V SA/Wa 1152/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.), Protokolant - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi "S." Sp. z o.o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania; 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] listopada 2007 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. orzekł o retrospektywnym zaksięgowaniu należności celnych dla towarów ujętych w dokumencie SAD [...] z [...].12.2004 r. dokonując zmiany ich klasyfikacji taryfowej oraz wysokości stawki celnej, a w konsekwencji kwoty długu celnego. Pismami z 07.01.2008 r. pełnomocnik spółki wniósł odwołanie od powyższej decyzji organu celnego I instancji oraz wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wniosku jako przyczynę uchybienia terminu wskazał zaniedbanie Naczelnika Urzędu Celnego, które polegało na nieprawidłowym doręczeniu decyzji z [...].11.2007 r. bezpośrednio spółce zamiast ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi do doręczeń. Po rozpatrzeniu ww. wniosku Dyrektor Izby Celnej w W. postanowieniem z [...] maja 2009 r. nr [...] odmówił spółce przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a następnie postanowieniem z [...] maja 2009 r. nr [...] stwierdził, iż odwołanie S. Sp. z o.o. w W. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia bowiem decyzja Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. została doręczona skutecznie spółce w dniu 3.12.2007 r., zaś odwołanie od powyższej decyzji zostało wniesione (data nadania pocztowego) 07.01.2008 r., a więc z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej. W skardze na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W. nr [...] z [...] maja 2009 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o jego uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy tj. - art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej przez jego niezastosowanie oraz art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej przez niewłaściwe zastosowanie; - art. 136 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 145 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej poprzez niedostrzeżenie naruszenia przez Naczelnika UC przepisów prawa o doręczeniu decyzji w przypadku ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu, a przez to sanowanie sytuacji, w której decyzja nie została rozstrzygnięta merytorycznie. W ocenie pełnomocnika skarżącej spółki zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Celnej z [...] maja 2009 r. wydane zostało w oparciu o nieprawidłowy przepis prawa bowiem nieprawidłowe doręczenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z [...].11.2007 r. skutkuje tym, iż nie została ona wprowadzona do obrotu prawnego, a tym samym nie istnieje; nie wiąże zatem organu I instancji, jak również nie wywołuje skutków względem skarżącej. W konsekwencji decyzja ta nie została doręczona, a termin do wniesienia odwołania nie rozpoczął biegu. Nadto, pełnomocnik skarżącej zwrócił uwagę, iż Naczelnik Urzędu Celnego nie miał trudności w powzięciu wiadomości o ustanowieniu pełnomocnika bowiem sprawa, w której nastąpiło nieprawidłowe doręczenie decyzji była prowadzona przez tego samego pracownika, który otrzymał pełnomocnictwo wraz z odwołaniem od decyzji nr [...] z [...] czerwca 2007 r. Nie budziło również - w ocenie strony skarżącej - wątpliwości, iż zakres umocowania wynikający z pełnomocnictwa dotyczył także postępowania, w rezultacie którego doszło do wydania decyzji w niniejszej sprawie. Dalej pełnomocnik skarżącej podniósł, iż jedynym rozstrzygnięciem, w przypadku wniesienia odwołania od decyzji nie doręczonej prawidłowo, powinno być postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku postanowienia) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i faktycznego w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zdaniem Sądu zaskarżone postanowienie winno być uchylone, jednak z przyczyn innych niż wskazane w skardze. Zgodnie z art.137 § 3 Ordynacji podatkowej pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Momentem, od którego pełnomocnik wstępuje do sprawy jako reprezentant strony jest złożenie do akt sprawy pełnomocnictwa lub jego odpisu. Organ nie ma obowiązku ustalania czy pełnomocnictwo złożone przez stronę postępowania temu organowi, ale do innej sprawy miało w zamiarze strony dotyczyć również tej sprawy. Obowiązek złożenia pełnomocnictwa do danej sprawy obciąża stronę. Dopiero skuteczne ustanowienie pełnomocnika poprzez złożenie do akt prawidłowego dokumentu pełnomocnictwa obliguje organ do dokonywania doręczeń według zasady określonej w art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej, tj. pełnomocnikowi. Tak więc Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W., wobec nie ustanowienia pełnomocnika w sprawie zakończonej w I instancji decyzją z [...] listopada 2007 r. nr [...] prawidłowo doręczył decyzję stronie. Termin do wniesienia odwołania od decyzji biegł od dnia doręczenia decyzji stronie, czyli od dnia 3 grudnia 2007 r., a odwołanie wniesione 7 stycznia 2008 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Za nieuzasadnione należało więc uznać podniesione przez stronę zarzuty naruszenia przez organ orzekający przepisów art. 228 § 1 pkt 1, art. 136 w zw. z art. 145 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej. Odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z [...] listopada 2007 r. nr [...], którego wniesienie spowodowało wydanie przez Dyrektora Izby Celnej w W. postanowienia będącego przedmiotem oceny Sądu w tej sprawie zostało podpisane przez doradcę podatkowego K.F. Do odwołania nie zostało załączone pełnomocnictwo, o czym świadczy fakt, iż jako załącznik do odwołania wymieniony został tylko odpis odwołania. Fakt, że znajdująca się w aktach administracyjnych sprawy kserokopia pełnomocnictwa nie została załączona do odwołania przez stronę, dodatkowo znajduje potwierdzenie w tym, że na odwrotnej stronie kopii pełnomocnictwa znajduje się kopia dowodu uiszczenia opłaty skarbowej z 9 lipca 2007 r. podczas gdy odwołanie sporządzono 7 stycznia 2008 r. Fakt niezałączenia pełnomocnictwa do odwołania i do wniosku o przywrócenie terminu potwierdził pełnomocnik skarżącej spółki w skardze. Niezłożenie do akt sprawy nr [...] w toku postępowania celnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. oraz do odwołania od decyzji pełnomocnictwa powoduje, że w sprawie nie został ustanowiony pełnomocnik. W przypadku podpisania pisma w toku postępowania przez pełnomocnika, który nie złożył dokumentu pełnomocnictwa, co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie, organ prowadzący postępowanie powinien wezwać pełnomocnika w trybie przepisu art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej do uzupełnienia braku formalnego poprzez przedłożenie dokumentu pełnomocnictwa z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia. Zaniechanie tego obowiązku i rozpoznanie odwołania podpisanego przez pełnomocnika nie ustanowionego w prawie stanowiło naruszenie przepisu art. 137 § 3 i 169 § 1 Ordynacji podatkowej, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., art. 205 p.p.s.a. i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).