V SA/Wa 1139/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-06-10
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i która nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której dochody z emerytury i renty wynoszą około 1300 złotych netto miesięcznie, a która utrzymuje się wspólnie z małżonką, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych, a jej wydatki pokrywają jedynie podstawowe potrzeby życiowe, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, który musi wykazać swoją niemożność poniesienia kosztów.Stan faktyczny
Skarżący S. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w związku ze skargą na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Wnioskodawca wraz z małżonką utrzymuje się z emerytury i renty w łącznej wysokości ok. 1300 zł netto, nie posiada nieruchomości ani oszczędności. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawił szczegółowe oświadczenie o swoich dochodach, wydatkach i sytuacji majątkowej, załączając stosowne dokumenty.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. D, na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] marca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej oraz umorzenia wznowionego postępowania w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich; postanawia: - przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi S. D. wystąpił z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 21 maja 2007 r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z małżonką, utrzymują się ze świadczeń emerytalnych i rentowych w łącznej wysokości 1488,92 złotych brutto (1284,92 złotych netto). Wyjaśnił dodatkowo, iż nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych, oszczędności i innych przedmiotów wartościowych.
W związku z tym, że dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 27 maja 2008 r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia przedmiotowego wniosku przez udzielenie odpowiedzi na postawione pytania i nadesłanie stosownych dokumentów, w terminie siedmiu dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W dniu 4 czerwca 2008 r. skarżący nadesłał dodatkowe oświadczenie, w którym podał, iż w 1994r. przekazał gospodarstwo rolne wraz z domem i budynkami gospodarczymi synowi z prawem dożywotniego zamieszkiwania, obecnie syn mieszka w innej miejscowości. Wskazał, iż miesięczne wydatki kształtują się następująco: leki - 100 złotych, energia elektryczna - 100 złotych, gaz - 80 złotych, woda i telefon łącznie 100 złotych, opał na zimę - 2000 złotych. Ponadto stwierdził, iż pozostałe pieniądze wydaje na życie oraz środki czystości. Oświadczył, że nie posiada oszczędności, a odnosząc się do pytania dotyczącego zmiany sytuacji materialnej skarżącego w okresie gdy regulował koszty sądowe, a obecną sytuacją wyjaśnił, że zdrożała żywność i energia elektryczna oraz ponosi większe wydatki na lekarstwa i lekarzy. Poinformował również, że nie otrzymuje żadnej pomocy finansowej. Do pisma załączył dwa wyciągi z rachunku bankowego, odcinek renty i emerytury, dokumenty potwierdzające ponoszone koszty.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę.
Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe.
Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniami wynikającymi z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika i obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 złotych należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Oceniając wniosek skarżącego wzięto pod uwagę jego sytuację rodzinną i majątkową oraz dochody. Łączny dochód uzyskiwany przez skarżącego i jego żonę wynosi ok. 1300 złotych netto i pozwala wyłącznie na zaspokojenie ich podstawowych potrzeb życiowych. Ponadto wzięto pod uwagę, iż skarżący nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło