V SA/Wa 1140/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-08-19

Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o nadanie statusu uchodźcy, nieposiadająca dochodów i oszczędności, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Trudna sytuacja materialna skarżącej, nieuzyskującej dochodów z pracy i nieposiadającej oszczędności, stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w tym zakresie, zapewniając jej prawo do sądu.
Stan faktyczny
Skarżąca I. B. wniosła skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców odmawiającą nadania statusu uchodźcy i udzielenia ochrony uzupełniającej. Wraz ze skargą złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, argumentując trudną sytuacją materialną, brakiem dochodów i oszczędności, oraz tymczasowym charakterem pomocy państwa. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi I. B. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia ... maja 2009 r. Nr ... w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oraz udzieleniu ochrony uzupełniającej p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. 1. zwolnić od kosztów sądowych; 2. ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. Wraz ze skargą na decyzję Rady do Spraw Uchodźców I. B. złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, iż nie jest w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Obecnie ubiega się o przyznanie programu integracyjnego, dla osób którym przyznano ochronę na terytorium Polski. Środki ewentualnie jej przyznane nie będą wystarczające na pokrycie kosztów postępowania. Jednocześnie pomoc przyznawana osobom w procedurze o nadanie statusu uchodźcy skończy się w sierpniu. Skarżąca oświadczyła też, iż nie ma obecnie pracy, będzie ją mogła podjąć dopiero po wydaniu karty pobytu. Nie ma również w Polsce rodziny, która mogłaby jej pomóc. Nie posiada też żadnych oszczędności. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) - dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskująca byłaby zobowiązany składają się wpis od skargi - 300 zł (zgodnie z §2 ust. 3 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 221, poz. 2193) oraz wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika. Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącej nie uzyskującej żadnych dochodów z pracy, nie posiadającej oszczędności pieniężnych i utrzymującej się dzięki wyłącznej pomocy państwa polskiego, pomimo iż wysokość tej pomocy nie została określona, jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem skarżącej prawa do sądu należało uznać, iż zarówno udział adwokata w sprawie jak i zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło