V SA/Wa 1135/11

WyrokWSA w Warszawie2011-09-27

Skład orzekający: Krystyna Madalińska-Urbaniak, Barbara Mleczko-Jabłońska, Mirosława Pindelska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku przeniesienia posiadania działek rolnych na obszarach ONW na inny podmiot poprzez zawarcie nowych umów dzierżawy z podmiotami trzecimi, można uznać, że nastąpiło przejęcie zobowiązań ONW przez nowego posiadacza i czy decyzja o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności jest prawidłowa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracyjny nieprawidłowo ustalił, iż przejęcie zobowiązań ONW przez nowego posiadacza nie nastąpiło w odniesieniu do działek objętych umowami dzierżawy z podmiotami trzecimi, ponieważ posiadanie jest stanem faktycznym, a nie prawnym, i może wynikać z różnych tytułów prawnych lub faktycznych. W związku z tym konieczne było dokładne ustalenie, czy doszło do przeniesienia posiadania zgodnie z przepisami rozporządzenia, co organ pominął. Wobec tego decyzja organu została uchylona, a jej wykonanie wstrzymane do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Stan faktyczny
A.M. złożyła wniosek o przyznanie płatności ONW do gruntów rolnych, które były następnie przedmiotem decyzji przyznających płatności. Po przeniesieniu posiadania działek na jej syna M.M., który zawarł nowe umowy dzierżawy z Urzędem Gminy i Nadleśnictwem, organ wszczął postępowanie w sprawie ustalenia nienależnie pobranych płatności, uznając, że nie doszło do przejęcia zobowiązań ONW na gruntach objętych tymi umowami. A.M. zaskarżyła decyzję, wskazując, że przeniesienie posiadania nastąpiło zgodnie z przepisami, a nowe umowy dzierżawy nie wykluczają przejęcia zobowiązań.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; zasądził od Prezesa ARiMR na rzecz A.M. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant specjalista - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2011 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. 3. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz A.M. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, Przedmiotem skargi A.M. jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] kwietnia 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Nr [...] z dnia [...].01.2011 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w G. z upoważnienia Prezesa ARiMR. Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym : W dniu [...].05.2006 r. do Biura Powiatowego ARiMR w G. wpłynął złożony przez skarżącą "Wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2006". We wniosku tym producentka ubiegała się przyznanie płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) do gruntów rolnych o powierzchni [...] ha. Płatność z tego tytułu została producentce przyznana decyzją z [...].01.2007 r. do powierzchni [...] ha w wysokości [...] zł. W kolejnym roku A.M. wnioskowała o płatność do powierzchni [...] ha i do takiej powierzchni płatność ONW została jej przyznana w kwocie [...] zł. W dniu [...].04.2009 r. A.M. złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w G. wniosek o przyznanie płatności, na podstawie którego ubiegała się o przyznani płatności ONW do powierzchni [...] ha. W wyniku kontroli administracyjnej ustalono, że do płatności kwalifikuje się powierzchnia [...] ha i do takiej powierzchni przyznano płatność na podstawie decyzji Nr [...] z dnia [...].10.2009 r. W dniu [...].05.2010 r. do Biura Powiatowego ARiMR w G. wpłynęło oświadczenie przejmującego działki rolne wraz z Aktem Notarialnym Rep. A nr [...]. Na podstawie tych dokumentów M.M. zobowiązał się do kontynuowania działalności rolniczej do końca okresu objętego zobowiązaniem ONW, podjętym przez poprzedniego posiadacza działek rolnych – A.M.. Oświadczenie odnosiło się do działek ewidencyjnych nr [...] oraz [...], o łącznej powierzchni objętej zobowiązaniem wynoszącej [...] ha. W dniu [...].12.2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w G. z upoważnienia Prezesa ARiMR wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia nienależnie pobranych środków finansowych przyznanych A.M. na mocy decyzji Nr [...] z dnia [...].01.2007 r., decyzji nr [...] z dnia [...].03.2008 r., decyzji nr [...] z dnia [...].11.2008r. oraz decyzji Nr [...] z dnia [...].10.2009 r. W dniu [...].12.2010 r. do Biura Powiatowego ARiMR w G. wpłynęły dodatkowe dokumenty w sprawie: umowy dzierżawy z dnia [...],02.2010 r. zawarte między M.M. a Urzędem Gminy G. oraz Nadleśnictwem G.. W/w umowy dzierżawy dotyczyły działek ewidencyjnych nr [...]. W dniu [...].01.2011 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w G. wydał decyzję Nr [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Na podstawie w/w decyzji ustalono A.M. kwotę nienależnie przyznanych płatności w wysokości [...] zł. W dniu [...].01.2011 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek A.M. o ponowne rozpatrzenie sprawy. W złożonym wniosku skarżąca zarzuciła organowi naruszenie § 9 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach (ONW)". Strona wskazała, że część gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego była dzierżawiona od Urzędu Gminy G. oraz Nadleśnictwa G. Umowy dzierżawy zostały rozwiązane, a następnie zostały zawarte nowe umowy pomiędzy wskazanymi podmiotami a M.M.. Ponadto strona podkreśliła, że złożone oświadczenie odnosiło się do wszystkich uprawianych gruntów. Wspomnianą wyżej decyzją Prezes ARiMR utrzymał w mocy zaskarżona decyzję. Wskazał, że strona występując po raz pierwszy o płatność ONW podpisał zobowiązuje się do prowadzenia działalności rolniczej powierzchni nie mniejszej od tej, za którą otrzymała płatność w pierwszym roku z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania przez okres 5 lat od dnia otrzymania tej płatności. Organ odwoławczy podkreślił, że możliwość wyłączenia obowiązku zwrotu płatności z tytułu ONW w sytuacji zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej na skutek przeniesienia posiadania działek rolnych położonych na obszarze ONW na rzecz innego podmiotu w wyniku umowy, sprzedaży, dzierżawy, lub innej umowy została wprowadzona na mocy § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 09.03.2006 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich nowelizującego rozporządzenie ONW (Dz. U. Nr 42, poz. 278). Dopiero po powyższej nowelizacji producent rolny mógł uwolnić się od w/w obowiązku, jeżeli spełnił warunki wskazane w § 9 ust. 2a znowelizowanego rozporządzenia ONW, tj. dostarczył w terminie 14 dni od dnia przeniesienia posiadania dziełek rolnych, oświadczenie podmiotu na rzecz, którego zostało przeniesione posiadanie tych działek. Dalej organ II instancji wyjaśnił, że w sprawie niniejszej ma zastosowanie rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych wymagań i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania ‘Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)’ objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 40, poz. 329 z późn. zm.), gdyż postępowanie w sprawie zostało wszczęte po dniu jego wejścia w życie tj. po dniu 13.03.2009 r. Zgodnie z przepisem § 9 ust 2 pkt 2 jeżeli rolnik zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na skutek przeniesienia posiadania działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW na rzecz innego podmiotu w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy, zwraca płatność ONW w części, która została przyznana do działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW, których posiadanie zostało przeniesione na rzecz innego podmiotu, chyba że rolnik złożył niezwłocznie do kierownika biura powiatowego Agencji, na formularzu udostępnionym przez Agencję, oświadczenie podmiotu, na rzecz powiatowego Agencji, na formularzu udostępnionym przez Agencję, oświadczenie podmiotu, na rzecz którego zostało przeniesione posiadanie tych działek lub ich części, o zobowiązaniu tego podmiotu do: - kontynuowania działalności rolniczej do końca okresu objętego zobowiązaniem, o którym mowa w § 2 pkt 1, złożonym przez poprzedniego posiadacza działek rolnych lub ich części położonych obszarach ONW, - zapłaty na rzecz Agencji równowartości kwoty pomocy ONW, uzyskanej przez poprzedniego posiadacza działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW, jaką posiadacz ten byłby zobowiązany zwrócić, gdyby zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na łych działkach rolnych lub ich częściach – w przypadku zaniechania działalności rolniczej na działkach rolnych lub ich częściach położonych na obszarach ONW w okresie objętym zobowiązaniem, o którym mowa w tiret pierwszym - lecz nie później niż w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania Agencji do wyjaśnień, a gdy przeniesienie posiadania nastąpiło do dnia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności ONW – nie później niż w terminie 14 dni od dnia doręczenia tej decyzji. Organ wyjaśnił, że przedmiotowej sprawie, stosowne oświadczenie zostało złożone. Wskazano w nim działki ewidencyjne nr [...]. Powierzchnia wszystkich w/w działek została uwzględniona w decyzji Nr [...] – przyjęto, że na tych działkach nastąpiła kontynuacja działalności rolniczej przez przejmującego ich posiadanie M.M.. Jednak , zdaniem organu , taka sytuacja nie miała miejsca w stosunku do pozostałych działek , gdyż na podstawie powołanych przepisów przejęcie zobowiązania ONW jest możliwe w drodze umowy cywilnoprawnej, zawartej pomiędzy pokazującym a przejmującym producenta w drodze umowy a przejmującym grunty rolne. W przypadku zawarcia przez M.M. umów dzierżawy z Urzędem Gminy oraz Nadleśnictwem, pomiędzy przekazującym – A.M. a przejmującym nie nastąpiło bezpośrednie przekazanie gruntów. Tym samym, objęte tymi umowami grunty nie mogły zostać nie uwzględnione w powierzchni zobowiązania skutecznie przejętego przez M.M. Dlatego też organ II instancji uznał, że kierownik Biura Powiatowego ARiMR G. działając z upoważnienia Prezesa ARiMR prawidłowo ustalił A.M. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, gdyż zaprzestała prowadzenia tej działalności na części powierzchni deklarowanej do płatności przed upływem 5 lat od dnia otrzymania pierwszej płatności ONW. Wskazał na treść § 9 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73, poz. 657 ze zm.) w przypadku zaniechania działalności rolniczej na działkach rolnych położonych na obszarze ONW w okresie objętym zobowiązaniem, o których mowa w § 2 ust 1 pkt 1 albo w §7 ust. 1 pkt 2 lit. a, producent rolny zwraca część płatności ONW, która została przyznana do powierzchni tych działek rolnych, na których nastąpiło to zaniechanie, z cały okres jej pobierania, jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych, na których nadal jest prowadzona działalność rolnicza, wynosi co najmniej hektar na obszarze ONW. Od powyższej decyzji A.M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Domagała się w niej uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenia na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie § 9 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich z dnia 14 kwietnia 2004 r. (Dz.U. Nr 73, poz. 657) poprzez uznanie, że przedmiotowej sprawie zaszły okoliczności uzasadniające powstanie obowiązku zwrotu płatności. W uzasadnieniu skargi podniosłą, że w sprawie niniejszej zostały spełnione wymogi określone w powołanym przepisie, gdyż jej syn M.M. zgodnie pouczeniami pracownika ARiMR złożył stosowne oświadczenie o przejęciu płatności w ustawowym terminie. Zaniechanie zaś prowadzenia działalności rolniczej nastąpiło na skutek przeniesienia posiadania działek rolnych położonych na obszarach ONW na rzecz innego podmiotu w wyniku rozwiązania przez nią umów dzierżawy i zawarcia ich ponownie pomiędzy M.M. a Urzędem Gminy G. oraz Nadleśnictwem G. Zdaniem skarżącej z tekstu powyższego przepisu nie wynika, iż umowa dzierżawy winna być zawarta bezpośrednio pomiędzy przekazującym a przejmującym grunty rolne. Oznacza to, że przeniesienie posiadania musi nastąpić w związku z nabyciem przez przejmującego prawa do użytkowania gruntów na podstawie m.in. umowy dzierżawy, a w przedmiotowej sprawie ten wymóg został niewątpliwie spełniony. W związku z zawarciem umowy dzierżawy pomiędzy synem skarżącej a Urzędem Gminy G. oraz Nadleśnictwem G. skarżąca musiała zaniechać działalności rolniczej na tych gruntach i jako posiadacz gruntu była zobowiązana do przeniesienia posiadania na nowego dzierżawcę gruntu. W ocenie A.M. oznacza to, że posiadanie przedmiotowych działek zostało bezpośrednio przeniesione przez przekazującego na rzecz przejmującego płatność ONW. W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo też przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd uznał, że w niniejszej sprawie doszło do takich naruszeń prawa, które skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. . Zgodnie z treścią § 9 ust. 2 rozporządzenia z 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych wymagań i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 40, poz. 329 z późn. zm.) "Jeżeli rolnik zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na skutek przeniesienia posiadania działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW na rzecz innego podmiotu w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy, zwraca płatność ONW w części, która została przyznana do działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW; 1) które pozostały w posiadaniu rolnika, gdy ich łączna powierzchnia wynosi mniej niż 1 ha, chyba, że posiadanie tych działek lub ich części zostało przeniesione przez uprawnionego do renty strukturalnej; 2) rolnik złożył niezwłocznie do kierownika biura powiatowego Agencji, na formularzu udostępnionym przez Agencję oświadczenie podmiotu, na którego rzecz zostało przeniesione posiadanie tych działek lub ich części, zawierające zobowiązanie tego podmiotu do: - kontynuowania działalności rolniczej do końca okresu objętego zobowiązaniem, o którym mowa w § 2 pkt 1, złożonym przez poprzedniego posiadacza działek rolnych lub ich części, położonych na obszarach ONW, - zapłaty na rzecz Agencji równowartości kwoty pomocy ONW uzyskanej przez poprzedniego posiadacza działek rolnych lub ich części, położonych na obszarach ONW, jaką posiadacz ten byłby obowiązany zwrócić gdyby zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na tych działkach rolnych lub ich częściach – w przypadku zaniechania działalności rolniczej na działkach rolnych lub ich częściach, położonych na obszarach ONW, w okresie objętym zobowiązaniem, o którym mowa w tiret pierwszym - lecz nie później niż w terminie 14 dni od dnia doręczenia pisma Agencji wzywającego do złożenia wyjaśnień". W odniesieniu do stanu faktycznego w sprawie należy zauważyć, że przeniesienie posiadania nastąpiło [...] lutego 2010 r., zaś oświadczenie następcy rolnika zostało złożone [...] maja 2010 r. , a następne dot. całej powierzchni objętej zobowiązaniem w dniu [...] lutego 2011 r. , przy czym jak wynika z notatki służbowej z [...] lutego 2011 r. zostało złożone w zachowany wyniku telefonicznego wezwania do usunięcia błędów pierwszego oświadczenia. Notatka służbowa w ocenie Sądu jest niedostatecznie jasna , aby stwierdzić czy został zachowany termin do złożenia oświadczenia w stosunku do całej powierzchni objętej zobowiązaniem ONW (czego zresztą organ w sposób wyraźny stronie nie zarzuca ). Kwestią niewątpliwie sporną między stronami jest czy doszło do przejęcia przez syna skarżącej M.M. zobowiązań ONW w stosunku do całej powierzchni objętej zobowiązaniem złożonym we wniosku z dnia [...] maja 2006 r. Organ twierdzi, że można mówić tylko o przejęciu zobowiązania co do powierzchni [...] ha , takiej powierzchni bowiem dotyczy złożone oświadczenie przejmującego z [...] maja 2010 r. , zaś następstwo prawne co do działek w nim zadeklarowanych wynika z aktu darowizny z dnia [...] lutego 2010 r. Zdaniem organu przejęcie nie nastąpiło co do gruntów objętych umowami dzierżawy z Urzędem Gminy w G. oraz Nadleśnictwem G., gdyż nie doszło do bezpośredniego przejścia posiadania gruntów na rzecz M.M. , albowiem zawarł on nowe umowy dzierżawy – po uprzednim rozwiązaniu ich przez skarżącą. W ocenie Sądu jest to stanowisko wyrażone zbyt pochopnie i sformułowane bez rozważenia wszystkich aspektów sprawy. Jak wiadomo posiadanie jest stanem faktycznym a nie prawnym . Posiadanie łączy się z faktycznym władztwem nad rzeczą, a przynajmniej z możliwością takiego władztwa. Może wynikać z tytułu prawnego – własności, ograniczonego prawa rzeczowego lub stosunku obligacyjnego, ale wcale nie musi. Skoncentrowanie się więc przez organ na samym fakcie , że M.M. zawarł z Urzędem Gminy w G.oraz Nadleśnictwem G. nowe umowy dzierżawy nie oznacza, że nie spełnia wymogów określonych w § 9 ust. 2 rozporządzenia z 11 marca 2009 r. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę na fakt, iż umowy zostały zawarte w tym samym dniu ( [...] lutego 2010 r. ) w którym rozwiązała je A.M. i w tym samym dniu w którym doszło do przekazania gospodarstwa rolnego aktem darowizny. Wspomniane umowy nie zawierają żadnych zapisów dotyczących wydania przedmiotu dzierżawy, co w ocenie Sądu może oznaczać, że przejście posiadania nastąpiło bezpośrednio pomiędzy skarżącą a jej synem . Sytuacja ta wymaga poczynienia stosownych ustaleń i rozważenia czy doszło do przeniesienia posiadania , o jakim mowa w § 9 ust. 2 rozporządzenia z 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych wymagań i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 40, poz. 329 z późn. zm.). Zgodnie z art. 21 ust. 1.ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427, z późn. zm.)) z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. 2. W postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. 3. Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W ocenie Sądu w sprawie niniejszej doszło do naruszenia art. 21 ust. 2 pkt. 1 i 2 , gdyż organ w oparciu o przedstawione przez stronę dowody i złożone oświadczenia nie rozważył od kogo M.M. przejął posiadanie dzierżawionych działek – czy od matki czy też od Urzędu Gminy i Nadleśnictwa i w przypadku stwierdzenia, że od skarżącej – czy odbyło się to na podstawie umowy o której mowa w § 9 ust. 2 rozporządzenia . Rozważając tę ostatnią kwestię organ musi mieć na uwadze zbieżność w czasie zawarcia umowy darowizny gospodarstwa rolnego, rozwiązania umów dzierżawy przez A.M. i zawarcia nowych umów dzierżawy przez M.M., co w ocenie Sądu może przemawiać na rzecz ustalenia istnienia takiej umowy . Z tych względów w oparciu o art.145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło