V SA/Wa 1096/10
WyrokWSA w Warszawie2010-10-21
Skład orzekający: Beata Krajewska, Irena Jakubiec –Kudiura, Joanna Zabłocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonywanie pracy przez cudzoziemca bez wymaganego zezwolenia, potwierdzone prawomocnym wyrokiem skazującym, stanowi wystarczającą przesłankę do wydalenia go z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nawet jeśli cudzoziemiec posiadał zezwolenie na pobyt czasowy?Ratio decidendi
Wykonywanie pracy przez cudzoziemca niezgodnie z przepisami, potwierdzone prawomocnym wyrokiem skazującym, stanowi obligatoryjną przesłankę do wydalenia go z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Posiadanie przez cudzoziemca zezwolenia na pobyt czasowy nie wyłącza możliwości wydania decyzji o wydaleniu, gdyż decyzja ta powoduje z mocy prawa cofnięcie zezwolenia na pobyt.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o wydaleniu J. X. z terytorium RP, utrzymującej w mocy decyzję Wojewody. Podstawą wydalenia było wykonywanie przez J. X. pracy bez wymaganego zezwolenia w spółce Z. Sp. z o.o. po upływie terminu ważności zezwolenia, co zostało potwierdzone wyrokiem Sądu Rejonowego. Skarżący kwestionował ustalenia organów, podnosząc m.in. złożenie rezygnacji z funkcji członka zarządu przed upływem terminu zezwolenia oraz sprzedaż udziałów w spółce. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec –Kudiura, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant: referent - Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2010 r. sprawy ze skargi J. X. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz zobowiązanie do opuszczenia tego terytorium; oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez obywatela C. – J. X. – jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] lipca 2009 r. uchylająca w części dotyczącej określenia terminu opuszczenia terytorium RP i utrzymująca w mocy w pozostałej części decyzję Wojewody z [...] maja 2009 r. orzekającą o wydaleniu Cudzoziemca z terytorium RP i zobowiązaniu do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie do dnia 2 czerwca 2009 r.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.
W dniu [...] maja 2009 r. Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o wydalenie J. X. z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wskazał, że wobrec Cudzoziemca zachodzą przesłanki określone w art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. – o cudzoziemcach (t.j. Dz.U. z 2006 r., nr 234, poz. 1694 z późn. zm.).
Decyzją z dnia [...] maja 2009 r. Wojewoda [...] orzekł o wydaleniu J. X. z terytorium RP oraz o zobowiązaniu go do opuszczenia tego terytorium do dnia 2 czerwca 2009 r. Uzasadniając decyzję tej treści wskazał w szczególności, że Cudzoziemiec po dniu 29 kwietnia 2008 r. wykonywał bez wymaganego zezwolenia pracę na stanowisku członka zarządu w Z. Sp. z o.o. Organ I instancji powołał się na również na wyrok Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] października 2008 r., którym uznano J. X. winnym wykonywania od [...] kwietnia 2008 r. do [...] czerwca 2008 r., pracy bez zezwolenia wymaganego od cudzoziemca pełniącego funkcję w zarządzie osoby prawnej, tj. za wykroczenie z art. 120 ust. 2 w zw. z art. 88 oraz art. 2 ust. 1 pkt 40 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Cudzoziemcowi wymierzono z to wykroczenie karę grzywny w wysokości 1000 zł.
W odwołaniu od powyższej decyzji podniesiono, że organ I instancji, pomimo wiedzy o orzeczonym wobec Cudzoziemca wyroku sądowym, w dniu [...] kwietnia 2009 r. udzielił mu kolejnego zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z terminem ważności do dnia [...] maja 2010 r. Wskazano również, że J. X. był wspólnikiem Z. spółki z o.o. i wykonywał pracę w jej ramach na stanowisku członka zarządu na podstawie stosowego zezwolenia, którego termin upłynął w dniu [...] kwietnia 2008 r. Po tym dniu cudzoziemiec złożył rezygnację wspólnikom i otrzymał świadectwo pracy. W dniu [...] lipca 2008 r. J. X. sprzedał natomiast swoje udziały w wymienionej powyżej spółce.
W odwołaniu podniesiono następnie, że J. X. nie może ponosić odpowiedzialności za niedokonanie zmian w zarządzie przez nowych wspólników spółki w odpowiednim czasie. Wskazano też, iż nie istnieje żaden dowód potwierdzający fakt wykonywania przez J. X. pracy w ramach Z. Sp. z o.o. po upływie terminu ważności posiadanego zezwolenia. Na koniec zwrócono uwagę na to, iż sporządzenie protokołu kontroli cudzoziemca z dnia [...] maja 2009 r. odbyło się bez udziału tłumacza języka chińskiego.
Po rozpoznaniu odwołania Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. uchylił ww. decyzję organu I instancji w części dotyczącej określenia terminu opuszczenia terytorium RP oraz utrzymał tę decyzję w mocy w pozostałej części.
W uzasadnieniu organ odwoławczy zauważył, że wyrok Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] października 2008 r. dotyczył wykonywania przez J. X. pracy bez zezwolenia w L. Sp. z o.o. w okresie od dnia [...] kwietnia 2008 r. do dnia [...] czerwca 2008 r. na stanowisku członka zarządu. Cudzoziemiec był wspólnikiem tej spółki.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców podał następnie, że J. X. do dnia [...] kwietnia 2008 r. posiadał zezwolenie na pracę w ramach Z. Sp. z o.o. na stanowisku członka zarządu i był wspólnikiem tej spółki. W dniu [...] kwietnia 2009 r. Okręgowy Inspektorat Pracy w O. przeprowadził kontrolę w tej spółce. W trakcie tej kontroli ustalono, że Cudzoziemiec od dnia [...] stycznia 2007 r. wchodzi w skład zarządu spółki nie posiadając stosownego zezwolenia uprawniającego do sprawowania tej funkcji po dniu [...] kwietnia 2008 r. J. X. przedstawił także protokół z nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników spółki z dnia [...] kwietnia 2009 r. dotyczący m.in. odwołania go z funkcji członka zarządu.
Powołując się na powyższe ustalenia organ odwoławczy stwierdził, że J. X. po dniu [...] kwietnia 2008 r. wykonywał pracę w Z. Sp. z o.o. po upływie terminu ważności posiadanego zezwolenia na pracę. Z funkcji członka zarządu tej spółki cudzoziemiec został odwołany dopiero w dniu [...] kwietnia 2009 r. Cudzoziemiec został też skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w O. za wykonywanie pracy bez stosownego zezwolenia w L. Sp. z o.o. Ponadto Okręgowy Inspektorat Pracy w O. wystąpił do Sądu Rejonowego w O. o ukaranie cudzoziemca za wykonywanie pracy bez stosownego zezwolenia od dnia [...] kwietnia 2009 r. w I. Sp. z o.o.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ II instancji podkreślił, że w aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające wykonywanie przez J. X. pracy w Z. Sp. z o.o. po dniu [...] kwietnia 2008 r. Świadczy o tym wpis do Krajowego Rejestru Sądowego, z którego wynika, że w lutym 2009 r. cudzoziemiec pełnił funkcję członka zarządu w ww. spółce.
Organ odwoławczy powołał się także na zaznania Cudzoziemca zapisane w protokole przesłuchania z dnia [...] maja 2009 r. J. X. zeznał wtedy, iż nie pamięta do kiedy posiadał zezwolenie na pracę w ramach Z.Sp. z o.o., jak również nie pamięta szczegółów, związanych ze sprzedażą udziałów w tej spółce. Cudzoziemiec nie pamiętał także miejsca aktualnego miejsca pracy, lecz podał nazwę spółki I. po odczytaniu tej nazwy z posiadanej pieczątki. Zeznał także, że ww. wyrok Sądu Rejonowego w O. dotyczył prawdopodobnie braku miejsca zameldowania oraz "za jakieś faktury za prąd, wodę". Uwzględniając treść tych zeznań, organ uznał wyjaśnienia zawarte w odwołaniu – dotyczące sprzedaży przez skarżącego udziałów w Z. Sp. z o.o., oraz wykonywania pracy zgodnie z przepisami – za mało wiarygodne.
Organ stwierdził również, że fakt orzeczonego wyroku sądowego nie stanowi wyłącznej podstawy odmowy udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony więc fakt uzyskania przez cudzoziemca takiego zezwolenia nie podważa zasadności wydania decyzji o wydaleniu cudzoziemca z terytorium RP.
Za bezpodstawny uznano także zarzut dokonania przesłuchania skarżącego bez udziału tłumacza.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ww. decyzji zarzucono naruszenie:
- art. 88 ust. 1 pkt 2, art. 90 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez nieprawidłowe zastosowanie i w konsekwencji wydanie decyzji o wydaleniu cudzoziemca z terenu RP, mimo braku przesłanek przewidzianych przez ustawę;
- art. 202 § 4 i § 5 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks Spółek Handlowych (Dz. U. nr 94, poz. 1027 z późn. zm.) poprzez nieprawidłową wykładnię, polegającą na zaniechaniu przypisania prawidłowych skutków prawnych oświadczeniu cudzoziemca o rezygnacji z członka zarządu Z. [...] Sp. z o.o.;
- art. 7 i 10 k.p.a. poprzez nieprawidłową ocenę dowodów i zaniechanie wszechstronnego rozważenia sprawy, w tym przedłożonych dokumentów, prowadzące do błędnego ustalenia, iż po dniu [...] kwietnia 2008 r. cudzoziemiec sprawował funkcję członka zarządu Z. Sp. z o.o.
W oparciu o ww. zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
Uzasadniając skargę podkreślono, że rozpoznając sprawę organ nie wziął pod uwagę oświadczenia skarżącego, iż z dniem [...] kwietnia 2008 r. złożył on rezygnację ze stanowiska członka zarządu Z. Sp. z o.o. Organ nie uwględnił również zawartej [...] lipca 2008 r. umowy sprzedaży przez skarżącego udziałów w tej spółce, a także uchwały Zgromadzenia Wspólników Z. Sp. z o.o. z dnia [...] kwietnia 2009 r., umowy o pracę skarżącego z dnia [...] czerwca 2007 r. i jego świadectwa pracy z dnia [...] kwietnia 2008 r.
W ocenie skarżącego organ błędnie uznał, iż do ustalenia, czy skarżący po dniu [...] kwietnia 2008 r. pełnił funkcję w Zarządzie Z. Sp. z o.o. wystarczy analiza zapisów w Krajowym Rejestrze Sądowym. Skarżący podkreślił bowiem – powołując się na stanowisko doktryny i orzecznictwo – że oświadczenie członka zarządu spółki z o.o. o rezygnacji z pełnienia funkcji w zarządzie jest czynnością jednostronną i odnosi skutek z chwilą złożenia go spółce. W związku z tym uchwała wspólników o przyjęciu rezygnacji członka zarządu może jedynie oznaczać wyłączenie odpowiedzialności byłego członka zarządu względem spółki.
Zgodnie z powyższym uchwała Zgromadzenia Wspólników Z. Sp. z o.o. z dnia [...] kwietnia 2009 r. o odwołaniu J. X. z funkcji nie oznacza, iż rezygnacja cudzoziemca z pełnienia funkcji w zarządzie tej spółki nastąpiła dopiero z datą uchwały. Ponadto skarżący podkreślił, że nie brał udziału w tym Zgromadzeniu Wspólników, albowiem wcześniej, tj. w dniu [...] lipca 2008 r. zbył całość posiadanych w spółce udziałów.
Dodatkowo skarżący zauważył, że w dniu [...] kwietnia 2009 r. otrzymał od Wojewody [...] zezwolenie na zamieszkanie na terytorium RP ważne do dnia [...] maja 2010 r. w związku z wykonywaniem pracy na stanowisku Prezesa Zarządu I. Sp. z o.o.
W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Sądy administracyjne, w tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Podstawową funkcją sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania jest ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie poprzedzające jej wydanie nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji.
Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowi art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach. Zgodnie z treścią tego przepisu cudzoziemcowi wydaje się decyzję o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli wykonywał pracę niezgodnie z ustawą z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy albo podjął działalność gospodarczą niezgodnie z przepisami obowiązującymi w tym zakresie w Rzeczypospolitej Polskiej.
Dokonując literalnej wykładni powołanego przepisu podkreślić należy, iż użycie przez ustawodawcę określenia "wydaje się decyzję" oznacza, że mamy do czynienia z obowiązkiem wydania decyzji o określonej treści w przypadku zaistnienia określonych w nim przesłanek. Przy orzekaniu na gruncie tego przepisu organ nie dysponuje swobodą w zakresie kwalifikacji skutków zdarzenia, określaną jako "uznanie administracyjne". Dla oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia zasadnicze znaczenie ma zatem ustalenie, czy w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki z dyspozycji omawianego przepisu.
W ocenie Sądu, na gruncie powyższych unormowań prawnych i w świetle zgromadzonego materiału dowodowego organy administracji zasadnie przyjęły, iż skarżący dopuścił się naruszenia obowiązujących w Polsce regulacji prawnych. Skarżący wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] października 2008 r. został uznany winnym zarzucanego mu czynu z art. 120 ust. 2 w zw. z art. 88 oraz art. 2 ust. i pkt 40 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i skazany na karę grzywny. Wyrok ten dotyczył wykonywania przez skarżącego, pracy bez zezwolenia w ramach L. Sp. z o.o. w okresie od dnia [...] kwietnia 2008 r. do dnia [...] czerwca 2008 r. na stanowisku członka zarządu.
Podkreślić należy, że skarżący nie kwestionuje ww. okoliczności wykonywania bez wymaganego zezwolenia pracy w L. Sp. z o.o. Tymczasem jak trafnie wskazano w odpowiedzi na skargę już tylko ta okoliczność uzasadniała zastosowanie wobec skarżącego art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach.
W złożonej skardze skarżący ograniczył się do zakwestionowania ustaleń organu dotyczących wykonywania przez niego pracy bez wymaganego zezwolenia w Z. Sp. z o.o. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców podał w tym zakresie, że J. X. posiadał zezwolenie na pracę w ramach Z. Sp. z o.o. na stanowisku członka zarządu do dnia [...] kwietnia 2008 r. Odwołanie skarżącego z tego stanowiska nastąpiło jednak dopiero z dniem [...] kwietnia 2009 r. na podstawie uchwały nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników spółki. Skarżący wykonywał zatem pracę w Z. Sp. z o.o. bez wymaganego zezwolenia od [...] kwietnia 2008 r. do dnia [...] kwietnia 2009 r.
W ocenie skarżącego ww. argumentacja organu jest nieprawidłowa. Skarżący wskazuje bowiem, że z dniem [...] kwietnia 2008 r. złożył oświadczenie o rezygnacji z zajmowanej w Z. Sp. z o.o. funkcji członka zarządu. Takie oświadczenie było natomiast wiążące od chwili złożenia go spółce i nie istniała potrzeba podejmowania uchwały wspólników spółki o przyjęciu rezygnacji. Skarżący podkreślił również, że jego rezygnację z funkcji członka zarządu ww. spółki przed dniem [...] kwietnia 2009 r. potwierdza również świadectwo pracy z dnia [...] kwietnia 2008 r. oraz fakt sprzedaży udziałów w tej spółce z dniem [...] lipca 2008 r.
Odnosząc się do powyższej argumentacji skarżącego wskazać należy, że istotnie skarżący miał możliwość wykazania, że rezygnacja z zajmowanego w Z. Sp. z o.o. stanowiska nastąpiła przed dniem podjęcia przez wspólników tej spółki uchwały z dnia [...] kwietnia 2009 r. Argumentacja organu w tym zakresie nie została jednak przez skarżącego skutecznie podważona stosownymi dokumentami. Wskazać bowiem należy, że skarżący nie udokumentował w żaden sposób okoliczności powołanych w treści skargi, tj. złożenia z dniem [...] kwietnia 2008 r. oświadczenia o rezygnacji ze stanowiska członka zarządu w Z. Sp. z o.o. oraz otrzymania świadectwa pracy potwierdzającego zaprzestanie pracy na tym stanowisku w dniu [...] kwietnia 2008 r.
Ponadto zauważyć trzeba, że oświadczenie o rezygnacji, na które powołuje się skarżący prawdopodobnie nie zostało doręczone ww. spółce w związku z czym konieczne było podjęcie uchwały z dnia [...] kwietnia 2009 r. o odwołaniu skarżącego z funkcji członka zarządu. Argumentacja skarżącego zaprezentowana w skardze nie jest też zgodna z jego zeznaniami złożonymi podczas przesłuchania w dniu [...] maja 2009 r. Skarżący zeznał bowiem wtedy, że z funkcji w Z. Sp. z o.o. zrezygnował "w zeszłym roku" "jakoś w drugiej połowie tak mniej więcej" (w więc nie [...] kwietnia jak wskazuje w skardze). Pytany o to w jaki sposób zrezygnował z funkcji stwierdził natomiast, że sprzedał swoje udziały innej osobie. Z zeznań tych wynika, że skarżący utożsamiał sprzedaż udziałów w spółce z rezygnacją pełnienia w niej określonych funkcji, nie ma natomiast mowy o złożeniu oświadczenia o rezygnacji z pełnienia tych funkcji.
W związku z powyższym na aprobatę zasługuje przyjęte w kontrolowanej decyzji stanowisko, że wobec skarżącego zaistniała przesłanka określona w art. 88 art. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły natomiast wyjątkowe okoliczności wymienione w art. 89 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach mogące powodować możliwość odstąpienia od wydania decyzji o wydaleniu, bądź jej wykonaniu. Zasadności wydanej decyzji nie podważa również okoliczności udzielenia skarżącemu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony z terminem ważności do dnia [...] maja 2010 r. w związku z wykonywaniem przez niego pracy w I. Sp. z o.o. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach, decyzja o wydaleniu powoduje z mocy prawa cofnięcie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony.
Mając na uwadze powyższe ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku i oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło