V SA/Wa 1203/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Protokolant - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi A.Z. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę. Przedmiotem skargi z dnia [...] lipca 2009 r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. Z. jest postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne i pozostawieniu tej skargi bez rozpatrzenia. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco. Pismem z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. celem wyegzekwowania od A. Z. zobowiązań pieniężnych wynikających z wystawionych w jej sprawie tytułów wykonawczych (m.in. nr od [...] do [...]), zawiadomił o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie dłużnika za pracę w Z. w Z. Zawiadomienie z dnia [...] grudnia 2008 r. o zajęciu wynagrodzenia dłużnika wraz z odpisami tytułów wykonawczych, doręczono A. Z. w dniu [...] grudnia 2008 r. W pouczeniu zawiadomienia poinformowano Zobowiązaną o możliwości wniesienia skargi na czynności egzekucyjne w terminie 14 dni od dnia dokonania zakwestionowanej czynności egzekucyjnej. Zawiadomienie to doręczono pracodawcy Zainteresowanej w dniu [...] grudnia 2008 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2009 r. (data nadania pisma) A. Z. wniosła do Dyrektora Izby Skarbowej w G. skargę na czynności egzekucyjne dokonane zawiadomieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. W uzasadnieniu skargi podważała zasadność prowadzonej egzekucji z uwagi na nierozstrzygnięte zakwestionowanie jej zobowiązania wobec wskazanych w tytułach wykonawczych wierzycieli. Postanowieniem z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w G. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne związane z zajęciem wynagrodzenia za pracę Zobowiązanej i pozostawił skargę bez rozpoznania. W uzasadnieniu postanowienia organ administracyjny powołując się na treści art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazał, iż przedmiotowa skarga złożona została po upływie określonego ustawą terminu 14 dni. W dniu [...] marca 2009 r. A. Z. złożyła do Ministra Finansów zażalenie na ww. postanowienie organu I instancji z dnia [...] marca 2009 r. W uzasadnieniu podniosła m.in., iż nie kwestionuje faktu uchybienia terminu, jednak w jej ocenie uchybienie to było nieznaczne, dlatego też skarga winna być rozpoznana. Ponadto Odwołująca się stwierdziła, że dysponenci władzy publicznej, nie wyłączając sądów również uchybiają terminom. Rozpatrując ww. zażalenie Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie przytoczono przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie oraz podtrzymano stanowisko prezentowane przez organ I instancji w zaskarżonym postanowieniu. Pismem z dnia [...] lipca 2009 r. A. Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] maja 2009 r. domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu skargi wskazała, iż Dyrektor Izby Skarbowej w G. stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia skargi rażąco naruszył zasadę prawdy obiektywnej i konstytucyjnego porządku państwa prawa. Zdaniem Skarżącej organy administracyjne pod drobnym pretekstem jakim jest przedmiotowe uchybienie terminu, uchylają się od rzetelnego ustalenia rzeczywistej treści zaistniałych stosunków faktycznych i prawnych będących źródłem wierzytelności M. S. oraz Skarżącej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżony akt prawny odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów, Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Na wstępie należy wskazać, iż stan faktyczny sprawy pozostaje pomiędzy stronami bezsporny. Skarżąca w toku postępowania administracyjnego, jak również w toku postępowania sądowego nie kwestionuje okoliczności uchybienia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. Zarzuty Skarżącej opierają się jedynie na kwestionowaniu obowiązku organu administracji publicznej do pozostawienia skargi na czynności egzekucyjne bez rozpatrzenia, w sytuacji: "nieznacznego uchybienia terminu" na jej wniesienie. Ponadto Skarżąca podnosi okoliczności odnoszące się do zasadności wystawienia tytułów wykonawczych stanowiących źródło wszczęcia wobec jej osoby egzekucji administracyjnej. Zważywszy zatem na przedmiot niniejszego postępowania oraz prezentowane stanowisko Skarżącej, wyjaśnić należy, czy faktycznie doszło w tej sprawie do przekroczenie terminu na wniesienie przedmiotowej skargi, które uzasadniałoby ocenę organów administracyjnych. Zgodnie z treścią przepisu art. 54 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 ze zm.) - zwanej dalej; "p.e.a.", zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne. Jak wynika natomiast z treści § 3 i § 4 omawianego przepisu, skargę wnosi się za pośrednictwem organu egzekucyjnego w terminie 14 dni od dnia dokonania zakwestionowanej czynności egzekucyjnej. Podkreślić należy, iż termin do wniesienia przedmiotowej skargi jest terminem zawitym i może być przywrócony jedynie na wniosek strony, jednakże w niniejszej sprawie takiego wniosku nie złożono. Zasady obliczania terminu do wniesienia skargi z art. 54 p.e.a., oraz konsekwencje jego uchybienia, na mocy odesłania do odpowiednich przepisów (art. 18 p.e.a.), określa kodeks postępowania administracyjnego. Wedle art. 57 § 1 kpa, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. W przedmiotowej sprawie istotnym jest, iż czynności egzekucyjne o których mowa w art. 54 § 4 p.e.a., stanowiło zajęcie części wynagrodzenia za pracę Skarżącej. Zgodnie natomiast z treścią przepisu art. 72 § 2 ustawy p.e.a. termin do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne tego rodzaju (tj. zajęcie wynagrodzenia) rozpoczyna swój bieg z chwilą doręczenia pracodawcy zawiadomienia o zajęciu. Przedmiotowe zawiadomienie jak określono w § 4 przepisu art. 72 § 2 p.e.a., doręcza się również stronie Zobowiązanej. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy Skarżąca odebrała zawiadomienie o zajęciu jej wynagrodzenia za pracę w dniu [...] grudnia 2008 r., natomiast Pracodawca Skarżącej skierowane do niego zawiadomienie odebrał w dniu [...] grudnia 2008 r. Mając na uwadze literalne brzmienie art. 72 § 2 p.e.a. za początek uchybionego terminu w przedmiotowej sprawie uznać należy dzień [...] grudnia 2008 r. tj. dzień doręczenia zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenie Pracodawcy Skarżącej . Zdaniem Sądu, zważywszy jednak na to, iż sprawa dotyczy skargi wniesionej w trybie art. 54 p.e.a., zasadnym jest tutaj stanowisko organów administracyjnych, które kierując się słusznym interesem zobowiązanego, jako dzień rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne uznały dzień powiadomienia Skarżącej o dokonanym zajęciu. Kierując się treścią ww. przepisów prawa stwierdzić zatem należy, iż czynność zajęcia i zawiadomienie o niej Skarżącej miała miejsce w dniu [...] grudnia 2008 r. a więc termin do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne związane z zajęciem wynagrodzenia za pracę w przedmiotowej sprawie minął bezskutecznie w dniu [...] stycznia 2009 r. Przekroczenie terminu do złożenia przedmiotowej skargi zamykało w tej sytuacji drogę do dokonania przez organ jej merytorycznej oceny i uzasadniało wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do podnoszonej przez Skarżącą okoliczności braku podstaw do działania organów z uwagi na "nieznaczne" uchybienie terminu, wskazać należy, iż złożenie przedmiotowej skargi po upływie ustalonego terminu 14 dni, uniemożliwiało organom administracyjnym zbadanie jej merytorycznych podstaw. Treść przepisu art. 54 § 4 p.e.a., który wyznacza termin do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego, jest czytelna i nie pozwala na stwierdzenie, iż jakiekolwiek uchybienie temu terminowi (choćby jednodniowe) pozwalało na zbadanie zasadności takiej skargi. Wyjaśnić także należy, iż bez znaczenie dla oceny przedmiotowej sprawy pozostają powoływane przez Skarżącą okoliczności braku terminowego załatwiania spraw przez organy administracyjne i sądy. Wszystkie organy administracji publicznej zobowiązane są bowiem do działania wyłącznie na podstawie przepisów prawa i nie mogą w zależności od sytuacji (np. czterodniowe uchybienie terminu) wbrew ustalonym przepisom dokonywać dowolnych czynności. Należy mieć na uwadze, iż określone przepisami prawa terminy na podejmowanie danych czynności przez obywateli, stanowią przede wszystkim realizację zasady równości wszystkich obywateli wobec prawa (tj. jednakowy termin dla wszystkich osób). Oczywiście organy publiczne także winny przestrzegać wiążących je terminów załatwiania spraw. Wobec braku terminowych działań organów publicznych, obywatelom przysługuje ochrona określona stosownymi przepisami prawa (np. skarga na przewlekłość postępowania sądu, skarga na bezczynność organu, odszkodowanie na zasadach ogólnych). Niedopuszczalne jest natomiast stosowanie sugerowanej przez skarżącą takiej relacji stron, która polegałaby na uznaniu, iż uchybienie organu administracji w danej sprawie oznacza dopuszczalność jakiegoś uchybienia drugiej strony tego postępowania. Wskazać tutaj należy, iż takie działanie organu stanowiłoby rażące naruszenie prawa. Reasumując zatem, Skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia skargi w trybie art. 54 p.e.a., dlatego też merytoryczna ocena przez organy administracyjne zasadności przedmiotowej skargi nie była możliwa. W konsekwencji zaistniałe uchybienie terminu skutkować musiało wydaniem zaskarżonego rozstrzygnięcia, które w ocenie sądu odpowiada prawu. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji