V SA/Wa 1104/12

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia ... marca 2012 r. Nr ... w przedmiocie rozłożenia kary pieniężnej na raty postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych; Skarżący wystąpił z wnioskiem - na urzędowym formularzu PPF - o zwolnienie z kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną i synem (uczniem ...). Zamieszkują w mieszkaniu o pow. ... m². Skarżący nie posiada innych nieruchomości, przedmiotów wartościowych ani oszczędności pieniężnych. Skarżący uzyskuje świadczenie rentowe w wysokości ... zł brutto (netto ... zł), a jego żona jest osobą bezrobotną z prawem do zasiłku do lipca 2012 r. w wysokości ... zł. Miesięczne koszty utrzymania lokalu wahają się w granicach ... zł. Resztę dostępnych wnioskodawcy środków pieniężnych pochłania zakup żywności, odzieży, i obuwia, środków czystości, dojazdy syna do szkoły i inne okazjonalne zakupy, a także dojazdy na zleconą rehabilitację w ramach leczenia żony. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (T.j. Dz.U. z 2012 r. Nr 0, poz. 270) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do takich osób zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i pozwalają zaspokoić tylko ich podstawowe potrzeby życiowe. Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącego i jego rodziny jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wskazane dochody w gospodarstwie domowym skarżącego tj. ... zł z uwzględnieniem podanych kosztów utrzymania mieszkania (... zł) pozwalają wyłącznie na zaspokojenie innych podstawowych potrzeb życiowych 3-osobowej rodziny (zakup żywności, ubrania, środków czystości itp.). Skarżący nie jest w stanie poczynić z nich oszczędności na opłacenie kosztów sądowych. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.