V SA/Wa 1114/09

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 11 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. P. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... czerwca 2009 r. Nr ... w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności dla gospodarstwa niskotowarowego postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych; W dniu ... sierpnia 2009 r. (data nadania w placówce pocztowej) B. P. wystąpił – na urzędowym formularzu PPF - z wnioskiem o zwolnienie z kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną i synem. Posiada dom o pow. ...m² oraz nieruchomość rolną ... ha. Nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Dochody gospodarstwa domowego ze świadczeń rentowych skarżącego i jego małżonki wynoszą łącznie ... zł brutto. W dodatkowym oświadczeniu skarżący wskazał, iż nie posiada oszczędności pieniężnych, lokat ani innego majątku ruchomego znacznej wartości. W 2008 r. uzyskał dopłaty do gruntów rolnych w wysokości ... zł. W 2009 r. jeszcze dopłat nie uzyskał. Na zaspokojenie własnych potrzeb życiowych oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym ponosi wydatki około ... zł. Ponosi również wydatki związane z leczeniem własnym oraz małżonki, które wynoszą... zł. Aktualnie nie posiada rachunków na opał, energię i gaz, gdyż albo ich nie brał albo ich nie przetrzymuje. W załączeniu skarżący nadesłał zaświadczenie o dochodowości gospodarstwa rolnego, wyciąg z rachunku bankowego, odcinki świadczeń rentowych oraz decyzję w sprawie płatności do gruntów rolnych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Oznacza to, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do takich osób zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i pozwalają zaspokoić tylko ich podstawowe potrzeby życiowe. Sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący posiada co prawda regularne dochody z tytułu świadczeń rentowych, jak również z gospodarstwa rolnego jednakże ich wysokość pozwala wyłącznie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych trzech osób, w tym małżonki która jest inwalidą I grupy i której koszty leczenia są wysokie. Z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego wynika, iż skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności pieniężnych. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.