V SA/Wa 1146/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Protokolant - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2010r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. J.K. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy); 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Pismem z dnia [...] marca 2005 r. A. M. złożyła w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. wniosek o pomoc finansową na działanie wspieranie gospodarstw niskotowarowych. Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w M. przyznał A. M. płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w kwocie [...] zł. W dniu [...] marca 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w M. wydał decyzję nr [...] o wstrzymaniu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w roku 4 i 5. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż Skarżąca nie złożyła oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i Planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. Pismem z dnia [...] kwietnia 2009 r. A. M. złożyła odwołanie od decyzji I instancji. W uzasadnieniu pisma odwołująca się wskazała iż, nie wiedziała o obowiązku złożenia oświadczenia, bowiem nigdy nie doręczono jej decyzji zawierającej to pouczenie. Podniosła, iż wiedziała z telewizji o kontrolach dlatego też wykonała wszystkie zobowiązania ze swojego planu. Podsumowując wykazywane okoliczności stanowiące przyczynę nie dopełnienia obowiązku złożenia przedmiotowego oświadczenia, odwołująca się zwróciła się z pytaniem, czy nie ma możliwości przywrócenia terminu do usunięcia zaistniałych braków (tj. złożenia oświadczenia). Decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2009 r. W uzasadnieniu przytoczono stan faktyczny sprawy wraz z przepisami prawa dotyczącymi wstrzymania przedmiotowej płatności. Organ II instancji wskazał, iż Skarżąca nie złożyła oświadczenia o zrealizowaniu zaplanowanych przedsięwzięć w terminie, który upłynął w dniu [...] października 2008 r. Odnosząc się natomiast do argumentacji powoływanej w odwołaniu wskazano, iż decyzja o przyznaniu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego z dnia [...] lutego 2006 r. została skutecznie doręczona, a organ nie może ponosić odpowiedzialności za członka rodziny skarżącej, który odebrał przedmiotową decyzję. Podkreślono także, iż nawet jeśli decyzja z dnia [...] lutego 2006 r. nie została doręczona Wnioskodawczyni, to składając wniosek własnoręcznym podpisem potwierdziła ona, iż znane są jej warunki przyznawania płatności a zatem i tak powinna wiedzieć o konieczności złożenia oświadczenia. Pismem z dnia [...] czerwca 2009 r. A. M. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję z dnia [...] maja 2009 r. nr [...]. W uzasadnieniu Skargi wskazała m.in., iż nie jest winna uchybieniu terminu do złożenia przedmiotowego oświadczenia ponieważ; nie dostała decyzji o przyznaniu płatności, wykonała zaplanowane obowiązki, udzielono jej w organie mylnej ustnej informacji, nie wiedziała o obowiązku złożenia przedmiotowego oświadczenia podpisując deklaracje o znajomości zasad przyznawania płatności. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację organów Wskazano przy tym wprost, iż pomimo tego, że skarżąca wykonała pierwszy z dwóch obowiązków tj. zrealizowała przedsięwzięcia zgodnie z planem, jednakże nie złożyła przedmiotowego oświadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z treścią art. 134 p.p.s.a., sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie zaś do § 2 wymienionego przepisu sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. W takim przypadku sąd uwzględnia skargę, mimo że wydane orzeczenie pogorszy sytuację skarżącego. Kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2009 r. w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie - z przyczyn, które Sąd wziął pod uwagę z urzędu niezależnie od jej treści. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja została bowiem wydana z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to uzasadniało jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. W ocenie Sądu kluczowe znaczenie dla podjętego rozstrzygnięcia ma okoliczność pominięcia przez organ II instancji wniosku Zainteresowanej o przywrócenie terminu do złożenia oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem. Odwołanie A. M. z dnia [...] kwietnia 2009 r. zawiera bowiem pytanie o możliwość przywrócenia terminu, które zdaniem Sądu traktować także można jako wniosek o przywrócenie terminu. Tymczasem organ administracyjny rozpoznając ponownie sprawę nie odniósł się do pytania Skarżącej, rozważając przy tym de facto, iż Skarżąca ponosi winę uchybienia terminu do złożenia przedmiotowego oświadczenia. Uznać zatem należy, iż organ rozpoznał merytorycznie żądanie przywrócenia terminu w postępowaniu głównym, zamiast wydać odrębne postanowienie w tym przedmiocie, ewentualnie po uprzednim dopytaniu o charakter pisma lub udzieleniu odpowiedzi na zadane pytanie. Podkreślić tutaj należy, iż siedmiodniowy termin do złożenia oświadczenia określony w § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. 2004 r. nr 286 poz. 2870), jest terminem procesowym, w związku z czym mają do niego zastosowanie przepisy o przywróceniu terminu tj. art. 58 i art. 59 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej k.p.a. Dodać także należy, iż materialno prawny charakter przypisać należy terminowi określonemu w § 8 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia tj. dla wykonania zaplanowanych przedsięwzięć, które jednakże w przedmiotowej sprawie organ uznał za wykonane. Hipotetycznie, gdyby więc w przedmiotowej sprawie organ administracyjny udzielił odpowiedzi na zadane przez Skarżącą w odwołaniu pytanie, a następnie po złożeniu przez Skarżącą stosownego wniosku uwzględnił wniosek o przywrócenie terminu, to rozstrzygnięcie "główne" byłoby inne. Powyższe uwagi co do charakteru prawnego terminu określonego § 8 ww. rozporządzenia są tutaj o tyle ważne, iż zaistniałe naruszenie prawa w przedmiotowej sprawie nie byłoby istotne gdyby Skarżąca nie wykonała też pierwszego obowiązku tj. wykonanie zaplanowanych działań. Ponieważ jednak bezsporne jest, iż skarżąca wykonała zaplanowane obowiązki to brak rozpoznania ewentualnego wniosku o przywrócenie terminu jest naruszeniem istotnym dla sprawy, które uzasadnia uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Ponadto dodać należy, iż brak odniesienia się przez organ II instancji do pytania o możliwość przywrócenia terminu stanowi także o naruszeniu art.: 7, 77, 107 § 3 k.p.a., gdyż niemal całość argumentacji skarżącej dotyczy tej okoliczności. Przemilczając okoliczność pytania o przywrócenie terminu naruszył ww. przepisy procesowe. W ponownie prowadzonym przez organ II instancji postępowaniu należy uwzględnić powyżej poczynione przez Sąd uwagi, tj. ustalić faktyczną treść żądań Zainteresowanej, m.in. poprzez udzielenie odpowiedzi na zadane przez Skarżącą pytanie oraz rozpoznanie ewentualnego wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Pamiętać także należy, iż uzasadnienie wydanego rozstrzygnięcia winno odpowiadać rygorom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. W tej sytuacji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 134, art. 152, i art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.