V SA/Wa 1144/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-06-15
Skład orzekający: Barbara Mleczko-Jabłońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa informujące o wypowiedzeniu umowy cywilnoprawnej dotyczącej przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny odrzuca skargę na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa informujące o wypowiedzeniu umowy cywilnoprawnej, ponieważ kwestia ta nie należy do właściwości sądów administracyjnych, a stanowi sprawę cywilną podlegającą rozstrzygnięciu przez sądy powszechne. Agencja, wypowiadając umowę, działa jako strona stosunku cywilnoprawnego, a nie jako organ administracji publicznej.Stan faktyczny
Skarżąca D.D. wniosła skargę na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z lutego 2012 r. informujące o wypowiedzeniu umowy o przyznanie pomocy finansowej ze środków unijnych. Wypowiedzenie nastąpiło z powodu niezłożenia przez skarżącą wniosku o płatność ostateczną, mimo aneksu wydłużającego termin. ARiMR argumentowała, że skarżąca nie spełniła warunków umowy, a skarżąca domagała się usunięcia naruszenia prawa. Pełnomocnik ARiMR wniósł o odrzucenie skargi jako nienależącej do właściwości sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA – Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.D. na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie wypowiedzenia umowy o przyznaniu pomocy finansowej ze środków unijnych postanawia odrzucić skargę.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w dniu [...] kwietnia 2009 r. D.D. zwróciła się do ARiMR z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013.
Po zaakceptowaniu powyższego wniosku, w dniu [...] stycznia 2010 r., pomiędzy skarżącą, a Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa została zawarta umowa cywilnoprawna nr [...] na podstawie, której skarżącej została przyznana pomoc finansowa.
Następnie, na prośbę skarżącej umowa została aneksowana (aneks z [...] czerwca 2011 r. wydłużający termin do złożenia wniosku o płatność ostateczną).
W dniu [...] lutego 2012 r. ARiMR wypowiedziała skarżącej umowę przyznania pomocy z uwagi na fakt, że skarżąca wbrew postanowieniom aneksu z dniu [...] czerwca 2011 r. (§ 1 ust. 1 pkt 1) oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 października 2007 r. (§ 7 ust. 4) nie złożyła wniosku o płatność ostateczną.
W związku z powyższym skarżąca zwróciła się do organu o usunięcie naruszenia prawa, a następnie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ze skargą na pismo ARiMR z [...] lutego 2012 r. nr [...] informujące o wypowiedzeniu umowy dotyczącej przyznania pomocy.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o odrzucenie skargi, jako nienależącej do właściwości sądu administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.], dalej: p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Natomiast zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Sąd wskazuje, że w przedmiotowej sprawie skarżąca złożyła skargę na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] lutego 2012 r. zawierające informację o wypowiedzeniu zawartej ze skarżącą umowy cywilnoprawnej dotyczącej przyznania pomocy w ramach działania "Modernizacja gospodarstw rolnych".
Należy podkreślić, iż przyczyną wypowiedzenia umowy był fakt, że skarżąca nie spełniła warunku wypłaty pomocy jakim było złożenie w terminie 24 miesięcy od dnia zawarcia umowy wniosku o płatność ostateczną. Obowiązek złożenia ww. wniosku określony został w § 7 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 października 2007 r. (Dz.U. nr 193, poz. 1397 z późn. zm.) określającego szczegółowe zasady przyznawania pomocy oraz w § 7 ust. 1 zawartej między skarżącą a Agencją umowy cywilnoprawnej z [...] stycznia 2010 r. Powyższy termin został następnie wydłużony (aneks z [...] czerwca 2011 r.) jednakże skarżąca wniosku nie złożyła.
Z uwagi na powyższe, stosownie do postanowień ww. umowy (§ 7 ust. 1 pkt 1), Agencja wypowiedziała umowę.
Nie ulega wątpliwości, iż wskazany przez skarżącą przedmiot zaskarżenia nie stanowi podejmowanego w postępowaniu administracyjnym rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Nie ulega przy tym wątpliwości, że ocena prawidłowości realizacji zobowiązań wynikających z umowy cywilnoprawnej przez jej strony podlega kontroli sądów powszechnych w razie zaistnienia sporu w tym zakresie, a nie sądów administracyjnych. W omawianym zakresie ARiMR jako organ administracji publicznej nie ma kompetencji do określania w sposób władczy i jednostronny sytuacji prawnej indywidualnie oznaczonych adresatów. Zakwestionowane przez skarżącą pismo nie stanowi autorytatywnej wypowiedzi władzy administracyjnej, lecz dotyczy konsekwencji niewykonania przez skarżącą zobowiązań przewidzianych umową zawartą w dniu [...] stycznia 2010 r. (aneksowaną w dniu [...] czerwca 2011 r.). Agencja, wypowiadając umowę, działa jako strona stosunku cywilnoprawnego, a nie jako organ administracji publicznej. Wskazanie na umowę jako podstawę udzielenia pomocy, zawiera zarazem odwołanie się do trybu dochodzenia roszczeń wynikających z takiego zgodnego oświadczenia woli stron. Zgodnie zaś z postanowieniami ww. umowy, w przypadku nie złożenia wniosku o płatność w wyznaczonym terminie, Agencja dwukrotnie wzywa beneficjenta do złożenia wniosku w kolejnych wyznaczonych terminach, nie złożenie wniosku po drugim wezwaniu skutkować będzie wypowiedzeniem umowy (§ 7 ust. 6).
Co istotne, w przypadku braku porozumienia pomiędzy Agencją a beneficjentem wszystkie spory, w myśl § 18 umowy, rozstrzygane będą przez sąd powszechny właściwy dla siedziby Agencji.
Zdaniem Sądu nie powinno zatem budzić wątpliwości, że kwesta wypowiedzenia umowy zawartej miedzy Agencją a skarżącą jest sprawą cywilną, która nie podlega kognicji sądów administracyjnych. W związku z tym, stwierdzić należy, zaskarżone pismo z dnia [...] lutego 2012 r. nie może być przedmiotem oceny sądu administracyjnego, co stanowi przesłankę do odrzucenia skargi.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło