu skarżący nie wykazał, że uchybił terminowi do wniesienia przedmiotowej skargi bez swojej winy. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Uchybienie terminu może być przykładowo poczytane, jako zawinione przez nią, "jeśli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć" (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck. W-wa 2005, str. 334). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (v. wyrok NSA z 13 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1656/97). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, iż niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. W ocenie Sądu, przedmiotowy wniosek o przywrócenie terminu nie zawiera danych uprawdopodobniających brak zawinienia. Podkreślić należy, iż uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym, słabszym niż dowód, nie dającym pewności, lecz jedynie wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o danym fakcie. Uprawdopodobnienie prowadzi bowiem jedynie do uzasadnionego przypuszczenia, że zdarzenie rzeczywiście miało miejsce. Wnioskodawca nie przedstawił jednak żadnych okoliczności, które świadczyłyby o braku winy przy dokonywaniu czynności procesowej. Nie stanowi bowiem przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż osoba która odebrała przesyłkę sądową wzywającą do usunięcia braków skargi pomyliła się co do daty odbioru tej korespondencji. Wyjaśnić tutaj należy, iż powołany przez skarżącego argument, iż za przyczynę uchybienia odpowiada osoba, której de facto powierzył odbieranie przesyłek sądowych podczas swojej nieobecności nie może uzasadniać przedmiotowego wniosku. Skarżący lub osoba trzecie (np. jego pełnomocnik do wykonania danej czynności) winien dochować należytej staranności dokonując czynności procesowych. Wskazać bowiem należy, iż brak winy strony w uchybieniu terminowi podlega ocenie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności danej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przykładowo wskazać można, iż brak winy występuje w razie choroby strony lub jej pełnomocnika, która uniemożliwia podjęcie działania nie tylko osobiście, ale i skorzystanie z pomocy innych osób. Innymi słowy, nieprawidłowe (błędne) oświadczenie osoby, która jak wynika z wniosku skarżącego zawiadomiła skarżącego o dacie odbioru przesyłki sądowej w ocenie sądu wskazuje wprost na brak należytej staranności osoby podejmującej korespondencję w imieniu skarżącego. Dodać tutaj także należy, iż w treści wniosku o przywrócenie terminu nie powołano się na żadne okoliczności uprawdopodobniające brak winy (tj. dochowania należytej staranności) po stronie osoby przekazującej błędną informację (np. podeszły wiek, problemy z pamięcią, itp.) Jak wskazano powyżej, w rozpoznawanej sprawie nie ma potrzeby aby udowadniać okoliczności uzasadniające niezawinione uchybienie terminu, jednakże samo oświadczenia o pozostawaniu w błędzie co do faktycznej daty otrzymania pisma sądu, przy jednoczesnym braku wskazania okoliczności odnoszących się do braku zawinienia osoby, której powierzono podejmowanie czynności, nie może być uznane za uprawdopodobnienie dochowania należytej staranności. Podkreślić należy, iż jako kryterium braku winy w uchybieniu terminu procesowego trzeba przyjąć obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Skoro zatem skarżący powołuje, iż nie odpowiada za powstałe uchybienie ponieważ błąd popełniła osoba, której powierzył kontrolę nad korespondencji sądową w jego sprawie, zdaniem Sądu błąd tej osoby jest równoznaczny z brakiem należytej staranności przy podejmowanych czynnościach procesowych skarżącego. Prezentowane tutaj stanowisko Sądu w zakresie skutków błędu pełnomocnika (osoby wskazanej do danych czynności) w pełni odpowiada ugruntowanej linii orzeczniczej sądów (m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego I GZ 2/08 www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W tej sytuacji, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.