V SA/Wa 1204/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Krawczak Sędziowie: WSA Sławomir Fularski WSA Beata Krajewska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2015 r. sprawy ze skargi B. W. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej opinii w zakresie nabycia prawa do uzyskania płatności niezwiązanej do tytoniu i określenia referencyjnej surowca tytoniowego 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na wniosek Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. o wyrażenie opinii w zakresie nabycia przez rolnika – B. W., z mocy ustawy, płatności niezwiązanej do tytoniu oraz określenie ilości referencyjnej surowca tytoniowego stanowiącego indywidualną ilość referencyjną, Prezes Agencji Rynku Rolnego postanowieniem Nr [...], z dnia [...] lipca 2014 r., wyraził negatywną opinię w zakresie spełnienia przesłanek z art. 24 ab ust. 2 pkt 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. 2012 r., poz. 1164, ze zm.), tj. nabycia z mocy ustawy prawa, o którym mowa w art. 33fb ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz.U. 2011 r., Nr 145, poz. 868, ze zm.), które nie zostało stwierdzone decyzją w stosunku do B.W. W uzasadnieniu negatywnej opinii Prezes ARR przywołał art. 33fb ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno w brzmieniu obowiązującym do dnia 15 marca 2012 r., zgodnie z którym prawo do uzyskania płatności niezwiązanej nabywa, z mocy ustawy, osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, która w dniu 31 marca 2007 r.: 1) była wpisana do rejestru podmiotów posiadających prawo do uzyskania płatności uzupełniającej, o której mowa w przepisach rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 40, str. 269, z późn. zm.), związanej z produkcją i 2) posiadała prawo do uzyskania płatności uzupełniającej, o której mowa w rozporządzeniu wymienionym w pkt 1, związanej z produkcją, które zostało nabyte z mocy ustawy przez osobę fizyczną, osobę prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, będącą w 2005 r. lub w 2006 r. stroną umowy kontraktacji lub umowy na uprawę tytoniu. Prezes ARR wskazał, iż z akt sprawy wynika, że B. W. została wpisana do rejestru podmiotów posiadających prawo do uzyskania płatności, o którym mowa w art. 33fb na podstawie decyzji Dyrektora OT ARR w [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...], a następnie w związku z przekazaniem prawa do uzyskania płatności niezwiązanej została w dniu [...] lipca 2008 r. decyzją Dyrektora OT ARR w [...], nr [...], skreślona z tego rejestru. Tym samym nie spełnia przesłanek z art. 24 ab ust. 2 pkt 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W zażaleniu z dnia 3 sierpnia 2014 r. skierowanym do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi B. W. podniosła fakt uprawy tytoniu od 2002 do 2008 r., posiadania świadectwa rejestracji od 24 lutego 2002 r. oraz przyznanego limitu. Zdaniem Strony posiada ona prawo do uzyskania płatności niezwiązanej za tytoń za lata 2005, 2006, 2007. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], utrzymał w mocy postanowienie Prezesa ARR Nr [...], z dnia [...] lipca 2014 r., wyrażające negatywną opinię w stosunku do B. W. w zakresie spełnienia przesłanek z art. 24 ab ust. 2 pkt 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W uzasadnieniu swego postanowienia organ II instancji powtórzył argumenty podnoszone przez Prezesa ARR w zaskarżonym postanowieniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 2015 r. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], B. W. wnosiła o jego uchylenie wraz z poprzedzającym go postanowieniem organu I instancji, zarzucając naruszenie art. 24 ab ust. 2 pkt 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w związku z art. 33fb ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno – poprzez błędne przyjęcie, iż nie spełnia ona przesłanek do nabycia płatności niezwiązanej z tytułu tytoniu. W uzasadnieniu skargi ponownie odwołała się do okoliczności uprawiania tytoniu w latach 2002 do 2008, posiadania świadectwa rejestracji od 24 lutego 2002 r. i przekazania prawa do uzyskania płatności niezwiązanej dopiero w 2008 r. Wskazała na brak w uzasadnieniu zaskarżonych postanowień wyjaśnienia dlaczego do rejestru wpisana została dopiero 5 czerwca 2008 r. pomimo prowadzonej przez lata uprawy tytoniu i posiadania świadectwa rejestracji. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie zajmując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdził, że skarga jest uzasadniona, bowiem rozstrzygnięcie zostało dokonane z naruszeniem przepisów postępowania uzasadniającym jego uchylenie. Organy obu instancji odniosły się w swych postanowieniach tylko i wyłącznie do faktu, iż na dzień 31 marca 2007 r. B. W. nie była wpisana do rejestru podmiotów posiadających prawo do uzyskania płatności. Jest to okoliczność bezsporna wobec decyzji Dyrektora OT ARR w [...] z dnia [...] czerwca 2008 r. o wpisaniu Skarżącej do tego rejestru i z dnia [...] lipca 2008 r. o jej wykreśleniu. Sąd podnosi jednakże, iż B. W. w zażaleniu z dnia [...] sierpnia 2014 r. skierowanym do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na postanowienie organu I instancji podniosła szereg okoliczności faktycznych związanych z posiadaniem prawa własności do działki, uprawą na niej w latach 2002 – 2008 tytoniu, uzyskaniem w dniu 24 lutego 2004 r. świadectwa rejestracji, posiadaniem limitu. Te same okoliczności Strona wskazała w skardze. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie zajął wobec nich żadnego stanowiska w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, nie odniósł się do nich także w odpowiedzi na skargę, chociaż z treści składanych środków zaskarżenia jednoznacznie wynika, iż przytoczone twierdzenia są przez Stronę uważane za istotne dla sposobu załatwienia sprawy. W ocenie Sądu, powyższe narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego wyrażone w art. 7, 8 i 11 kodeksu postępowania administracyjnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, co znajduje potwierdzenie komentatora (A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do art. 7, 8, 11 Kodeksu postępowania administracyjnego), że zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością a stanowisko wyrażone w orzeczeniu musi uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kpa, czego w rozpoznawanej sprawie zabrakło. Z zawartej w art. 8 kpa zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom może wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy rozstrzygnięcie nie uwzględnia ich żądań. Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela nadal aktualne stanowisko NSA (wyrok z dnia 6 sierpnia 1984 r., sygn.II SA 742/84), iż organ administracji, który w ogóle nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez Stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia swym obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 kpa. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu, naruszenie tych zasad winno być zakwalifikowane jako inne naruszenia przepisów postępowania, które może mieć wpływ na wynik sprawy. W toku ponownego rozpoznawania sprawy organ winien, uwzględniając powyższe, odnieść się do wszystkich zarzutów i twierdzeń Strony przedstawionych w zażaleniu. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżone postanowienie i z mocy art. 200 ppsa orzekł o kosztach postępowania.