V SA/Wa 1114/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Krajewska (spr.) Sędziowie: WSA Dorota Mydłowska NSA Ewa Wrzesińska-Jóźków Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju; 2. zasądza od Narodowego Centrum Badań i Rozwoju na rzecz T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w piśmie z dnia [...] maja 2016 r., informację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2016 r. o nieuwzględnieniu protestu Spółki, złożonego przez T. Sp. z o.o. na wyniki oceny z dnia [...] listopada 2015 r. projektu o dofinansowanie, nr [...], pt.: [...] – [...] (Działanie 1.1 "Projekty B+R przedsiębiorstw"). Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: W dniu [...] lipca 2015 r. T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. złożyła do Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014 – 2020, Działanie 1.1 "Projekty B+R przedsiębiorstw", Konkurs [...], wniosek o dofinansowanie projektu pt.: [...] – [...], o nr [...]. Pismem z dnia [...] listopada 2015 r. Spółka została przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju poinformowana, iż ocena merytoryczna wniosku zakończona została wynikiem negatywnym i projektu pt.: [...] – [...]. W piśmie wyjaśniono, iż projekt nie spełnił wszystkich kryteriów dostępu wskazanych w § 10 ust. 15 pkt. 2a Regulaminu przeprowadzania konkursu oraz nie uzyskał wymaganej liczby punktów zgodnie z § 10 ust. 15 pkt. 2b i 2c Regulaminu. Wskazano, iż Kryterium dostępu: "Kwestia własności intelektualnej nie stanowi bariery dla wdrożenia projektu" ocenione zostało na NIE przede wszystkim z powodu braku wskazania przez Stronę nazwy kancelarii patentowej, na którą Spółka się we wniosku powołała oraz przedstawienie w sposób budzący wątpliwości strategii ochrony własności intelektualnej rezultatów projektu. Zarzucono także mało realistyczne założenia dotyczące opatentowania deklarowanych zgłoszeń patentowych oraz brak analizy konkurencji globalnej, przykładowo wskazując : Dr Google czy Microsoft. Kryterium punktowemu: "Opłacalność wdrożenia" przyznano tylko 2 punkty, bowiem zdaniem oceniającego dane w uzasadnieniu analizy finansowej przedstawione zostały we wniosku w sposób mało czytelny, skrótowy i detaliczny a nadto plany przychodowe uznano za nadmiernie optymistyczne. Analizę ryzyka uznano za wykonaną bardzo pobieżnie. W proteście z dnia [...] grudnia 2015 r. T. Sp. z o.o. uznała przedstawioną w informacji z dnia [...] listopada 2015 r. oceną za nieobiektywna i nierzetelna. Przede wszystkim, co do kryterium "Kwestia własności intelektualnej nie stanowi bariery dla wdrożenia projektu", Strona zarzuciła uzależnienie oceny od informacji, które nie były wymagane w dokumentacji konkursowej, jak nazwa kancelarii czy analiza konkurencji globalnej. Przywołanie Dr Google jako przykładu rozwiązania konkurencyjnego Strona uznała za dowód braku zrozumienia przez oceniającego istoty jej wniosku oraz za brak jego kompetencji. Odnośnie kryterium "Opłacalność wdrożenia" Spółka skierowane do wniosku zarzuty uznała za niepoparte logicznymi argumentami ani nie uzasadnione prawidłowo. W Informacji o nieuwzględnieniu protestu z dnia [...] kwietnia 2016 r. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju uznało oceny pierwotne za prawidłowe. W uzasadnieniu przyznano Wnioskodawcy rację, że nie ma w dokumentacji wymogu wskazywania podmiotu zewnętrznego realizującego badanie czystości patentowej jak też , że : "Dr Gogle jest prześmiewczym określeniem stosowanym na stawianie przez chorych sobie samym diagnoz na podstawie wyników (artykułów, komentarzy na forach, etc) wyszukanych w Internecie ...", jednakże podtrzymano zasadność oceny, iż Spółka powinna wskazać nazwę kancelarii a z uwagi na odsetek osób stawiających diagnozy na podstawie wyników wyszukiwania zasadne byłoby uwzględnienie metody diagnozowania przez Dr Google jako konkurencji. Przyznano także, że we wniosku została przedstawiona metodyka szacowania przychodów z wdrażania, niemniej plany przychodowe nadal uznano za zbyt optymistyczne. Wskazano, iż poziom penetracji rynku na poziomie 29% w perspektywie 5 lat jest nieuprawdopodobniony przez Wnioskodawcę. Podtrzymano pozostałe oceny. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia [...] maja 2016 r. na Informację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] kwietnia 2016 r. o nieuwzględnieniu protestu T. Sp. z o.o. wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz o przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia. Spółka wniosła także o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu Spółka zarzuciła naruszenie: a. § 10 ust. 4 Regulaminu przeprowadzania konkursu w zw. z Przewodnikiem po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014 – 2020, stanowiącym załącznik nr 1 do Regulaminu oraz w zw. z Rozdziałem 5 pkt 19 Wytycznych w zakresie trybu wyboru projektów na lata 2014 – 2020 – poprzez wymaganie od Skarżącej uwzględnienia w treści wniosku o dofinansowanie okoliczności, które nie zostały wskazane w Przewodniku i w konsekwencji dokonanie oceny w sposób wykraczający poza ustalone procedury określone w Regulaminie i w Przewodniku; b. § 7 ust. 2 w zw. z § 10 ust. 12 Regulaminu przeprowadzania konkursu – poprzez zaniechanie wezwania Skarżącej do wyjaśnienia treści wniosku lub przeprowadzenie spotkania Panelu ekspertów z przedstawicielem Skarżącej; c. pkt. 2 cz. II Przewodnika – poprzez uznanie, iż projekt nie spełnia kryterium dostępu "Kwestia własności intelektualnej nie stanowi bariery dla wdrożenia projektu" – podczas gdy kryterium to zostało spełnione; d. pkt. 2 cz. II Przewodnika - poprzez uznanie, że Skarżąca określiła plany przychodowe w sposób nadmiernie optymistyczny, podczas gdy analiza finansowa projektu została przeprowadzona w sposób rzetelny i szczegółowy, uzasadniający przyznanie w kryterium "Opłacalność wdrożenia" co najmniej 3 pkt.; e. niezapewnienie rzetelnej, bezstronnej, obiektywnej i merytorycznej oceny projektu; f. art. 37 ust. 1 oraz art. 49 ust. 3 pkt 4 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowej w perspektywie finansowej 2014 – 2020 – poprzez przeprowadzenie oceny projektu i rozpoznania protestu w sposób nierzetelny przez ekspertów nie posiadających odpowiedniej wiedzy i doświadczenia. W uzasadnieniu skargi Spółka rozwinęła te zarzuty. Do akt sądowych w dniu [...] czerwca 2016 r. wpłynęła odpowiedź na skargę, w której organ wniósł o jej oddalenia podnosząc, iż ocena projektu Skarżącej została przeprowadzona w całości w sposób zgodny z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W przypadku nieuwzględnienia protestu Wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.). Zastosowanie ma ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jednolity Dz.U.2016.217) – ustawa z.r.p. Ustawa ta przewiduje możliwość kontroli sądowej rozstrzygnięć merytorycznych i proceduralnych (formalnych) wydanych w następstwie rozpatrzenia protestu (art. 61 ust.1). W stosunku do ogólnego modelu procedury sądowoadministracyjnej postępowanie objęte art. 61 ustawy cechuje uproszczenie (art. 61 ust. 2), zwiększony formalizm procesowy (art. 61 ust. 2 i 3), ścisłe określenie przedmiotu sporu (art. 61 ust. 5) oraz odrębny katalog rozstrzygnięć procesowych i merytorycznych (art. 61 ust. 6 i ust. 8). Postępowanie przed sądem administracyjnym toczy się na zasadach ogólnych przewidzianych przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w szczególności działem III), z wyłączeniami przewidzianymi art. 64 oraz modyfikacjami dotyczącymi trybu i sposobu wnoszenia skargi oraz dołączonych do niej dokumentów i usuwania braków formalnych oraz terminu rozpoznania skargi zawartymi w art. 61 ust. 2-7. Kompetencja kontrolna sądu administracyjnego sprowadza się do oceny legalności działania organu w płaszczyźnie dotyczącej stosowania prawa materialnego, prawa procesowego oraz przepisów ustrojowych. Podkreślenia wymaga, iż pomimo szczególnego charakteru postępowania konkursowego, Sąd administracyjny nie jest zwolniony z obowiązku kontroli wszystkich rozstrzygnięć podlegających zaskarżeniu protestem oraz całego postępowania konkursowego. Wynika to z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W art. 37 ust. 1 u.z.r.p. zawarto zasady ogólne dotyczące wszystkich trybów wyłaniania projektów do dofinansowania, to jest przejrzystość, rzetelność, bezstronność wyboru projektów oraz równość wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasady te mają charakter normatywny i znajdują umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z kolei z traktatowej zasady równości (art. 9 TWE oraz art. 2 i 157 ust. 4 TFUE). Naruszenie którejkolwiek z zasad wymienionych w art. 37 ust. 1 stanowi naruszenie zasady równego dostępu do pomocy. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ przede wszystkim naruszył zasadę rzetelności dokonanych ocen, a uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia zawiera wewnętrzne niezgodności i nielogiczności. Przy ocenie kryterium dostępu: "Kwestia własności intelektualnej nie stanowi bariery dla wdrożenia projektu" organ bowiem, wbrew zapisom zawartym w "Przewodniku po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój, 2014 – 2020", kwestionował brak wskazania przez Stronę nazwy kancelarii patentowej, co miało negatywny wpływ na przedstawiona ocenę. Tymczasem w Przewodniku (II.Ocena Merytoryczna Gospodarczo-Biznesowa, pkt 2.) wymieniono warunki, których spełnienie jest obligatoryjne oraz zapisano, iż "Kryterium uznaje się za spełnione w sytuacji, gdy zostały spełnione wszystkie ww. warunki". Wśród tych warunków nie ma wymogu wskazywania nazw podmiotów, do których Strona odwołała się we wniosku. Równocześnie, gdy przy ocenie projektu, którego celem ma być: "...stworzenie zbioru algorytmów medycznych – zintegrowanych ze sobą w spójny i inteligentny system decyzyjny – których późniejsze użycie umożliwi użytkownikowi uzyskanie informacji medycznej dot. Wstępnej diagnozy, rekomendacji leczenia czy skierowania go do właściwego poziomu med. W następstwie opracowania systemu algorytmów medycznych, w ramach prac rozwojowych zostanie wytworzone narzędzie informatyczne", opiniujący projekt wskazuje jako właściwe porównawcze odniesienie się do Dr Google – za zasadny należy uznać zarzut braku rzetelności i kompetencji oceniającego. W ocenie Sądu, już tylko powyższe pozwala na przyjęcie, iż ocena kryterium dostępu: "Kwestia własności intelektualnej nie stanowi bariery dla wdrożenia projektu" – nie została przeprowadzona zgodnie z wymogami określonymi w art. 37 ustawy z.r.p. W odniesieniu do kryterium "Opłacalność wdrożenia" Sąd wskazuje, iż ocena została przeprowadzona w sposób nie dający się zweryfikować w oparciu o warunki wymienione w Przewodniku (Kryterium Punktowe, pkt 3.). Ani informacja zawarta w piśmie z dnia [...] listopada 2015 r. ani uzasadnienie zaskarżonego do Sądu nieuwzględnienia protestu nie przekładają się bowiem na proste i konkretnie uzasadnione odpowiedzi na wymienione w Przewodniku kwestie. Równocześnie dyskwalifikuje stanowisko organu mylne przyjęcie do rozważań "penetracji rynku" w wymiarze 29% a nie jak to wynika z wniosku – 3,19 %. Analiza uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia z dnia [...] kwietnia 2016 r., zdaniem Sądu, wskazuje na niezrozumiałą niekonsekwencje organu, który z jednej strony przyznał Spółce rację co do: - braku istnienia w dokumentacji konkursowej wymogu wskazywania podmiotu zewnętrznego realizującego badanie czystości patentowej, - określania humorystycznym mianem Dr Google stawiania sobie samemu diagnozy w oparciu o różne dane znalezione w Internecie, - istnienia we wniosku przedstawienia metodyki szacowania przychodów z wdrażania a równocześnie ustalenie tych faktów nie spowodowało weryfikacji stanowiska oceniających. Uwzględniając nadto wskazany w skardze zarzut niespornego błędu we wskazanej podstawie nieuwzględnienia wniosku, należy stwierdzić, iż ocena projektu nie została dokonana w wymagany art. 37 ust. 1 u.z.r.p. sposób, tj. przejrzyście, rzetelnie i bezstronnie. Tej generalnej oceny Sądu nie zmienia fakt, iż Sąd nie podzielił argumentów Strony, że wpływ na treść wniosku miała ograniczona ilości znaków możliwych do użycia przy sporządzaniu opisu projektu. Te same zasady obowiązywały bowiem wszystkich biorących udział w konkursie. Stwierdzić też trzeba, iż wbrew zarzutom Spółki, Regulamin konkursu (§ 10 ust. 12) nie przewidywał spotkania członków Panelu ekspertów z Wnioskodawcą, w sytuacji, gdy projekt - po ocenie opartej na treści wniosku o dofinansowanie – nie spełnił któregokolwiek z kryteriów dostępu, o których mowa w § 10 ust. 2 oraz ust. 4 lit. a – c lub też nie uzyskał w każdym z kryteriów, o których mowa w § 10 ust. 4 lit. d – f progu punktowego wynoszącego 3 punkty – co miało miejsce w przypadku projektu Spółki. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 61 ust. 8 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na jej wynik. Jednocześnie sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję. Z mocy art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd zasądził na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.