V SA/Wa 1109/11
PostanowienieWSA w Warszawie2014-01-14
Skład orzekający: Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu może obejmować wynagrodzenie za postępowanie przed sądem pierwszej instancji, jeśli w wyroku kończącym to postępowanie nie orzeczono o wynagrodzeniu pełnomocnika, a wniosek został złożony wraz ze skargą kasacyjną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu może obejmować wynagrodzenie za postępowanie przed sądem pierwszej instancji, nawet jeśli w wyroku kończącym to postępowanie nie orzeczono o wynagrodzeniu pełnomocnika, pod warunkiem, że wniosek został złożony wraz ze skargą kasacyjną i nie jest ograniczony terminem przewidzianym w przepisach regulujących koszty sądowe między stronami. Wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu pochodzi ze środków budżetowych sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokata R. N. w postępowaniu dotyczącym odmowy nadania statusu uchodźcy. Pełnomocnik został ustanowiony z urzędu w pierwszej instancji, a następnie sporządził skargę kasacyjną. Wyrok WSA oddalił skargę, nie orzekając o wynagrodzeniu pełnomocnika. NSA oddalił skargę kasacyjną. Wniosek o zasądzenie kosztów obejmował wynagrodzenie za obie instancje.Rozstrzygnięcie
Zasądzono ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata R. N., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 516,60 zł, w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 420,00 zł oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 96,60 zł.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy, odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium RP wobec stwierdzenia braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany p o s t a n a w i a : zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata R. N., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 516,60 zł (pięćset szesnaście złotych i sześćdziesiąt groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 420,00 zł (czterysta dwadzieścia złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 96,60 zł (dziewięćdziesiąt sześć złotych i sześćdziesiąt groszy).
Postanowieniem z dnia 27 lipca 2011 r. referendarz sądowy przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
Pismem z dnia [...] r. Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie poinformowała o wyznaczeniu pełnomocnika w osobie adwokata R. N.
Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę cudzoziemca. Jednocześnie wobec braku wniosku pełnomocnika o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną z urzędu, w wyroku nie zawarto orzeczenia w tym zakresie.
W skardze kasacyjnej z dnia [...] 2012 r. został zawarty wniosek o zasadzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z oświadczeniem, że koszty te nie zostały opłacone nawet w części.
Wyrokiem z dnia 10 października 2013 r. o sygn. akt II OSK 1106/12 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozpoznając wniosek należało zważyć, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), zwane dalej: "rozporządzeniem".
Zgodnie z § 19 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. Stawki minimalne w postępowaniu przed sądem administracyjnym zostały określone w Rozdziale 5 rozporządzenia.
Na wstępie zwrócić uwagę należy, iż zawarty w skardze kasacyjnej wniosek nie ogranicza się do wynagrodzenia za postępowanie kasacyjne. Mając zatem na uwadze to, że w wyroku kończącym postępowanie sądowe w pierwszej instancji nie orzeczono o wynagrodzeniu pełnomocnika z urzędu oraz to, że wniosek o zasądzenie takiego wynagrodzenia nie jest ograniczony terminem przewidzianym w przepisach regulujących koszty sądowe między stronami (wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu pochodzi ze środków budżetowych sądu administracyjnego), należało zasądzić wynagrodzenie należne za udział pełnomocnika w obu instancjach.
Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia, stawka minimalna za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji wynosi 240 zł.
Natomiast, w myśl § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia, stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi – 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat – 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł.
W niniejszej sprawie wyznaczony adwokat został ustanowiony w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji, w którym brał udział, sporządził i wniósł skargę kasacyjną, zaś na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym stawił się jego substytut, co powoduje ustalenie wynagrodzenia w drugiej instancji w wysokości 75% stawki minimalnej, tj. w wysokości 180 zł.
Zatem należne wynagrodzenie wynosi 420 zł, co stanowi sumę 240 zł za pierwszą instancję oraz 180 zł za postępowanie kasacyjne.
Jednocześnie stosownie do treści § 20 omawianego rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia złożonego w imieniu pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy nie zostały pokryte przez skarżącą stronę – na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło