V SA/Wa 1082/11

PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-12

Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej może zostać uchylone w sytuacji, gdy pełnomocnik skarżącej reprezentował ją w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, a następnie sporządził i wniósł skargę kasacyjną oraz brał udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uchylił postanowienie referendarza sądowego, przyznając radcy prawnemu koszty nieopłaconej pomocy prawnej. Uzasadniono to tym, że pełnomocnik skarżącej wykazał się aktywnością procesową na etapie postępowania przed sądem pierwszej instancji, sporządził skargę kasacyjną i brał udział w rozprawie przed NSA, co uzasadnia przyznanie wynagrodzenia według stawek określonych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości, w tym z uwzględnieniem podatku od towarów i usług.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył skargę na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczącą ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich. Pełnomocnik skarżącej, radca prawny R. P., występował w jej imieniu w postępowaniu przed WSA, a następnie sporządził skargę kasacyjną i brał udział w rozprawie przed NSA. Referendarz sądowy odmówił przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
1. Uchylono postanowienie referendarza sądowego z dnia 13 listopada 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 1082/11. 2. Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego R. P. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę ... (w tym: tytułem opłaty kwotę ..., tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę ...).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej sprawy ze skargi J. P. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... marca 2011 r. nr ... w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych p o s t a n a w i a: 1. uchylić postanowienie referendarza sądowego z dnia 13 listopada 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 1082/11 2. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego R. P. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę ... w tym: tytułem opłaty kwotę ...), tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę ...; Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 13 listopada 2013 r. odmówiono pełnomocnikowi wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. W myśl art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Zgodnie z art. 250 p.p.s.a. wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Przepis §15 cytowanego rozporządzenia stanowi, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 oraz niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Zgodnie z §16 wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. Wskazać należy, iż w przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącej reprezentował ją w postępowaniu przed sądem w pierwszej instancji, a następnie sporządził i wniósł skargę kasacyjną oraz brał udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W rozdziale 4 cytowanego rozporządzenia wskazano, iż stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny – 100% tej stawki, w obu przypadkach, nie mniej niż 120 zł. Stawkę minimalną określoną w pkt 1 w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, oblicza się na podstawie §6 rozporządzenia. W sprawie niniejszej wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi ... zł. W myśl §6 pkt 3 stawki minimalne wynoszą przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 1500 zł do 5000 zł – 600 zł. Zatem stawka minimalna, będąca podstawą do ustalenia opłaty zgodnie z §19 pkt 1 wynosi w przedmiotowej sprawie 600 zł. Zgodnie z §2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Wobec oświadczenia pełnomocnika skarżącego, że wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu nie zostało mu zapłacone ani w całości ani w części, na podstawie art. 165 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło